Dyshabituacja – powrót reakcji na bodziec bezwarunkowy, wygaszonej wcześniej wskutek wielokrotnego powtórzenia tego bodźcaDishabituation. A Dictionary of Psychology (3 ed.), Oxford University Press, 2008. [dostęp 2026-05-26]. .. Dyshabituacja może nastąpić np. wskutek pojawienia się innego rodzaju bodźca w serii bodźców, dla którego wygaszenie nastąpiłoIrena Łukaszewska. Eksploracja i habituacja. „Kosmos”, 1996, 45 (2–3), s. 382. [dostęp 2026-05-26]..
W 1912 roku amerykański zoolog (1868–1964) zwrócił uwagę na zjawisko dyshabituacji w trakcie badań jeżowców morskich, a w 1933 roku brytyjski psycholog (1889–1966) dowiódł, że dyshabituacja występuje również u niemowląt.
W nowszych opisach zjawisko ujmuje się szerzej jako zwiększenie osłabionej odpowiedzi na bodziec pierwotny po prezentacji innego bodźca; ten drugi bodziec nie musi być silniejszy od pierwotnego, lecz powinien być od niego odmienny (2009). W badaniach eksperymentalnych odróżnia się reakcję na sam bodziec odmienny od właściwej dyshabituacji, czyli wzrostu odpowiedzi po ponownej prezentacji bodźca wcześniej habituowanego (2014).
W literaturze neurobiologicznej zjawisko analizowano m.in. w modelach zwierzęcych; w badaniach na ślimakach morskich z rodzaju Aplysia wykazano, że dyshabituacja może obejmować zarówno odwrócenie habituacji, jak i nałożenie się procesu sensytyzacji (2006).
Zobacz też habituacja
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Behawioryzm Kategoria:Neurobiologia Kategoria:Zmysły