thumb|Wnętrze kościoła św. Bawona w Haarlemie, widok na organy (1636), Rijksmuseum thumb|250px|Stary ratusz w Amsterdamie (1657), Rijksmuseum Pieter Jansz. Saenredam (ur. 9 czerwca 1597 w Assendelft, poch. 31 maja 1665 w Haarlemie) – holenderski malarz i grafik, nazywany „portrecistą kościołów”.
Życiorys Urodził się w rodzinie grawera i kartografa Jana Saenredama. W 1612 przeniósł się z rodziną do Haarlemu. W latach 1612–1623 był uczniem i asystentem Pietera de Grebbera. W 1623 został członkiem gildii św. Łukasza w Haarlemie, a w 1635 jej sekretarzem.
Twórczość Saenredam malował architekturę, szczególnie interesował się wnętrzami kościołów. Jego ulubioną świątynią był kościół św. Bawona w Haarlemie, gdzie później został pochowany; malował też w Utrechcie, Amsterdamie, Alkmaar, Rhenen i Assendelft. Potrafił z pedanterią oddać najdrobniejsze szczegóły architektoniczne przedstawianych obiektów, wykorzystywał efekty świetlne i cienie. Artysta koncentrował się na walorach ekspresyjnych swoich obrazów, często idealizując rzeczywistość, by podkreślić doskonałość proporcji i czystość kompozycji. Jego twórczość miała duży wpływ na późniejsze malarstwo holenderskie.
Pieter Saenredam posługiwał się techniką olejną, przeważnie na drewnianych panelach. Przed malowaniem wykonywał dużą liczbę szkiców i rysunków piórkiem i kredą, czasami wykonywał akwarele. Zachowało się ok. 50 jego obrazów i liczne szkice, datowane dzieła pochodzą z lat 1628–1660.
W Muzeum Narodowym w Warszawie znajduje się jego obraz z 1635 Wnętrze kościoła św. Bawona w Haarlemie.
Zbigniew Herbert poświęcił Saenredamowi jeden ze swoich szkiców literackich z cyklu "Mali mistrzowie", który został opublikowany w książce Mistrz z Delft.
Wybrane prace Interieur van de Sint Bavokerk in Haarlem, 1628, Koninklijk Museum van de Schone Kunsten, Bruksela Interieur van de Sint Bavokerk in Haarlem, 1630, Luwr Interior of the Church of St Bavo in Haarlem, 1636, Rijksmuseum Interieur van de Sint Jacobkerk in Utrecht, 1642, Stara Pinakoteka, Monachium Interieur van de Buurkerk in Utrecht, 1644, National Gallery w Londynie, Londyn Interieur van de Sint Bavokerk in Haarlem, 1648, Scottish National Gallery, Edynburg Interieur van de Sint Odulphuskerk in Assendelft, 1649, Rijksmuseum, Amsterdam Interieur Nieuwe Kerk Haarlem, 1652 Interieur van de Nieuwe Kerk in Haarlem, 1652, Muzeum Fransa Halsa, Haarlem De Buurkerk te Utrecht, 1654, Collectie Six, Amsterdam Het Oude Raadhuis in Amsterdam, 1657, Rijksmuseum, Amsterdam Oude Raadhuis Amsterdam, 1657 Interieur van het Koor van de Sint Bavokerk in Haarlem, 1660, Worcester Art Museum, Anglia Interieur van de Grote Kerk in Alkmaar, 1661, Stedelijk Museum Alkmaar Interieur van de Sint Janskerk te Utrecht, Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam Interieur van het Koor van de Sint Bavokerk in Haarlem, Weimarer Stadtschloss
Przypisy
Bibliografia Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego. Wyd. II, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź 1986. Zbigniew Herbert, Mistrz z Delf i inne utwory odnalezione, Wydawnictwo Zeszytów Literackich, Warszawa 2008, s. 48-52.
Linki zewnętrzne
Kategoria:Holenderscy malarze barokowi Kategoria:Urodzeni w 1597 Kategoria:Zmarli w 1665