Miłosław (niem. Liebenau, 1943-1945 Liebenstädt) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie wrzesińskim, położone na Równinie Wrzesińskiej, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Miłosław. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego.

Według danych z 31 grudnia 2021 miasto liczyło 3497 mieszkańców.

Miłosław uzyskał lokację miejską w 1397 roku, zdegradowany przed 1500 rokiem, ponowne nadanie praw miejskich w 1539 rokuRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 52-53..

Historia thumb|left|Pałac w Miłosławiu – ściana frontowa Pierwsza wzmianka o Miłosławiu pochodzi z roku 1314, kiedy to miejscowość była własnością Miłosławskich herbu Doliwa. W 1382 r. zjazd rycerstwa wielkopolskiego przeciwnego oddaniu korony polskiej Zygmuntowi Luksemburskiemu. Prawa miejskie sprzed 1397 r., powtórna lokacja 1539 r. Od 1487 r. własność Górskich.

W czasie wojny trzynastoletniej Miłosław wystawił w 1458 roku 4 pieszych na odsiecz oblężonej polskiej załogi Zamku w MalborkuKodex dyplomatyczny Wielkiej Polski; Codex diplomaticus Majoris Poloniae zawierający bulle papieżów, nadania książąt, przywileje miast, klasztorów i wsi, wraz z innemi podobnéj treści dyplomatami, tyczącemi się historyi téj prowincyi od roku 1136 do roku 1597; zebrany z materyałow przez Kaźmierza Raczyńskiego byłego Generała W. Polskiego i Marszałka nadwornego koronnego przysposobionych; wydany przez Edwarda Raczyńskiego, Poznań 1840, s. 181..

W okresie reformacji silny ośrodek protestantyzmu – aż do roku 1627, kiedy to Górscy nawrócili się na katolicyzm. Później w posiadaniu Grabskich, a od 1777 – Mielżyńskich. Do czasów rozbiorów Polski miejscowość znajdowała się w granicach Rzeczypospolitej Obojga Narodów. W 1793 roku po II rozbiorze Polski wraz z całą Wielkopolską miasto znalazło się pod zaborem pruskim. W 1806 roku wybuchło na terenie Wielkopolski zwycięskie dla Polaków powstanie wielkopolskie, w wyniku którego w 1807 roku przyłączono miejscowość do Księstwa Warszawskiego.

30 kwietnia 1848 roku w czasie powstania wielkopolskiego, które wybuchło w okresie Wiosny Ludów miasto było miejscem zwycięskiej bitwy powstańców z wojskami pruskimi. W pierwszej dekadzie XX wieku ośrodek strajków szkolnych przeciw przymusowej germanizacji. W 1893 r. Miłosław kupił Józef Kościelski herbu Ogończyk; w rękach Kościelskich Miłosław pozostawał do 1939 r.

Podczas odsłonięcia pomnika Juliusza Słowackiego w 1899 przemawiał m.in. Henryk Sienkiewicz, a przemówienie pt. Mowa polska zostało później opublikowane.

W Miłosławiu odbywa się (przemiennie z Warszawą i Krakowem) uroczystość wręczania Nagrody Fundacji im. Kościelskich.

Od listopada 2018 roku burmistrzem Miłosławia jest Hubert Gruszczyński (wcześniej radny i przewodniczący rady miejskiej).

Demografia Według danych GUS w dniu 31 grudnia 2021 r. Miłosław zamieszkiwało 3497 osób (z czego 1684 stanowili mężczyźni a 1813 kobiety), a gęstość zaludnienia wynosiła 784 osoby na kilometr kwadratowy. W Miłosławiu mieszka 0,1% mieszkańców Wielkopolski.

Zabytki lewo|mały|Miłosław (widok na pałac) na litografii Napoleona Ordy (1880) Na terenie miasta znajduje się 9 obiektów zabytkowych: założenie urbanistyczne z XIV–XIX w. (nr rej.: 2278/A z 30.09.1993) kościół parafialny św. Jakuba z 1620, przebudowany w 1845, ul. Kościelna (nr rej.: 954/A z 5.03.1970) kościół ewangelicki z 1874-1875 (obecnie w gestii Miłosławskiego Centrum Kultury), ul. Zamkowa 21w rejestrze błędnie podana lokalizacja przy ul. Kościelnej (nr rej.: 1923/A z 29.12.1983) zespół pałacowy z początku XIX w., odbudowany po 1945: pałac (nr rej.: 2304 z 17.06.1994) park (nr rej.: 2304 z 17.06.1994) z wieloma okazami pomnikowych drzew (m.in. miłorząb dwuklapowy), kanałami, mostkami i stawami; w parku znajduje się pierwszy pomnik Juliusza Słowackiego na ziemiach polskich oficyna (nr rej.: 1738/A z 22.12.1975) neogotycka z połowy XIX w. szkoła z połowy XIX w. (nr rej.: 1105/A z 6.05.1970) dom z 1868, ul. Zamkowa 20 (nr rej.: 1915/A z 1.12.1983) dom z 1851, pl. Wiosny Ludów 14 (nr rej.: 1914/A z 1.12.1983) dom „Bazar” z początku XX w., pl. Wiosny Ludów 24 (nr rej.: 1924/A z 29.12.1983) dom z ok. 1887, ul. Wrzesińska 24 (nr rej.: 2222/A z 22.01.1992)

Galeria

Sport W miejscowości działa Ludowy Klub Sportowy Orlik-Klafs Miłosław, którego sekcja piłkarska występuje w konińskiej klasie okręgowej. Od roku 2006 działa także Miłosławskie Towarzystwo Cyklistów.

Komunikacja

Przez miasto przebiega droga krajowa nr 15: Nowy Dwór-Trzebnica-Krotoszyn-Miłosław-Gniezno-Toruń-Ostróda, punkt początkowy w mieście ma również droga wojewódzka nr 441 Miłosław - Borzykowo. Znajduje się tu również stacja kolejowa Miłosław, położona na linii kolejowej nr 281: Oleśnica – Chojnice, obecnie po części obsługiwana przez pociągi pasażerskie. Komunikację zbiorową autobusową zapewnia Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Gnieźnie, oddział we Wrześni

Przemysł W Miłosławiu znajduje się browar Fortuna, a także Zakład Przetwórstwa Mięsnego „Miłosław”.

Ludzie związani z Miłosławiem

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Audycja , Ratajska Telewizja Kablowa

Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XIV wieku Kategoria:Miasta w województwie wielkopolskim