Józef Andrzej Tuławski (Tulawski, ur. 19 lutego 1699 w Reszlu, zm. w październiku 1781 w Dobrym Mieście) – kanonik dobromiejski, kaznodzieja, geometra, matematyk, konstruktor, astronom, autor jednego z najlepszych w Polsce podręczników teoretycznej i praktycznej gnomoniki.
Rodzina Pochodził z rodziny mieszczańskiej. Był synem reszelskiego sukiennika Macieja i Gertrudy.
Kariera w latach 1711–1717 – kształcił się w gimnazjum jezuickim w Reszlu, od września 1718 – kontynuował naukę w kolegium jezuitów w Braniewie, 1723 – przyjął w Lidzbarku Warmińskim święcenia kapłańskie, duszpasterzował w Braniewie i Pieniężnie, studiował filozofię i fizykę w Poznaniu, gdzie uzyskał doktorat z filozofii, w latach 1739–1749 był proboszczem w Babiaku, a w latach 1750–1767 w Lubominie; cieszył się opinią wybitnego kaznodziei; 1751 – w Królewcu ukazał się podręcznik teoretycznej i praktycznej gnomoniki pt.Gnomonica facilitata autorstwa Józefa Tuławskiego, który pracę swą dedykował biskupowi warmińskiemu Adamowi Stanisławowi Grabowskiemu, pomagał Janowi Fryderykowi Enderschowi w zbieraniu materiału topograficznego do mapy Warmii wydanej w Elblągu w roku 1755, 1755 – otrzymał inwestyturę na kanonię w Dobrym Mieście, utrzymywał kontakty z fizykami i filozofami Albertyny w Królewcu, był konstruktorem urządzeń mechanicznych i zegarów słonecznych w wielu świątyniach warmińskich.
Zobacz też Warmińska kapituła kolegiacka
Bibliografia Jan Chłosta, Słownik Warmii, Wydawnictwo Littera, Olsztyn 2002, s. 376–377 Andrzej Kopiczko, Duchowieństwo Katolickie Diecezji Warmińskiej w latach 1525–1821, cz. 2 Słownik, Olsztyn 2000, s. 334–335 Andrzej Kopiczko, Kanonicy dobromiejscy 1521–1771, w: Słownik biograficzny Kapituły Kolegiackiej w Dobrym Mieście (redaktor Jan Guzowski), Wyższe Seminarium Duchowne Metropolii Warmińskiej „Hosianum”, Olsztyn 1999, s. 109–110 Tadeusz Oracki, Słownik biograficzny Warmii, Prus Książęcych i Ziemi Malborskiej od połowy XV do końca XVIII wieku, tom II: L–Ż, Ośrodek Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie, Olsztyn 1988, s. 189–190 (tu rok urodzenia: 1698, rok śmierci: 1774)
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci i studenci Kolegium Jezuitów w Braniewie Kategoria:Astronomowie I Rzeczypospolitej Kategoria:Duchowni katoliccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie związani z Królewcem Kategoria:Ludzie związani z Reszlem (I Rzeczpospolita) Kategoria:Matematycy I Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1699 Kategoria:Zmarli w 1781 Kategoria:Ludzie związani z Dobrym Miastem Kategoria:Ludzie urodzeni w Reszlu Kategoria:Polscy astronomowie XVIII wieku