Pułk Armat Polowych Nr 1 () – oddział artylerii polowej cesarskiej i królewskiej Armii.

Historia oddziału 1 maja 1885, w wyniku przeprowadzonej reorganizacji artylerii, na bazie dotychczasowego 7. Pułku Artylerii Polowej został utworzony 1. Ciężki Dywizjon (). Dywizjon stacjonował w Krakowie i wchodził w skład 1 Brygady Artylerii. Na stanowisko komendanta dywizjonu wyznaczony został ppłk Moritz Laizner, dotychczasowy oficer sztabowy 7. Pułku Artylerii Polowej, uczestnik wojny prusko-austriackiej, w 1866 odznaczony Krzyżem Zasługi Wojskowej z dekoracją wojenną. Obowiązki adiutanta dywizjonu powierzono ppor. Alojzemu Zielince. Ponadto wśród kadry oficerskiej dywizjonu znaleźli się por. Henryk Towarek, późniejszy tytularny pułkownik, por. Jan Manowarda von Jana i ppor. Kazimierz Teichmann, późniejszy komendant Pułku Armat Polowych Nr 28. W tym samym roku dowództwo dywizjonu objął major Wenzel Churfürst, który 1 maja 1888 awansował na podpułkownika. Natomiast ppłk Laizner został przeniesiony do Budapesztu na stanowisko komendanta 4. Węgierskiego Pułku Artylerii Korpuśnej i tam 4 grudnia 1887 awansowany na pułkownika. Jesienią 1886 do pułku wcielony został ppor. Erazm Grotowski.

W 1888 dywizjon został przeniesiony do Wadowic, a w 1890 przeniesiony ponownie do Krakowa i przemianowany na 1. Dywizjon. W tym samym roku nastąpiła zmana na stanowisku komendanta dywizjonu. Podpułkownik Churfürst został przeniesiony w stan spoczynku, a na jego miejsce przybył ppłk Johann Skalla. Służbę w dywizjonie rozpoczął ppor. Jan Hubischta. W 1892, w dywizjonie, rozpoczął swoją karierę ppor. Ignacy Kazimierz Ledóchowski.

1 stycznia 1894, w następstwie kolejnej reorganizacji austro-węgierskiej artylerii, dotychczasowy 1. Dywizjon został przeformowany w 1. Pułk Artylerii Dywizyjnej () i ponownie dyslokowany do Wadowic. Obowiązki komendanta pułku objął Johann Skalla, awansowany na pułkownika 25 listopada 1893. Korpus oficerski pułku uzupełnili m.in. podporucznicy Piotr Przygodzki i Józef Zagórski. Nowo utworzony pułk wchodził w skład 1 Brygady Artylerii w Krakowie.

W 1895 pułkownik Skalla został przeniesiony w stan spoczynku. Nowym komendantem pułku został ppłk Joseph von Rossek. W tym samym roku dr Karol Karowski zastąpił dr Aleksandra Kulczyckiego na stanowisku lekarza pułkowego.

W 1897 pułk został przeniesiony do Krakowa. Jego szeregi zasilił kadet–zastępca oficera Rudolf Obraczay.

W 1914 pułk stacjonował w garnizonie Kraków, w koszarach artylerii w Łobzowie i wchodził w skład 1 Brygady Artylerii Polowej.

Pułk obchodził swoje święto 24 czerwca, w rocznicę bitwy pod Custozą stoczonej w 1866.

Skład etniczny - 49% Polaków, 27% Niemców, 24% innych.

W 1916 oddział został przemianowany na Pułk Armat Polowych Nr 12. Równocześnie dotychczasowy Pułk Armat Polowych Nr 12 został przeformowany w Pułk Haubic Polowych Nr 31.

W 1918 oddział został przemianowany na Pułk Artylerii Polowej Nr 12.

Żołnierze Dowódcy pułku ppłk / płk Johann Skalla (1894 – 1895) ppłk / płk Joseph von Rossek (1895 – 1900) ppłk / płk Gustav von Lauffer (od 1900) płk Aleksander Truszkowski (1914)

Oficerowie por. rez. Alfred Chmelik por. rez. Krzysztof Obertyński ppor. Rudolf Patočka (w latach 1908–1913) ppor. rez. Stanisław Lechner

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Cesarska i Królewska Armia w Krakowie Kategoria:Pułki armat polowych cesarskiej i królewskiej Armii Kategoria:Wojsko w Wadowicach Kategoria:Austro-węgierskie jednostki artylerii utworzone w 1894 Kategoria:Austro-węgierskie jednostki artylerii rozwiązane w 1918