Linognathus africanus (ang. african blue louse, czasem również african sheep louse) – gatunek wszy należący do rodziny Linognathidae, pasożytujący na kozie domowej (Capra hircus), owcy (Ovis aries) i jeleniowatych. Pasożytuje także na bydle w Afryce, Indiach i Ameryce Północnej. Pochodzi z Afryki, gdzie była początkowo pasożytem bydła, kóz i (rzadziej) owiec. Powoduje wszawicę.
Dorosła samica osiąga wielkość 2,0–2,5 mm, samiec zaś 1,5–1,75 mmFerris G.F., Contributions towards a monograph of the sucking lice Part V, s. 354–355. Cykl życiowy trwa ok. 4 tygodni. Osobniki dorosłe mają barwę jasnoniebiesko-szarą. Samica składa jaja zwane gniadmi, które są mocowane specjalnym "cementem" u nasady włosa. Pasożytuje na skórze owłosionej głównie na głowie, szyi i grzbiecie. W przypadku silnego opadnięcia może występować na całym ciele. U gospodarzy może wywoływać utratę owłosienia (związaną z utratą krwi oraz zakażeniem bakteryjnym) oraz silny świąd. W wypadku dziko żyjących jeleni w wypadku masywnego zasiedlenia gospodarza może powodować śmierć dorosłego osobnika. Może być również przyczyną śmierci młodych (głównie kóz, rzadziej owiec), które zasiedla już od ok. tygodnia po ich urodzeniu. Powoduje silną anemię i obrzęki kończyn. Łatwo pomylić ją z Linognathus stenopsis. W Afryce Subsaharyjskiej występuje wśród kóz częściej niż L. stenopsis.
Leczenie: iwermektyna 0,2 mg/kg (po, iv, sc) pyrethrin – sprej lub zasypka dawniej stosowano również organofosfaty (w spreju lub w zasypce; obecnie nie stosowane w terapii)
Zobacz też wszawica
Przypisy
Bibliografia Ferris G.F., Contributions towards a monograph of the sucking lice Part V, Stanford University Publications, University Series, Biological Sciences, 1932, 5.
Phokgedi Julius Sebei: The assessment of some factors influencing the survival of kids in a small-scale communal goat production system s. 65–70; dokument zawiera również zdjęcia L. africanus wykonane mikroskopem skaningowym
Kategoria:Linognathidae Kategoria:Wszy i wszoły Afryki Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1911 roku