Bronisław Wilhelm Pieracki (ur. 28 maja 1895 w Gorlicach, zm. 15 czerwca 1934 w Warszawie) – polski polityk, legionista, pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego (dowódca jednego z odcinków obrony Lwowa podczas wojny polsko-ukraińskiej 1918–1919), pracownik Ministerstwa Spraw Wojskowych, a następnie sekretarz stanu w tym resorcie (od 19 kwietnia 1929 do 4 grudnia 1930), poseł na Sejm II i III kadencji w II RP z ramienia Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem (1928 i 1930–1934, przez pewien czas wiceprezes BBWR), II zastępca szefa Sztabu Generalnego (od 9 października 1928 do 19 kwietnia 1929), wicepremier w rządzie Walerego Sławka (od 5 grudnia 1930 do 28 maja 1931), minister bez teki (od 28 maja do 23 czerwca 1931), minister spraw wewnętrznych w rządach Aleksandra Prystora, Janusza Jędrzejewicza i Leona Kozłowskiego (od 23 czerwca 1931 do 15 czerwca 1934), jeden z najbliższych współpracowników Józefa Piłsudskiego po przewrocie majowym, zaliczany do czołowych członków tzw. grupy pułkowników. Zabity przez członka Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów, Hryhorija Maciejko.
Wczesne lata Urodził się w rodzinie Stanisława Jana Pierackiego (1849–1929), naczelnika straży skarbowej, oraz Eugenii Marii z domu Budziszowskiej. Jego rodzicami chrzestnymi byli Bronisław Ajdukiewicz oraz Julia Marcela Wiśniewska. Rodzina Pierackich osiadła w Galicji, uchodząc przed prześladowaniami rosyjskimi tuż po powstaniu listopadowym. Pieraccy często nawiązywali do tradycji niepodległościowych – dziadek Bronisława brał udział we wspomnianym powstaniu. Rodzina była wielodzietna. Oprócz Bronisława (który był najmłodszym dzieckiem), na świat przyszli także: Zygmunt (1885–1944), Kazimierz (1891–1941), Tadeusz (zm. 1941), Wanda (1885–1937), Maria i Jadwiga.
Pieracki dzieciństwo i młodość spędził w Nowym Sączu. Mieszkanie rodziny Pierackich znajdowało się przy ul. Matejki 27. Zarówno Bronisław, jak i Kazimierz, uczęszczali do I Gimnazjum Filologicznego w Nowym Sączu. Najmłodszy z braci uczył się tam w latach 1906–1914. Nie był wyróżniającym się uczniem. W maju i czerwcu 1914 zdał maturę (język polski, język łaciński, greka klasyczna).
Już w tym czasie Bronisław Pieracki działał w tajnych stowarzyszeniach niepodległościowych. Był członkiem tzw. Duchowców, nazywanych tak od nazwiska ich założyciela – Kazimierza Ducha. Organizacja ta sympatyzowała z Polską Partią Socjalistyczną. Wśród innych członków Duchowców wymienić można np. późniejszego generała, Józefa Kustronia. W 1912 organizacja ta połączyła się z innym nowosądeckim tajnym stowarzyszeniem o podobnym profilu – Promienistymi. Nowy podmiot był nazywany Jastrzębiami lub Związkiem Jastrzębi. Pieracki był jednym z trzech głównych liderów tej organizacji. Jastrzębie dały początek późniejszej Drużynie Strzeleckiej, powstałej w 1913. Bronisław Pieracki angażował się także w działalność harcerską (m.in. we wrześniu 1913 przeprowadził ćwiczenia, w których wzięło udział kilka drużyn harcerskich i członkowie Związku Strzeleckiego).
Legiony Polskie thumb|Bronisław Pieracki podczas służby w II Brygadzie Legionów W 1913 ukończył szkołę oficerską Związku Strzeleckiego w Nowym Sączu, uzyskując stopień chorążego. Był już wtedy członkiem Związku Walki Czynnej. W kolejnych miesiącach pogłębiał swą edukację wojskową – m.in. wziął udział w letniej szkole drużyniackiej (lipiec 1914) i w kursie instruktorów w Szkole Podstawowej nr 1 w Nowym Sączu (prowadzonym przez Michała Żymierskiego). Po wybuchu I wojny światowej Pieracki zgłosił się do grupy ochotników, którą dowodził jego brat Kazimierz. Wkrótce potem 96 osób, będących członkami nowosądeckiego Strzelca i harcerzy, wyruszyła do Krakowa, aby wstąpić do formujących się Legionów Polskich.
Bronisław Pieracki wszedł w skład Legionu Zachodniego, formacji wojskowej utworzonej w Krakowie 27 sierpnia 1914 ze Związku Strzeleckiego, Polskich Drużyn Strzeleckich okręgu krakowskiego i Związku Drużyn Podhalańskich. Został dowódcą plutonu. Funkcję tę sprawował do maja 1915. Następnie dowodził 7 kompanią wchodzącą w skład 2 pułku piechoty Legionów, będącego częścią II Brygady Legionów. W październiku 1914 oddziały te zostały skierowane na Węgry i Ukrainę. Pułk Pierackiego brał udział w bitwach pod Zieloną (19 października 1914), Mołotkowem (29 października 1914), Pasieczną (30 października 1914) i pod Rafajłową (23–25 stycznia 1915). Ciężkie walki prowadzono przez cały listopad 1914.
Dalszy szlak bojowy oddziału Pierackiego to m.in. walki na terenach dzisiejszej północnej Rumunii. W styczniu 1915 pułk brał udział w bitwie pod Kirlibabą (18–22 stycznia 1915), pod Brasą, Łopusznem (10 lutego 1915), Tłumaczem (5 marca 1915), Kolorówką (6 marca 1915) i Bortnikami (9 marca 1915). W Kołomyi z pułku wyodrębniono IV batalion, który następnie posłużył za bazę do utworzenia 4 pułku piechoty Legionów. Powstał on w Piotrkowie Trybunalskim, a dowództwo nad nim objął płk Bolesław Roja. Służyli w nim głównie ochotnicy z Podhala i Królestwa Polskiego. W maju 1915 pułk został włączony w skład III Brygady Legionów Polskich. Był wówczas dowódcą 7 kompanii 4 pułku piechoty (jednym z młodszych). 15 lipca 1915 jego oddział został skierowany na front.
Chrzest bojowy pułk przeszedł podczas bitwy pod Jastkowem. 31 lipca 1915, w trakcie tego starcia, Bronisław Pieracki został ciężko ranny – kula trafiła go w pierś. W pośmiertnej publikacji na jego cześć, wydanej w 1934, tak opisywano to wydarzenie: Kula przeszła przez klatkę piersiową nad sercem, a pod obojczykiem. Pieracki trafił na kurację do Nowego Sącza. Przez kilka miesięcy przechodził rekonwalescencję, leżąc w nowosądeckim szpitalu św. Krzyża. Wrócił na front w styczniu 1916. Do października tego roku walczył na Wołyniu. Objął wówczas (w zastępstwie) dowództwo II batalionu 4 pułku piechoty. Z tego okresu pochodzi bardzo pochlebna charakterystyka Pierackiego autorstwa jego dowódcy, Bolesława Roi: W czasie służby awansował kolejno na podporucznika – 5 listopada 1914, porucznika – 26 maja 1915 i kapitana – 1 listopada 1916Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 5..
Podczas kryzysu przysięgowego odmówił złożenia przysięgi wierności cesarzowi niemieckiemu. W efekcie, we wrześniu 1917 został zdegradowany i wcielony do armii austro-węgierskiej (do 16 pułku Obrony Krajowej Krakau c.k. armii), w której służył do maja 1918. Przebywał wówczas we Włoszech. Ostatecznie został zwolniony z armii jako osoba niezdolna do służby ze względów zdrowotnych i powrócił do Lwowa. Następnie znalazł się w Krakowie, gdzie postanowił kontynuować edukację, rozpoczynając studia na wydziale filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w semestrze letnim roku akademickiego 1916/1917. Z UJ odszedł już 26 września 1918.
W drugiej połowie sierpnia 1917 objął stanowisko dowódcy okręgu Polskiej Organizacji Wojskowej w Nowym Sączu, a później we Lwowie. W tym czasie wznowił studia prawnicze na Uniwersytecie Jana Kazimierza. Ze względu na narastający konflikt pomiędzy Polakami a Ukraińcami, otrzymał od gen. Roi rozkaz tworzenia polskich oddziałów ochotniczych, składających się przede wszystkim z dawnych legionistów i członków POW. Podczas obrony Lwowa został mianowany dowódcą kluczowego odcinka XI, a następnie od 2 listopada 1918 sprawował funkcję dowódcy oddziałów w okręgu II. Potem był jeszcze oficerem łącznikowym V odcinka w Naczelnej Komendzie obrony miasta, dowódcą IV odcinka w Szkole im. Sienkiewicza (od 13 listopada 1918) oraz dowódcą oddziałów będących rezerwą miasta (od 21 listopada 1918). 24 listopada 1918 Pieracki otrzymał awans na majora, a 17 maja 1922 został odznaczony orderem wojskowym „Virtuti Militari” V klasy.
Służba w Wojsku Polskim i praca ministerialna thumb|Bronisław Pieracki ok. 1928 Przyjęty 1 stycznia 1919 do Wojska Polskiego, z zatwierdzeniem posiadanego stopnia majora. Trafił do Warszawy, gdzie został skierowany do Komisji Weryfikacyjnej Legionów Polskich. W marcu 1919 przeszedł do pracy w Ministerstwie Spraw Wojskowych. 23 czerwca 1919 został mianowany z dniem 1 kwietnia tego roku szefem Sekcji Religijno-Wyznaniowej, która w okresie organizacji duszpasterstwa wyznań niekatolickich wchodziła w skład Departamentu I Mobilizacyjno Organizacyjnego MSWojskDziennik Rozkazów Wojskowych Nr 71 z 28 czerwca 1919 roku, poz. 2313..
Później, ze względu na trwającą wojnę polsko-bolszewicką, skierowany do Kwatery Głównej Naczelnego Wodza, gdzie służył jako oficer łącznikowy reprezentujący wojska kwatermistrzowskie. Następnie w dyspozycji Pomorskiej Grupy Operacyjnej (przeniesiony na wniosek jej dowódcy, gen. Roi).
3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 123. lokatą w korpusie oficerów piechotyLista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 24.. Po zakończeniu działań wojennych kontynuował służbę w Ministerstwie Spraw Wojskowych. Tam zbierał bardzo pozytywne opinie swych przełożonych. M.in. gen. Eugeniusz de Henning-Michaelis tak pisał o Pierackim 3 listopada 1921: Efektem tych pochwał było skierowanie Pierackiego na studia wojenne – w okresie od 1 listopada 1923 do 15 października 1924 był słuchaczem Kursu Doszkolenia Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie.
Pod koniec 1921 Pieracki wstąpił także do organizacji Honor i Ojczyzna, nazywaną również H2O i Strażnicą – tajnego związku wojskowego założonego w 1921 przez gen. Władysława Sikorskiego (za wiedzą Józefa Piłsudskiego i Kazimierza Sosnkowskiego), służącego szkoleniu żołnierzy, mającego na celu troskę o poziom moralny korpusu oficerskiego i utrzymanie apolityczności armii. Podmiot został rozwiązany w lipcu 1923. W tym czasie Pieracki miał być także (przez krótki czas) masonem. Wymieniany jest jako członek loży „narodowej”, do której miał wstąpić na polecenie Piłsudskiego wraz z Józefem Beckiem, Adamem Kocem, Bogusławem Miedzińskim, Aleksandrem Prystorem i Walerym Sławkiem.