Położenie poprzeczne płodu – położenie płodu, w którym długa oś ciała płodu i oś kanału rodnego są prostopadłe do siebie, a także każde położenie, będące odchyleniem od położenia podłużnego. Podczas porodu jest położeniem nieprawidłowym, z którego nie może się samoistnie urodzić żywy płód, i stanowi niebezpieczne powikłanie dla matki i płodu. Wiąże się z dużym ryzykiem przedwczesnego pęknięcia pęcherza płodowego, dystocji barkowej, pęknięcia macicy.
Epidemiologia Położenia poprzeczne i skośne razem stanowią około 0,5–1% położeń płodu.
Rozpoznanie W badaniu zewnętrznym położenie poprzeczne rozpoznaje się na podstawie: poprzecznie owalnego zarysu brzucha zamiast podłużnie owalnego zbyt niskiego położenia dna macicy w stosunku do wieku ciążowego niestwierdzenia części przodującej nad wchodem za pomocą chwytów Leopolda wybadania główki lub pośladków po bokach macicy, wybadania części drobnych na linii pępka
Pewne rozpoznanie położenia poprzecznego możliwe jest w badaniu ultrasonograficznym.
Przebieg porodu W pierwszej fazie I okresu porodu (zanim pęknie pęcherz płodowy) nie ma zagrożenia ani dla matki, ani dla płodu. Pojawia się ono w drugiej fazie I okresu porodu i wiąże się z bardzo częstym wypadaniem części drobnych płodu przez ujście zewnętrzne macicy. Często dochodzi też do obkurczania się macicy na płodzie. Faza II porodu w położeniu poprzecznym jest już fazą zagrożenia; jest to położenie poprzeczne zaniedbane. Macica obkurczając się na płodzie zgina część szyjną kręgosłupa, zbliża główkę do miednicy, a bark wtłacza do wchodu. Dochodzi do obumarcia płodu i pęknięcia macicy, o ile wcześniej nie rozwiąże się ciąży cięciem cesarskim.
W zaniedbanym położeniu poprzecznym, przy odpowiednich warunkach (obszernej miednicy, zmacerowaniu płodu) historycznie dochodziło do samoistnego zwinięcia się płodu, w jednym z trzech mechanizmów: samoistne zwinięcie się płodu sposobem Douglasa: najpierw rodzi się bark przedni, potem lędźwie, pośladki, bark tylny i główka; samoistne zwinięcie się płodu sposobem Denmana: nad wchodem następuje scyzorykowate zgięcie ciała płodu, rodzą się pośladki a potem reszta ciała; samoistne zwinięcie się płodu zdwojonym ciałem.
Postępowanie Obecnie poza nielicznymi wyjątkami położenie poprzeczne rozwiązuje się cięciem cesarskim.
Przypisy
Kategoria:Położnictwo