lang=de|thumb|upright=2.0|Struktura podziału administracyjnego Niemiec

Niemcy charakteryzują się czteroszczeblową strukturą administracyjną, na którą składają się: federacja, kraje związkowe, powiaty i miasta wyłączone z powiatów oraz lokalne jednostki administracyjne (gminy i związki gmin)Radosław Kamiński: Ustrojowy model niemieckiej gminy i jego lokalne zróżnicowanie organizacyjne, HOMO POLITICUS vol. 7–8/2012–2013, s. 50..

Klasyfikacja statystyczna NUTS i LAU NUTS 1 – – 16 jednostek NUTS 2 – – 38 jednostek NUTS 3 – , – 400 jednostek LAU – – 10 993 jednostki

Kraje związkowe

Kraje związkowe Niemiec (landy) mają charakter państw o ograniczonej suwerenności.

Niemieckie kraje związkowe zostały wprowadzone republikańską konstytucją z 1919 r., w miejsce monarchii wchodzących w skład Cesarstwa NiemieckiegoChris Cook, John Stevenson: Leksykon historii Europy XX wieku. 1900-2004, wyd. polskie 2004, s. 402..

Niemcy składają się obecnie z 16 krajów związkowych (niem. Länder), z których trzy stanowią wydzielone miasta. (Baden-Württemberg) – stolica Stuttgart (Bayern) – stolica Monachium (München) – miasto wydzielone (Brandenburg) – stolica Poczdam (Potsdam) (Bremen) (z Bremerhaven) – miasto wydzielone (Niedersachsen) – stolica Hanower (Hannover) – miasto wydzielone (Hessen) – stolica Wiesbaden (Mecklenburg-Vorpommern) – stolica Schwerin (Nordrhein-Westfalen) – stolica Düsseldorf (Rheinland-Pfalz) – stolica Moguncja (Mainz) (Saarland) – stolica Saarbrücken (Sachsen) – stolica Drezno (Dresden) (Sachsen-Anhalt) – stolica Magdeburg (Schleswig-Holstein) – stolica Kilonia (Kiel) (Thüringen) – stolica Erfurt

Powiaty

Gminy i związki gmin

Historia Po II wojnie światowej Niemcy zostały podzielone na 4 strefy okupacyjne: amerykańską, brytyjską, francuską (nazywane Trizonią) i radziecką. Z Trizonii utworzono w 1949 r. Republikę Federalną Niemiec (Bundesrepublik Deutschland, BRD, RFN), a z radzieckiej strefy Niemiecką Republikę Demokratyczną (Deutsche Demokratische Republik, DDR, NRD).

Stan ten utrzymywał się do 3 października 1990 r., czyli do zjednoczenia Niemiec.

Podział administracyjny Niemiec Zachodnich thumb|upright thumb|upright=1.2 Republika Federalna Niemiec ze stolicą w Bonn była początkowo podzielona na: strefa brytyjska Dolna Saksonia Hamburg Nadrenia Północna-Westfalia Szlezwik-Holsztyn strefa amerykańska Bawaria Brema Hesja Wirtembergia-Badenia strefa francuska Badenia Nadrenia-Palatynat Wirtembergia-Hohenzollern

W 1952 r. kraje: Badenia (stolica Fryburg Bryzgowijski), Wirtembergia-Badenia (stolica Stuttgart) i Wirtembergia-Hohenzollern (stolica Tybinga) połączyły się w jeden: Badenia-Wirtembergia. W 1957 r. do Republiki Federalnej Niemiec przyłączono będący wcześniej pod francuską kontrolą kraj: Saarę (niem. Saarland; stolica Saarbrücken).

Podział administracyjny NRD thumb|upright thumb

Niemiecka Republika Demokratyczna była podzielona na: strefa radziecka Berlin (stolica o statusie specjalnym) Brandenburgia Meklemburgia Saksonia Saksonia-Anhalt Turyngia

Podział NRD od 1952 r. – 15 okręgów (niem. Bezirke): Okręg Chociebuż (Cottbus) Okręg Drezno (Dresden) Okręg Erfurt Okręg Frankfurt nad Odrą (Frankfurt an der Oder) Okręg Gera Okręg Halle (Halle an der Saale) Okręg Karl-Marx-Stadt (obecnie Chemnitz) Okręg Lipsk (Leipzig) Okręg Magdeburg Okręg Neubrandenburg Okręg Poczdam (Potsdam) Okręg Rostock Okręg Schwerin Okręg Suhl oraz stolica NRD: Berlin (część wschodnia).

Berlin thumb|upright|Flaga Berlina Zachodniego

Stolica Niemiec miała w latach 1945–1990 specjalny status. Miasto było również, podobnie jak cały kraj, podzielone na 4 sektory okupacyjne: sektory amerykański, brytyjski i francuski zwano Berlinem Zachodnim Westberlin (pisownia w NRD), Berlin (West) (pisownia w RFN), który był oddzielony w latach 1961–1989 r. Murem Berlińskim od wschodniej części miasta i od radzieckiej strefy. Berlin (wschodni) (Berlin w NRD, Berlin (Ost) w RFN) od 1949 pełnił funkcję stolicy NRD (Niemieckiej Republiki Demokratycznej).

Podział administracyjny Republiki Weimarskiej

Zobacz też

Miasta w Niemczech Rejencja

Przypisy