mały|Grób Juliana Krzewińskiego na cmentarzu Powązkowskim Julian Krzewiński, właśc. Julian Piotr Maszyński (ur. 3 października 1882 w Warszawie, zm. 4 marca 1943 tamże) – polski aktor, śpiewak (tenor), autor tekstów, powieściopisarz.

Życiorys Urodził się w rodzinie kompozytora Piotra Maszyńskiego, jego brat Mariusz był aktorem, a siostry Stanisława i Halina malarkami. Studiował na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, do grona jego wykładowców należała m.in. Gabriela Zapolska. Po ukończeniu nauki wyjechał do Brazylii, gdzie był artystą cyrkowym. Nie trwało to długo, powrócił do ojczyzny i otrzymał angaż w operetce lwowskiej.

Od 1909 osiadł w Warszawie, gdzie występował w Teatrze Nowości. Występy tam okazały się wielkim sukcesem i utorowały Krzewińskiemu drogę do pozycji czołowego śpiewaka teatru. Występował również w Teatrze Wielkim. Od 1912 był aktorem teatru Bagatela, a od 1913 grał w teatrze rewiowym „Argus”. Występował również w takich teatrach jak: „Reduta”, Teatr Mały, Teatr Letni, Teatr Polski, „Wesoły Wieczór”, „Małe Qui Pro Quo”.

W 1911 po raz pierwszy zagrał w filmie, był to Skandal z ulicy Szopena. W tym samym roku grał też w dwóch innych filmach, w Koszu primadonny i Dniu kwiatka. Ogółem zagrał w ponad trzydziestu produkcjach. Wraz z Antonim Fertnerem i Wincentym Rapackim w 1911 roku założył spółkę filmową.

W 1913 powstała pierwsza jego operetka.

Gra aktorska była dodatkowym zajęciem Juliana Krzewińskiego, przede wszystkim był on mistrzem pióra. Tworzył scenariusze, libretta operetkowe i pisał piosenki. Najsłynniejsze z nich to Bal na Gnojnej, Bal u starego Joska, Już młodość uleciała!, Piosenka Caton. Ułożył też polski tekst do walca Johanna Straussa syna Nad pięknym modrym Dunajem.

Jego bliskim współpracownikiem był Leopold Brodziński. Był także reżyserem teatralnym, napisał ponad 20 powieści i książek dla dzieci. Był współautorem scenariusza operetki filmowej Każdemu wolno kochać.

21 października 1933 obchodził jubileusz trzydziestolecia pracy artystycznej.

W czasie wojny polsko-bolszewickiej był żołnierzem 54 pułku piechoty, w którym wystawił ponad 500 przedstawień dla wojska. Został odznaczony Krzyżem Walecznych. Należy zauważyć, że Julian Krzewiński był żołnierzem, który walczył w obu wojnach światowych. Podczas II wojny światowej pracował jako kelner.

Zmarł 4 marca 1943 i spoczął na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 320-4-14).

Spektakle teatralne Aktor 1909 – Wesele Figara, Teatr Wielki w Warszawie 1909 – Hrabia Luxemburg, "Teatr Nowości" 1911 – Cnotliwa Zuzanna, "Teatr Nowości" 1911 – Piękna Rizetta, "Teatr Nowości" 1912 – Życie paryskie, "Teatr Nowości" 1912 – Gri–Gri, "Teatr Nowości" 1913 – Ewa, "Teatr Nowości" 1915 – Florabella, "Teatr Nowości" 1915 – Baron Kimmel, "Teatr Nowości" 1915 – Domek trzech dziewcząt, "Teatr Nowości" 1920 – Królowa kinematografu, "Teatr Nowości" 1920 – Sybilla 1921 – Ostatni walc, "Teatr Nowości" 1921 – Kuzynek z Honolulu, "Teatr Nowości" 1921 – Biały mazur 1921 – Jej wysokość tancerka, "Teatr Nowości" 1924 – Marica, "Teatr Nowości" 1924 – Orłowa, "Teatr Nowości" 1926 – Paryżanka, "Teatr Nowości" 1926 – Teresina, "Teatr Nowości" 1927 – Targ na dziewczęta, "Teatr Nowości" 1931 – Bal w operze, "Teatr Nowości" 1934 – Domek z kart, "Teatr Letni" 1935 – Szczęśliwy pech, "Teatr Letni" 1937 – Jadzia wdowa, "Teatr Polski"

Scenarzysta Maharadża w Warszawie Major ułanów

Filmografia 1911 – Skandal na ulicy Szopena 1911 – Dzień kwiatka 1916 – Wściekły rywal 1922 – Kizia - Mizia 1924 – Miodowe miesiące z przeszkodami 1926 – Czerwony błazen 1928 – Przeznaczenie 1928 – Pan Tadeusz 1929 – Policmajster Tagiejew 1929 – Mocny człowiek 1932 – Rycerze mroku 1932 – Pałac na kółkach 1932 – Rok 1914 1933 – Każdemu wolno kochać 1933 – Zabawka 1934 – Co mój mąż robi w nocy… 1935 – Panienka z poste restante 1936 – Ada! To nie wypada! 1936 – Róża jako Chłop 1936 – Pan Twardowski (niewymieniony w czołówce) 1936 – Tajemnica panny Brinx jako Portier w hotelu 1936 – Jadzia 1937 – Piętro wyżej jako Dyrektor Polskiego Radia 1937 – Płomienne serca 1937 – Znachor jako Prezes Sądu 1937 – Dorożkarz nr 13 jako Wuj Krystyny 1938 – Szczęśliwa trzynastka jako Profesor Buńczykiewicz 1938 – Robert i Bertrand jako lokaj 1938 – Kościuszko pod Racławicami jako Wuj Hanki, Andrzej 1938 – Wrzos jako Jan 1939 – Biały Murzyn jako Sąsiad Lipskich, adorator hrabiny 1939 – Kłamstwo Krystyny jako lokaj Marleckich 1939 – Doktór Murek jako ojciec Niry

Dyskografia 1910 – Julian Krzewiński i Józef Redo artyści Teatrów Rządowych Syrena Rekord (SGR 9823–9826) 1912 – Marian Domosławski, Wincenty Rapacki (syn) oraz Julian Krzewiński artyści Warszawskich Teatrów Rządowych Syrena Rekord (SGR 12691–12717)

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Powieści Juliana Krzewińskiego w serwisie Polona.pl

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Aktorzy i aktorki teatrów warszawskich Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy prozaicy XX wieku Kategoria:Polscy scenarzyści XX wieku Kategoria:Polscy tekściarze Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1882 Kategoria:Zmarli w 1943