Anonimowe P2P – typ sieci peer to peer, w której użytkownicy są anonimowi lub pseudoanonimowi. Główną różnicą pomiędzy zwykłą a anonimową siecią jest odmienne trasowanie. W anonimowych sieciach możliwy jest nieskrępowany dostęp do informacji.
Zainteresowanie anonimowym P2P wzrosło w ostatnich latach z wielu powodów, włączając brak zaufania dla rządów (szczególnie w niedemokratycznych państwach, masowe podsłuchiwanie, przechowywanie danych, procesy sądowe przeciwko bloggerom)Julien Pain, editor (2005). Reporters Without Borders handbook for bloggers and cyber-dissidents. [Dostęp 23 stycznia 2008].. Takie sieci podobają się osobom chcącym wymieniać się nielegalnie materiałami, które chroni prawo autorskie – organizacje takie jak Recording Industry Association of America czy British Phonographic Industry zbierają informacje o użytkownikach zwykłych sieci P2P i pozywają ich do sąduElectronic Frontier Foundation (2005). RIAA v. The People: Two Years Later. [Dostęp 5 marca 2008]..
Użycie anonimowych P2P Istnieje wiele powodów by używać technologii anonimowego P2P; większość z nich są typowe dla wszystkich rodzajów anonimowości internetowej.
Użytkownicy P2P, którzy pragną anonimowości, używają anonimowego p2p by uniknąć zidentyfikowania jako wydawca (wysyłający) lub odbiorca informacji. Najczęstsze przyczyny:
Materiał albo jego rozpowszechnianie jest nielegalne lub obciążające Materiały są legalne, ale społecznie potępiane, krępujące lub problematyczne w życiu osobistym (na przykład, anonimowość jest niezbędna organizacjom takim jak Anonimowi Alkoholicy) Strach przed karą (whistleblower (świadkowie lub ofiary nadużyć, przestępstw), wycieki informacji, aktywiści nie wierzący w słuszność ograniczeń dostępu do informacji i wiedzy) Cenzura na poziomie lokalnym, organizacji, narodowymWojciech Lorenz, (2009). Internet poza cenzurą. [Dostęp 17 grudnia 2009]. Osobista chęć zachowania prywatności na przykład ochrona przed zbieraniem i przechowywaniem danych o aktywności w internecie
Przykładowy pogląd na legalną i nielegalną zawartość podano na The Philosophy Behind Freenet.
Rządy są także zainteresowane technologiami anonimowego P2P. United States Navy wsparła badania nad trasowaniem cebulowym co pozwoliło na rozwój projektu Tor wspieranego obecnie przez Electronic Frontier Foundation.
Argumenty za i przeciw anonimowym sieciom P2P Ogólnie Anonimowe systemy P2P mogą wspierać niepopularne poglądy, ale mogą też chronić nielegalne działania nie chronione przez prawo do wolności słowa takie jak oszustwo, oszczerstwo, wymiana nielegalną pornografią, kopiowanie dzieł chronionych prawem autorskim bez zezwolenia autora, planowanie działań przestępczych. Krytycy anonimowych systemów P2P utrzymują, że zalety oferowane przez takie systemy nie przeważają wad oraz inne sposoby komunikacji są wystarczające dla ludzi o niepopularnych poglądach.
Niektórzy zwolennicy anonimowych P2P wierzą, że wszystkie obostrzenia wolności słowa prezentują interesy despotów. Inni twierdzą, że informacja sama w sobie jest etycznie neutralna, zły lub dobry może być sposób jej wykorzystywania przez ludzi. Pogląd na to co jest dobre a co złe również się zmienia (zobacz moral panic); na przykład, gdyby anonimowe sieci peer to peer istniały w latach 50. i 60. dwudziestego wieku, ich zadaniem byłoby przechowywanie informacji o prawach człowieka lub anarchizmie.
Łatwy dostęp anonimowych sieci P2P jest widziany przez niektórych jako demokratyzacja technologii szyfrujących, dając zwykłym ludziom dostęp do bezpiecznych kanałów komunikacyjnych obecnie używanych przez władze. Zwolennicy takiego poglądu argumentują, że anty podsłuchowe technologie wyrównują siły między ludźmi a rządzącymiRussell D. Hoffmann (1996). wywiad z autorem PGP (Pretty Good Privacy). Transkrypcja wywiadu radiowego,[en] [Dostęp 21 stycznia 2008]..
Wolność słowa Niektórzy twierdzą, że prawdziwa Wolność słowa, szczególnie w kontrowersyjnych tematach jest trudna lub niemożliwa do zachowania, jeśli jednostki nie mogą mówić całkowicie anonimowo. Jeśli anonimowość nie jest możliwa, jednostki prezentujące niepopularny pogląd mogą spotkać groźby lub represje. Jest to jeden z powodów, dla których wybory powszechne w wielu demokratycznych państwach są tajne. Kontrowersyjne informacje, które partie chcą trzymać w ukryciu, takie jak szczegóły o przypadkach korupcji, są często wyjawiane przez osoby anonimowe.
Anonimowe blogowanie Anonimowe blogowanie jest jednym z powszechnych zastosowań anonimowych sieci. O ile anonimowe blogowanie jest również możliwe do pewnego stopnia w zwykłym, nieanonimowym internecie, dostawca serwisu blogowego może być zmuszony do ujawnienia adresu IP bloggera (dla porównania sprawa Google wyjawiającego tożsamość anonimowego bloggeraDeclan McCullagh (2007). Google: We had no choice in Israel ID request. CNET News.com article, [Dostęp 11 lutego 2008].). Anonimowe sieci zapewniają wyższy stopień anonimowości. Flogi w sieci freenet czy Syndie w I2P są przykładami technologii anonimowego blogowania.
Kolejnym argumentem za anonimowym blogowaniem jest delikatna natura zatrudnienia. Czasami blogger piszący pod swoim prawdziwym nazwiskiem staje przed wyborem czy siedzieć cicho czy narażać na kłopoty siebie, swoich kolegów i firmę, dla której pracujeBill Vallicella (2004). Reasons for 'Anonyblogging'. Maverick Philosopher blog, [Dostęp 11 lutego 2008]..
Ryzyko pozwania jest kolejnym problemem. Niektórzy bloggerzy doświadczyli wielomilionowych procesów sądowychMedia Bloggers Association (2006). MBA Member Hit With Multi-Million Dollar Federal Lawsuit. [Dostęp 11 lutego 2008]. które później zostały kompletnie porzuconeAssociated Press (2006). Ad agency drops lawsuit against Maine blogger. [Dostęp 14 sierpnia 2011]., anonimowe blogowanie daje ochronę przed takimi zagrożeniami.
Cenzura domen internetowych W nieanonimowym internecie, nazwa domeny taka jak "mojastrona.com" to klucz do informacji. Cenzura strony WikileaksWIKILEAKS.INFO censored by eNom and Demand Media. [Dostęp 9 marca 2008]. pokazuje, że domeny są szalenie podatne na cenzurę. Niektórzy rejestratorzy domen zawieszają przyznawanie nazwy nawet pomimo braku orzeczenia sądu.
Dla dotkniętych klientów, blokowanie nazwy domeny jest o wiele większym problemem niż odmowa zarejestrowania nazwy; rejestratorzy posiadają pełną kontrolę nad domenami. W przypadku europejskiego biura turystycznego, ponad 80 stron internetowych z końcówką .com zostało wyłączonych i zablokowanych przez amerykańskiego rejestratora bez orzeczenia sądu czy nawet poinformowania właściciela. Biuro podróży było zmuszone do odbudowania stron z domeną najwyższego poziomu .netAdam Liptak (2008). A Wave of the Watch List, and Speech Disappears. The New York Times, [4 marca 2008]. [Dostęp 9 marca 2008]..
Anonimowe sieci są niezależne od rejestratorów nazw. Na przykład we freenecie zaimplementowano adresy odporne na cenzurę i oparte na kluczu publicznym: tylko osoba posiadająca prawidłowy klucz prywatny jest w stanie zaktualizować lub ją wyłączyć.
Kontrola poprzez online tracking Anonimowe P2P jest doceniane w zwykłej, codziennej komunikacji. Kiedy komunikacja jest anonimowa, decyzja czy ujawnić swoje dane osobowe należy do rozmawiających stron i nie zależy od żadnych osób trzecich. Często rozmówcy nie mają potrzeby czy chęci do ujawniania swoich danych. Jako przedmiot osobistej wolności, ludzie nie chcą przekazywać zbędnych danych. W niektórych przypadkach takie dane mogą posłużyć do utworzenia historii ich aktywności.
Skutki inwigilacji legalnych zachowań Podsłuchiwanie Internetu, takie jak nagrywanie i przechowywanie szczegółowych danych o ruchu na stronach internetowych i kontach e-mailowych, mogą wpływać na w pełni legalne działania Dawinder S. Sidhu (2007). The chilling effect of government surveillance programs on the use of the internet by Muslim-Americans. University of Maryland Law Journal of Race, Religion, Gender and Class.. Ludzie mogą się powstrzymywać od zgodnego z prawem zdobywania interesujących ich informacji oraz porozumiewania się, ponieważ wiedzą o możliwym podsłuchu i wierzą, że taka komunikacja może być uważana za podejrzaną.
Na przykład, pewien czytelnik bloga wyraził swoje obawy związane z odwiedzaniem witryny internetowej Al-Dżazira: "O ile można stwierdzić, że Al-Dżazira nie jest proterrorystyczna, to jednak nie powstrzymuje to ludzi z DHS czy NSA od zakładania, że ludzie, którzy dużo oglądają "Al-Dżazirę" mogą być zwolennikami terroryzmu i być może powinni być umieszczeni na liście osób, które należy sprawdzić czy nie kontaktują się z innymi z innymi wyznawcami terroryzmu lub być może powinni zostać wpisani na listę ludzi wymagających specjalnych analiz, gdy lecą samolotem."MetaFilter community weblog [Dostęp 20 stycznia 2008]..
Według profesora prawa Daniela J. Solove'a, takie efekty "ranią społeczeństwo, między innymi, obniżają różnorodność wyrażanych punktów widzenia oraz stopień wolności w zaangażowaniu w działalność polityczną."Daniel J. Solove (2006). "I've got nothing to hide" and other misunderstandings of privacy. San Diego Law Review, Vol. 44..
Dostęp do materiałów cenzurowanych i chronionych prawami autorskimi Większość państw zakazuje lub cenzuruje publikacje pewnych książek i filmów, oraz pewne typy zawartości jak na przykład dziecięcą pornografię. Inne materiały można legalnie posiadać ale nie rozprowadzać; na przykład, prawo autorskie oraz patenty mogą zakazać dystrybucji. Tego typu przepisy są trudne lub niemożliwe do wyegzekwowania w anonimowych sieciach P2P.
Funkcjonowanie anonimowych P2P Anonimowość i pseudonimowość Niektóre z sieci popularnie przypisywanych do "anonimowych p2p" są naprawdę anonimowe, w sensie takim, że węzły nie przechowują żadnych identyfikatorów. Inne są faktycznie pseudonimowe, zamiast być identyfikowanym za pomocą własnego adresu IP, węzły są rozpoznawane poprzez pseudonimy, na przykład klucze kryptograficzne. Na przykład, każdy węzeł w sieci MUTE posiada wirtualny adres wyznaczony na podstawie jego klucza publicznego. Ten wirtualny adres funkcjonuje jako pseudonim dla węzła, pozwalając adresować do niego wiadomości. Z drugiej strony w sieci Freenet wiadomości są przekazywane używając kluczy identyfikujących konkretny pakiet danych, a nie konkretne węzły sieci - węzły same w sobie są anonimowe.
Termin "anonimowe" jest używany do określenia obu rodzajów sieci ponieważ jest trudno – o ile to w ogóle możliwe – określić, czy węzeł jest prawdziwym nadawca wiadomości, czy tylko przekazuje ją komuś innemu. Każdy węzeł w anonimowej sieci P2P uczestniczy w niej jako uniwersalny nadawca i uniwersalny odbiorca, aby zachować anonimowość. Jeśli węzeł byłby tylko odbiorcą i nie wysyłał, sąsiedni użytkownicy mogliby wiedzieć, że konkretna informacja miała być dostarczona do tego konkretnego węzła i to on jest jej adresatem. W ten sposób, aby pozostać anonimowym, węzły muszą przekazywać cudze dane.
Spam i ataki DoS w sieciach anonimowych Początkowo, anonimowe sieci były napędzane przez małe, przyjazne społeczności programistów. W miarę jak zainteresowanie anonimowym P2P wzrastało rosła ilość użytkowników, nieuchronnie pojawili się też złośliwi użytkownicy próbujący różnych ataków. Podobnie jak w internecie, gdzie wraz z coraz szerszym użyciem następowały fale spamu oraz ataków DDoS. Takie ataki mogą wymagać innych rozwiązań w anonimowych sieciach. Na przykład, tworzenie czarnych list nie działa ponieważ anonimowe sieci z założenia ukrywają takie informacje.
Sieci typu Opennet, darknet (Friend to Friend)
W anonimowych sieciach P2P można zaimplementować albo sieć typu opennet albo darknet (często nazywany Friend to Friend). Różnią się one sposobem wyboru najbliższych pośredników:
W sieci opennet połączenie jest nawiązywane automatycznie z przypadkowymi użytkownikami. Nie potrzeba żadnej konfiguracji, jest natomiast dostępna niewielka kontrola nad tym z którymi użytkownikami nawiązać bezpośrednie połączenie.