thumb|180px|Książę Józef Poniatowski – patron oddziału 1 Oddział Rozpoznawczy im. księcia Józefa Poniatowskiego (OR-1) – jednostka rozpoznawcza Wojska Polskiego we Francji.

Wchodził w skład 1 Dywizji Grenadierów.

Formowanie Sformowany na podstawie rozkazu Naczelnego Wodza z 1 czerwca 1940. Prace organizacyjne rozpoczęto jednak już w grudniu 1939. Rtm. Eryk Matuszek sformował 1 szwadron kawalerii w Paimpont w Bretanii. Gen. bryg. Stefan Dembiński i mjr Kornel Krzeczunowicz kierowali żołnierzy byłego 8 Pułku Ułanów Księcia Józefa Poniatowskiego i pozostałych oddziałów Krakowskiej BK do tego właśnie szwadronu, włączonego następnie do OR-1.

Organizacja i obsada personalna thumb|250px|Hotchkiss – uzbrojenie plutonu ckm Dowództwo dowódca – ppłk dypl. Włodzimierz Kasperski zastępca dowódcy – rtm. Zygmunt Urbanowicz szef sztabu – rtm. dypl. Feliks Bolechowski adiutant – rtm. Alfred Strzygowski 1 szwadron (4 plutony na samochodach) dowódca – rtm. Roman Pohorecki zastępca dowódcy – por. Tadeusz Kopeć 2 szwadron (4 plutony motocyklistów + pluton ckm) dowódca – rtm. Eryk Matuszek zastępca dowódcy – rtm. Adam Dąbrowski szwadron ckm i broni towarzyszącej (4 plutony ckm + pluton przeciwpancerny) dowódca – rtm. Zygmunt Urbanowicz zastępca dowódcy – por. Marian Drożyński szwadron gospodarczy dowódca – rtm. Mieczysław Puzdrakiewicz zastępca dowódcy – por. Stanisław Ziółkowski pluton zwiadu – por. Jerzy Markiewicz pluton łączności dowódca – por. Stanisław Dworecki zastępca dowódcy – aspirant Piotr Myszkorowski pluton warsztatowy – ppor. Kazimierz Lukas

Dywizjon posiadał 31 oficerów i 713 szeregowych. Wyposażony był w 94 samochody (osobowe, półciężarowe i ciężarowe, przeważnie francuskie, „Citroen” i „Renault”) oraz 128 motocykli.

Uzbrojenie pułku stanowiły: 4 armaty ppanc. 25 mm „Hotchkiss” wz. 1934 holowane przez ciągniki opancerzone „Renault UE”, 2 moździerze 81 mm, 13 ckm „Hotchkiss” wz. 1914, 27 rkm „Chatellerault” wz. 1924/29 i 28 granatnikówWedług Zygmunta Kosiora dywizjon uzbrojony był w 536 karabinów, 36 rkm, 20 ckm, 6 moździerzy 60 mm i 4 armaty ppanc. 25 mm..

Działania zbrojne W pierwszych dniach czerwca 1940 OR-1 wraz z macierzystą został przydzielony do francuskiego XX Korpusu. W nocy z 4 na 5 czerwca dywizjon przeszedł do rejonu Kirviller – Hinsingen w Alzacji, gdzie otrzymał zadanie obsadzenia odcinka drugiej linii obrony na rzece Albe. 6 czerwca ułani zostali przydzieleni do grupy fortecznej Sarre. 14 czerwca nawiązano kontakt ogniowy z nieprzyjacielem. Około południa 1 szwadron wykonał kontratak w pieszym szyku na las zajęty przez niemiecką piechotę. Po walce na białą broń Niemcy zostali wyparci. Wzięto jeńców i zdobyto dwanaście cekaemów, dwa działa ppanc., kilka pistoletów maszynowych i dużą liczbę polskich karabinków (niemiecka zdobycz z Kampanii Wrześniowej). Poległo sześciu żołnierzy a kilkunastu zostało rannych. Tego dnia w walce brał też udział szwadron motocyklistów.

Po dwu dniach walk oddziały 1 DGren, ubezpieczane przez OR-1, przeszły na nową linię obrony. 17 czerwca o zmroku ułani księcia Józefa, wzmocnieni francuską kompanią czołgów, powstrzymywali atak niemieckich oddziałów w rejonie Vaucourt – Lagarde. Następnego dnia Niemcy przełamali jednak obronę dywizji. Do wieczora 20 czerwca dywizjon prowadził działania opóźniające. Straty w ludziach i sprzęcie przekroczyły 50%.

W godzinach rannych 21 czerwca radiowy rozkaz dowódcy dywizji nakazał zniszczyć ciężki sprzęt motorowy i broń, spalić akta, a następnie małymi grupkami przedzierać się na południe. OR-1 przestał istnieć.

Sztandar Sztandar dla dywizjonu ufundowało społeczeństwo miasta Levin, w departamencie Pas-de-Calais z inicjatywy polskich górników. Wykonany został przez siostry nazaretanki z Paryża. Nie wykończony całkowicie sztandar przewieziony został do Londynu.

Przypisy

Bibliografia

Witold Biegański, Wojsko Polskie we Francji 1939–1940, Warszawa 1967. Zygmunt Kosior, Bitwa pod Lagarde. Studium, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1965, wyd. I, s. 139–140. Jerzy Murgrabia, Symbole wojskowe Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie 1939–1946, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1990, .

Kategoria:Wojsko Polskie we Francji (1939–1940) Kategoria:Jednostki rozpoznawcze Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Oddziały 1 Dywizji Grenadierów