Józef Bujnowski (ur. 31 marca 1910 w majątku Okolica-Rudawa na Wileńszczyźnie, zm. 15 lutego 2001) – polski poeta, eseista, historyk literatury.
Życiorys Szkołę powszechną ukończył w Brasławiu, a gimnazjum w 1929 w Dziśnie. Studiował na Wydziale Humanistycznym Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie (tytuł magistra uzyskał w 1938), przewód doktorski pod kierownictwem prof. Manfreda Kridla przerwał wybuch II wojny światowej. Debiutował w 1932 r. na łamach prasy jako poeta. W latach 1935–1938 był nauczycielem języka polskiego w Brasławiu, gdzie wydał dwa tomiki poezji Piękny tor i Pięścią w twarz – kwiatami pod nogi.
Brał udział w walkach obronnych po ataku Niemiec i Rosji na Polskę we wrześniu 1939 roku, pod Lwowem trafił do niewoli radzieckiej i został zesłany do obozu w Juchnowie. Udało mu się zbiec, po czym udał się do Wilna, gdzie publikował w Kurierze Wileńskim i zaangażował się konspiracyjny wileński Związek Walki Zbrojnej (ps. Walter, Alf, Wilk). W 1941 aresztowany, wywieziony do ZSRR i osadzony w więzieniu, a następnie zesłany do łagru pod Urżumem (obecnie w obwodzie kirowskim). Po amnestii znalazł się w Armii gen. Andersa, uczestniczył w bitwie o Monte Cassino w 13 Wileńskim Batalionie Strzelców "Rysiów". Po wojnie zamieszkał w Wielkiej Brytanii. W 1956 r. uzyskał stopień doktora za rozprawę Kompozycja utworów dramatycznych Stanisława Wyspiańskiego. W 1964 – uzyskał stopień doktora habilitowanego i w tym samym roku tytuł profesora nadzwyczajnego. W 1969 r. został profesorem zwyczajnym (Polskiego Uniwersytetu na Obczyźnie). W latach 1970–1978 wykładał historię literatury polskiej na Uniwersytecie w Amsterdamie.
Członek Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie (1964/1965 sekretarz generalny Towarzystwa). Laureat Nagrody Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie w 1987 rokuLista laureatów – 1951-2011.
Wybrane publikacje Tomiki poezji Pęknięty tor (Brasław 1937) Pięścią w twarz. Kwiatami pod nogi. (Brasław 1939) Ręce od brzegu (1943) Brzozom w płomieniach (1945) Powroty (1947) Rysy na pustce (1953) Lipowy witraż (1954) Odsyłacz w bezsens (1955) Krawędzie(1956) O kobietach, diabłach i rycerzu. Igraszka poetycka (1964) Poranki i studia (1964) Spod Gwiazdozbioru Wielkiego Psa (1987)
Proza Koła w mgławicach (mikropowieść) (1993)
Twórczość naukowa wybrana Szkic literacki i krytyka artystyczna w literaturze polskiej na obczyźnie w latach 1940-1960. [praca habilitacyjna, 1964] Artykuły i eseje o Wyspiańskim, Norwidzie, Gombrowiczu, Miłoszu, Różewiczu Neue Strukturen in der gegenwärtigen polnischen Poesie. W: Die Welt der Slawen, Wiesbaden 1969, z.2 s. 193-214 Niektóre uwagi o t.zw. IV systemie wersyfikacyjnym. W: Dutch Contributions to the 7th International Congress of Slavists. The Hague, Paris 1973 s. 165-236. Przemiany w polskiej poezji poza granicami kraju. W: Literatura polska na obczyźnie. Londyn 1988 s. 43-64.
Książka wydana pośmiertnie Walka, więzienie, zesłanie. W sześciu odsłonach. Wstęp, zarys biografii i opracowanie dokumentów Wanda Krystyna Roman. Toruń: Uniwersytet Mikołaja Kopernika, 2009. . http://www.wydawnictwoumk.pl/prod_73369_Walka_wiezienie_zeslanie._W_szesciu_odslonach.html
Odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1 stycznia 1986), za całokształt pracy niepodległościowej i naukowej oraz za zasługi położone przy organizacji Kongresu Kultury Polskiej w Londynie w 1985 r.) Krzyż Pamiątkowy Monte Cassino nr 15461
Przypisy
Bibliografia
Kujawinski, F. 1994. Jozef Bujnowski: Poet, soldier, and scholar. Ph.D., University of Illinois at Chicago.
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie Kategoria:Członkowie polskiego PEN Clubu Kategoria:Jeńcy polscy – uciekinierzy z niewoli radzieckiej 1939–1941 Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Laureaci Nagrody Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Polacy – uczestnicy kampanii włoskiej 1943–1945 Kategoria:Polacy i obywatele polscy – więźniowie radzieckich łagrów 1939–1941 Kategoria:Polscy historycy emigracyjni Kategoria:Polscy historycy literatury Kategoria:Polscy pisarze emigracyjni Kategoria:Polscy poeci emigracyjni 1939–1989 Kategoria:Polscy poeci XX wieku Kategoria:Polscy prozaicy XX wieku Kategoria:Polskie ofiary represji stalinowskich Kategoria:Uczestnicy bitwy o Monte Cassino 1944 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1910 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Polskiego Uniwersytetu na Obczyźnie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Pamiątkowym Monte Cassino Kategoria:Zmarli w 2001 Kategoria:Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR 1941–1942 Kategoria:Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej