thumb|Grób Jakuba Lejkina (po prawej) i jego córki Idy (po lewej) na cmentarzu żydowskim w Warszawie Jakub Lejkin (ur. 1906, zm. 29 października 1942 w Warszawie) – polski prawnik, adwokat żydowskiego pochodzenia, zastępca kierownika Żydowskiej Służby Porządkowej w getcie warszawskim, kolaborant III Rzeszy.

Życiorys Był bardzo niskiego wzrostu. Studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim, ukończył także szkołę podchorążych rezerwy w Jarocinie. Przed 1940 pracował jako adwokat.

Po utworzeniu getta warszawskiego wstąpił do Żydowskiej Służby Porządkowej, gdzie z czasem objął funkcję kierownika Działu Służby i Wyszkolenia. Od 1 maja 1942 (po czasowym aresztowaniu przez Niemców kierownika Józefa Szeryńskiego) pełnił obowiązki kierownika ŻSP. Odegrał kluczową rolę podczas wielkiej akcji deportacyjnej do obozu zagłady w Treblince latem 1942. W sierpniu tego roku na polecenie Niemców wydał rozkaz, że każdy policjant żydowski musi doprowadzić na Umschlagplatz pięć osób.

Był osobą znienawidzoną w dzielnicy zamkniętej. Zginął 29 października 1942 w wyniku zamachu przeprowadzonego przez Żydowską Organizację Bojową (ŻOB). Został zastrzelony przez Eliasza Różańskiego na ulicy Gęsiej w Warszawie, w drodze powrotnej z komendy do domu (trasa ta wyśledzona została wcześniej przez Emilię Landau i Israela Gutmana). Była to pierwsza egzekucja przeprowadzona przez ŻOB.

Jest pochowany w alei głównej cmentarza żydowskiego przy ulicy Okopowej (kwatera 12a, rząd 1, nr 2)Grób Jakuba Lejkina w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie.. Obok Lejkina pochowano jego córkę Idę (29 września–13 grudnia 1942).

W kulturze Postać Lejkina wspomniana jest w wierszu Pożegnanie z czapką Władysława Szlengela.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Adwokaci II Rzeczypospolitej Kategoria:Funkcjonariusze Żydowskiej Służby Porządkowej Kategoria:Mieszkańcy getta warszawskiego Kategoria:Ofiary zabójstw w Polsce Kategoria:Pochowani na cmentarzu żydowskim na Woli w Warszawie Kategoria:Polscy Żydzi Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Zmarli w 1942 Kategoria:Żydowscy kolaboranci III Rzeszy