Hans Albrecht Bethe (ur. 2 lipca 1906 w Strasburgu, zm. 6 marca 2005 w Ithace) – amerykański fizyk pochodzenia niemieckiego, laureat Nagrody Nobla z dziedziny fizyki w roku 1967 za prace poświęcone mechanizmom produkcji energii w gwiazdach.
Życiorys Urodził się w Strasburgu (wówczas terytorium Niemiec), jego ojcem był fizjolog Albrecht Bethe. Studiował na uniwersytetach we Frankfurcie i Monachium. W roku 1928 uzyskał stopień doktora. Do 1933 prowadził badania naukowe w Niemczech, a po dojściu do władzy Hitlera wyjechał do Anglii, gdzie przez rok pracował na University of Manchester. Następnie przeniósł się do USA i przyjął amerykańskie obywatelstwo. Od 1937 był profesorem fizyki teoretycznej na Cornell University w Ithace, w latach 1943–1956 kierował wydziałem fizyki teoretycznej w ośrodku badań atomowych w Los Alamos. Był delegatem na pierwszą Międzynarodową Konferencję o Zakazie Prób Atomowych w Genewie, gdzie przyczynił się do wynegocjowania traktatu o zakazie prób z bronią jądrową w atmosferze (zob. też lista traktatów ograniczających zbrojenia, traktat o całkowitym zakazie prób z bronią jądrową, układ o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej).
Był uważany za jednego z najwybitniejszych specjalistów w dziedzinie teorii jądra atomowego, opracował teorię budowy deuteronu. Prowadził badania w dziedzinie widm absorpcyjnych kryształów, widm atomów i elektrodynamiki kwantowej. Przewidział wartości przekrojów czynnych dla wielu reakcji jądrowych. W 1967 otrzymał Nagrodę Nobla za wkład w teorię reakcji jądrowych, szczególnie za odkrycia dotyczące procesu wyzwalania energii w gwiazdach (tzw. cykl Bethego).
Otrzymał także szereg innych prestiżowych wyróżnień naukowych, m.in. Medal Maxa Plancka (1955), Medal Eddingtona (1961), Medal Bruce (2001). Działał na rzecz pokojowego wykorzystania energii jądrowej.
Jego imię nadano asteroidzie (30828) Bethe. Laureat Medalu Oersteda za nauczanie fizyki (1993).
Laureat Nagrody Enrica Fermiego The Enrico Fermi Award. Award Laureates , U.S. Department of Energy, Office of Science, science.osti.gov [dostęp 2024-05-18].. W 1984 odznaczony został Pour le Mérite za Naukę i SztukęHans Albrecht Bethe na liście odznaczonych
Zobacz też cykl protonowy cykl węglowo-azotowo-tlenowy wzór Bethego-Blocha
Przypisy , Biographical, Nobel Lecture, December 11, 1967, Energy Production in Stars
Bibliografia
Linki zewnętrzne Program obrazujący przechodzenie promieniowania przez materię przy użyciu wzoru Bethe-Blocha [dostęp: 2014-02-15] People & Events Hans A. Bethe, (1906-2005) na: American Experiens, Race for the Superbomb, WGBH Educational Foundation [dostęp: 2014-02-15] [dostęp 2021-10-27].
Kategoria:Amerykańscy fizycy XX wieku Kategoria:Amerykańscy fizycy XXI wieku Kategoria:Amerykańscy fizycy teoretyczni Kategoria:Niemieccy fizycy jądrowi Kategoria:Amerykańscy elektrodynamicy Kategoria:Niemieccy elektrodynamicy Kategoria:Elektrodynamicy kwantowi Kategoria:Uczestnicy projektu Manhattan
Kategoria:Amerykańscy nobliści – fizyka Kategoria:Niemieccy nobliści – fizyka Kategoria:Żydowscy nobliści – fizyka Kategoria:Niemieccy laureaci Medalu Maxa Plancka Kategoria:Laureaci Medalu Oersteda Kategoria:Laureaci Medalu Eddingtona Kategoria:Laureaci Medalu Bruce Kategoria:Laureaci National Medal of Science Kategoria:Laureaci Medalu Henry’ego Drapera Kategoria:Odznaczeni cywilnym Orderem Pour le Mérite Kategoria:Osoby upamiętnione nazwami planetoid
Kategoria:Niemieccy Żydzi Kategoria:Ludzie urodzeni w Strasburgu Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Zmarli w 2005