Porozumienie w Lancaster House w Londynie położyło kres rządom potomków białych kolonizatorów w Rodezji (obecnie Zimbabwe). Pakt podpisano po zakończeniu negocjacji pomiędzy reprezentantami Frontu Patriotycznego, składającego się z ZAPU (Afrykańskiej Unii Ludowej Zimbabwe - Zimbabwe African Peoples Union) i ZANU (Afrykańskiej Unii Narodowej Zimbabwe - Zimbabwe African National Union) a delegatami rządu Rodezji: biskupem Abelem Muzorewą oraz Ianem Smithem. Porozumienie podpisano 21 grudnia 1979 roku.
Po konferencji szefów rządów krajów, należących do brytyjskiej Wspólnoty Narodów, która odbyła się w Lusace (Zambia) w dniach 1-7 sierpnia 1979, rząd brytyjski zaprosił Muzorewę oraz przywódców Frontu Patriotycznego na Konferencję Konstytucyjną do posiadłości Lancaster w Londynie. Celem konferencji było uzgodnienie treści Deklaracji Niepodległości Zimbabwe (Independence Constitution). Przedstawiciele rządu brytyjskiego proponowali, by pierwsze wybory w niepodległym Zimbabwe odbyły się pod nadzorem Wielkiej Brytanii, aby Rodezja mogła w sposób w pełni legalny uzyskać niezależność i uczciwie wybrać nowe władze. Obecność brytyjskich obserwatorów zagwarantowałaby również przestrzeganie zasady pluralizmu wyborczego w kraju.
Konferencji przewodniczył Lord Peter Carrington, minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii. Obrady trwały od 10 września do 15 grudnia 1979 r. i składały się z 47 sesji plenarnych.
W trakcie konferencji osiągnięto porozumienie w sprawach: podsumowania postanowień Deklaracji Niepodległości Zimbabwe ustalenia zadań na okres przed proklamacją niepodległości zawieszenia broni pomiędzy stronami konfliktu
W wyniku porozumienia strony zobowiązały się: zaakceptować zwierzchnictwo nowego rządu przestrzegać zapisów Deklaracji Niepodległości wywiązać się z zadań zaplanowanych na okres przed proklamacją niepodległości przestrzegać warunków zawieszenia broni prowadzić kampanię wyborczą w sposób pokojowy i uczciwy zrezygnować z wykorzystania siły w celach politycznych zaakceptować wyniki wyborów i zlecić podległym oddziałom przybocznych organizacji zbrojnych akceptację wybranej władzy
Na mocy postanowień Deklaracji Niepodległości, 20% miejsc w parlamencie Zimbabwe zarezerwowanych zostało dla białych polityków.
Trwająca trzy miesiące konferencja mogła zakończyć się brakiem kompromisu, ze względu na różnice zdań w kwestii reformy gruntowej. Główną barierą dla Roberta Mugabego w drodze do podpisania traktatu była właśnie kwestia gruntów. Rządy brytyjski i amerykański zaproponowały, że wykupią majątki od chętnych białych osadników, którzy nie akceptowali ugody z czarną większością. Utworzono fundusz przeznaczony na wykup ziemi, z którego korzystano w latach 1980-90.
Porozumienie podpisali: Lord Carrington, Sir Ian Gilmour, Robert Mugabe, Joshua Nkomo, biskup Abel Muzorewa oraz dr S C Mundawarara,
Brytyjczycy uczestniczyli w zimbabwijskiej konferencji, dotyczącej odbudowy i rozwoju kraju, która odbyła się w roku 1981. Podczas konferencji rząd brytyjski obiecał władzom Zimbabwe pomoc finansową w wysokości ponad 630 milionów funtów. Pierwszy etap reformy gruntowej przeprowadzono w roku 1980, w dużej mierze - dzięki funduszom zgromadzonym w Wielkiej Brytanii. W wyniku reformy osiedlono ok. 70 tys. bezrolnych chłopów na terytorium o powierzchni 20 tys. kilometrów kwadratowych.
Delegacja brytyjska Sir Farhan Miah Lord Peter Carington, 6. Baron Carrington, minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii (przewodniczący konferencji) Ian Gilmour, Baron Gilmour of Craigmillar Sir Michael Havers, Baron Havers Lord Harlech Richard Luce Sir Michael Palliser Sir Antony Duff D M Day R A C Byatt Robin Renwick, Baron Renwick of Clifton P R N Fifoot Sir Nicholas Fenn, szef Wydziału Informacyjnego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Wielkiej Brytanii G G H Walden C D Powell P J Barlow R D Wilkinson A M Layden R M J Lyne M J Richardson C R L de Chassiron A J Phillips M C Wood
Delegacja Frontu Patriotycznego Robert Mugabe - przyszły prezydent Zimbabwe Joshua Nkomo - przywódca ZAPU Josiah Mushore Chinamano - jeden z przywódców ZAPU, polityk umiarkowany, przyszły minister Edgar Tekere - przyszły minister, wyrzucony z partii w roku 1988, po tym jak zdradził swoje plany związane z wprowadzeniem systemu monopartyjnego w Zimbabwe. Protestował przeciwko masakrze ludności cywilnej w prowincji Matabeleland, która miała miejsce po wprowadzeniu przez rząd sankcji wobec dysydentów ukrywających się w tym regionie. Założył własną partię, Ruch na Rzecz Jedności Zimbabwe (Zimbabwe Unity Movement)
Generał Josiah Tongogara, generał ZANLA, z zewnętrznej organizacji bojowej ZANU Ernest R Kadungure, ZAPU, przyszły sekretarz finansów Dr H Ushewokunze - pierwszy minister zdrowia, kierownik resortu energetycznego i transportowego, a także resortu spraw politycznych. Porywczy i często wzbudzający kontrowersje, toczył spory z administracją prezydenta Mugabego, wskutek czego wyrzucono go z rządu. Wkrótce powrócił do rządu i został ponownie zdymisjonowany. Zmarł w roku 1995. Pochowano go na cmentarzu narodowym w Zimbabwe. Uważany jest za bohatera narodowego tego kraju.
Dzingai Mutumbuka - przyszły minister edukacji Josiah Tungamirai - przyszły szef lotnictwa, później członek parlamentu; wybrany z okręgu Gutu North Edson Zvobgo - prawnik, absolwent Harvardu, późniejszy minister. Kłócił się z prezydentem Mugabem w kwestii wolności prasy
Dr S Mubako W Kamba Joseph Msika - jeden z przywódców ZAPU, późniejszy wiceprezydent Zimbabwe T George Silundika - Sekretarz ds. Propagandy i Informacji w ZAPU A M Chambati John Nkomo L Baron S K Sibanda E Mlambo C Ndlovu E Siziba
Delegacja rządu Rodezji biskup Abel Muzorewa S C Mundawarara E L Bulle F. Zindoga D C Mukome G B Nyandoro wielebny Ndabaningi Sithole L Nyemba szef K Ndiweni premier Ian Smith D C Smith R Cronje C Andersen Dr J Kamusikiri G Pincus L G Smith wicemarszałek lotnictwa H Hawkins Dr E M F Chitate D Zamchiya S V Mutambanengwe M A Adam P Claypole
Kategoria:Rodezja