Tymczasowy Zarząd Terenów Przyfrontowych i Etapowych (TZTPiE) – struktura administracji cywilnej na terenach wschodnich byłego zaboru rosyjskiego, powołana 9 września 1920 rozkazem Wodza Naczelnego WPDziennik Rozkazów z 1920 r. Nr 35, poz. 753.. Zastąpiła Zarząd Cywilny Ziem Wschodnich oraz Zarząd Cywilny Ziem Wołynia i Frontu Podolskiego. Szefem TZTPiE mianowany został Władysław Raczkiewicz.
TZTPiE został zniesiony już 20 grudnia tego samego roku mocą rozporządzenia Rady Ministrów z 27 listopada w przedmiocie zniesienia i likwidacji Tymczasowego Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych..
Zmiany w organizacji 7 listopada 1920 utworzono powiat nieświeski z siedzibą w Nieświeżu, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 3, poz. 23.: z części powiatu baranowickiego – gmin Łań, Siniawka, Kleck, Snów, Howiezna, Horodziej, Mir i Żuchowicze, z części zniesionego powiatu słuckiego – gmin Teladowicze i Hrycewicze. 7 listopada 1920 utworzono powiat duniłowicki z siedzibą w Duniłowiczach, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 3, poz. 24.: z części powiatu dziśnieńskiego – gmin Postawy i Łuck, z części powiatu wilejskiego – gmin Łuczaj, Norzyca, Porpliszcze, Parafianowo, Wołkołata, Duniłowicze, Mańkowicze, Miadzioł, Żośno i Budsław, z części przeciętego granicą powiatu borysowskiego – gmin DokszyceW rozporządzeniu nazwę błędnie zapisano jako Dokrujec. i Tumiłowicze. 7 listopada 1920 utworzono powiat łuniniecki z siedzibą w Łunińcu, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 3, poz. 25.: z części powiatu pińskiego – gmin Łunin, Chotynicze, Dobrosławka, Pohost, Kożangró dek, Płotnica, Stolin i Terebieżów, z części przeciętego granicą powiatu mozyrskiego – gmin Czuczewicze, Łachwa, Chorsk, Dawidgródek i Berezów, z części przeciętego granicą powiatu słuckiego – gmin Kruhowicze i Zaostrowiecze. 12 grudnia 1920 utworzono powiat wołożyński z siedzibą w Wołożynie, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 40.: z części powiatu oszmiańskiego – gmin Traby, Wiszniów, Bakszty, Naliboki, Wołożyn, Derewna, Juraciszki, Zabrzezie, Połoczany, Ługomowicze, Iwie, Lipniszki, Sobotniki i Siedliszcze. 12 grudnia 1920 utworzono powiat horochowski z siedzibą w Horochowie, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 41. z części powiatu włodzimierskiego – gmin Brany, Chorów, Podberezie, Świniuchy, Skobiełka, Kisielin oraz miasta Horochowa. 12 grudnia 1920 utworzono powiat kamień-koszyrski z siedzibą w Kamieniu Koszyrskim, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 42.: z części powiatu kowelskiego – gmin Chociszów, Lelików, Wielka Głusza, Soszyczno, Borowno i Kamień Koszyrski. 12 grudnia 1920 utworzono powiat białowieski z siedzibą w Białowieży, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 43.: z części powiatu prużańskiego – gmin Białowieża, Masiewo i Suchopol, z części powiatu brzeskiego – gmin Połowce, Wierzchowice, Dmitrowicze i Dworce. 12 grudnia 1920 rozszerzono granice powiatu kowelskiego z siedzibą w Kowlu, przyłączającDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 44.: z powiatu włodzimierskiego – gminy: Krymno i Nowy Dwór. 12 grudnia 1920 utworzono powiat kosowski na Polesiu z siedzibą w Kosowie, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 45.: z części powiatu słonimskiego – gmin Rożana, Kosów, Borki-Hiczyce i Piaski, z części powiatu pińskiego – gmin Święta Wola i Telechany. 12 grudnia 1920 utworzono powiat lubomelski z siedzibą w Lubomlu, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 46.: z części powiatu włodzimierskiego – gmin Bereźce, Hołowno, Huszcza, Luboml, Pulmo, Szack i Zgorawy. 12 grudnia 1920 utworzono powiat drohiczyński z siedzibą w Drohiczynie, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 47.: z części powiatu kobryńskiego – gmin Imienin, Wołowce, Chomsk, Drohiczyn, Braszewicze, Osowce, Odryżyn, Worocewicze, Janów, Motol, Drużyłowicze i Berdzież. 12 grudnia 1920 utworzono powiat stołpecki z siedzibą w Stołpcach, składający się zDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 48.: z części przeciętego granicą powiatu mińskiego – gmin Zasław, Raków, Iwieniec, Pierszaje, Rubieżewicze, Zasule, Stołpce i Świerżeń. 12 grudnia 1920 rozszerzono granice powiatu sarneńskiego z siedzibą w Sarnach, przyłączającDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 49.: z powiatu łuckiego – gminy Bereźnica, Włodzimierzec, Horodziec, Rafałówka i Bielska Wola.
Przypisy
Bibliografia Waldemar Kozyra, Polityka administracyjna władz polskich na Ziemiach Wschodnich Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1918–1926, Białystok 2005.
Kategoria:Kresy Wschodnie 1918–1922