thumb|Obrady Rady Północnoatlantyckiej w Strasburgu Szczyt NATO w Strasburgu i Kehl w 2009 – 24. szczyt państw członkowskich Paktu Północnoatlantyckiego (NATO) na szczeblu szefów państw i rządów w dn. 3–4 kwietnia 2009, odbywający się w Kehl w Niemczech oraz w Strasburgu we Francji.
Szczyt został zwołany z okazji uczczenia 60. rocznicy powołania organizacji. Był to pierwszy szczyt NATO z udziałem Albanii i Chorwacji, które dwa dni wcześniej zostały oficjalnie członkami Sojuszu. W szczycie po raz pierwszy uczestniczyła nowa administracja amerykańska prezydenta Baracka Obamy.
W czasie szczytu ogłoszono oficjalny powrót Francji do struktur wojskowych NATO, dokonano wyboru Andersa Fogh Rasmussena na stanowisko nowego sekretarza generalnego NATO, podjęto istotne decyzje w sprawie zwiększenia zaangażowania NATO w Afganistanie oraz ogłoszono rozpoczęcie prac nad nową koncepcją strategiczną Sojuszu.
Agenda Sprawy, należące do najważniejszych zadań szczytu: ocena postępu strategii NATO w Afganistanie (misja ISAF) i rezultatów nowej strategii, podjętej przez nową administrację USA relacje z Rosją bliższe zaangażowanie Francji w prace Sojuszu i jego wpływ na relacje NATO-UE zapoczątkowanie prac na temat nowej koncepcji strategicznej Sojuszu.
Przebieg szczytu right|thumb|Pieszy most Dwóch brzegów na Renie, miejsce wspólnego zdjęcia i symbol zjednoczonej Europy
Uczestnicy Gospodarzami szczytu byli prezydent Francji Nicolas Sarkozy oraz kanclerz Niemiec Angela Merkel. Formalnym spotkaniom przewodniczył sekretarz generalny NATO Jaap de Hoop Scheffer.
W 24. szczycie NATO uczestniczyło 28 delegacji państwowych, w tym 2 delegacje z nowych państw członkowskich: – prezydent Bamir Topi, premier Sali Berisha – premier Herman Van Rompuy – prezydent Georgi Pyrwanow – prezydent Stjepan Mesić, premier Ivo Sanader – prezydent Václav Klaus, premier Mirek Topolánek – premier Anders Fogh Rasmussen – premier Andrus Ansip – prezydent Nicolas Sarkozy – premier Kostas Karamanlis – premier José Luis Rodríguez Zapatero – premier Jan Peter Balkenende – minister spraw zagranicznych Islandii Össur Skarphéðinsson – premier Stephen Harper – prezydent Valdas Adamkus – premier Jean-Claude Juncker – prezydent Valdis Zatlers – kanclerz Angela Merkel – premier Jens Stoltenberg – prezydent Lech Kaczyński – premier José Sócrates – prezydent Traian Băsescu – prezydent Ivan Gašparovič – premier Borut Pahor – prezydent Barack Obama – prezydent Abdullah Gül – premier Ferenc Gyurcsány – premier Gordon Brown – premier Silvio Berlusconi
3 kwietnia 18:00 – początek szczytu, ceremonia powitania delegacji 20:15–23:30 – robocza kolacja w Baden-Baden w Niemczech
4 kwietnia 09:15 – przekroczenie przez delegacje państwowe pieszego mostu Dwóch brzegów z Kehl do Strasburga, wspólne zdjęcie. 10:00 – posiedzenie Rady Północnoatlantyckiej w Palais des congrès de Strasbourg w Strasburgu. 15:20 – konferencja prasowa sekretarza generalnego NATO Jaapa de Hoop Scheffera na zakończenie szczytu
Rezultaty szczytu thumb|Prezydent Nicolas Sarkozy z prezydentem Barackiem Obamą, 3 kwietnia 2009 Państwa członkowskie NATO podczas szczytu przyjęły kilka kluczowych dokumentów: Deklarację Szczytu w Strasburgu i Kehl, „Deklarację Bezpieczeństwa Sojuszniczego” oraz Deklarację w sprawie Afganistanu.
Deklaracja ze Szczytu 4 kwietnia 2009 Rada Północnoatlantycka przyjęła Deklarację Szczytu w Strasburgu i Kehl, która zawierała główne postanowienia, powzięte w jego trakcie: NATO powitało nowych członków: Albanię i Chorwację Sojusz wyraził zadowolenie z francuskiej decyzji o pełnym uczestnictwie w jego strukturach wojskowych Misje NATO zadeklarowano, iż bezpieczeństwo Sojuszu jest związane z bezpieczeństwem i stabilnością Afganistanu, powtórzono, że misja ISAF jest priorytetem działań NATO zapowiedziano kontynuację misji KFOR w Kosowie, doceniono rozpoczęcie misji UE w Kosowie – EULEX zadeklarowano kontynuację misji szkoleniowej NATO w Iraku (NTM-I) zdecydowano o rozpoczęciu Operacji Allied Protector, celem prowadzenia operacji morskich u wybrzeży Rogu Afryki, zwalczających piractwo i rabunki zapowiedziano kontynuację wspierania Unii Afrykańskiej w jej misjach budowania pokoju oraz w tworzeniu Afrykańskich Sił Reagowania (African Standby Force) zapowiedziano kontynuację operacji Active Endeavour na Morzu Śródziemnym Rozszerzenie i stosunki z państwami sąsiedzkimi potwierdzono gotowość zaproszenia Macedonii do członkostwa w Sojuszu po rozwiązaniu sporu o nazwę państwa z Grecją NATO doceniło wysiłki i postęp Bośni i Hercegowiny oraz Czarnogóry, czynione w celu integracji z Sojuszem w ramach Zintensyfikowanego Dialogu oraz IPAP (Indywidualny Plan Działań na rzecz Partnerstwa), a także wysiłki Serbii w ramach IPAP Sojusz wezwał Bośnię i Hercegowinę oraz Serbię do pełnej współpracy z ICTY zachęcono Ukrainę i Gruzję do kontynuowania reform, związanych z aspiracjami obu krajów do członkostwa w Sojuszu, NATO zapowiedziało przyglądanie się temu procesowi powtórzono wsparcie NATO dla integralności terytorialnej i suwerenności Gruzji w jej międzynarodowo uznawanych granicach. NATO wezwało do zapewnienia nieutrudnionego dostępu obserwatorom ONZ, UE i OBWE na terytorium Gruzji, włącznie z regionami Abchazji i Osetii Południowej podkreślono znaczenie Dialogu Śródziemnomorskiego, stwierdzono, że pokój i stabilność regionu śródziemnomorskiego jest niezbędna dla bezpieczeństwa euroatlantyckiego. Wezwano do przywrócenia konstytucyjnych rządów w Mauretanii (patrz: Zamach stanu w Mauretanii (2008)) jako warunku wznowienia pełnego udziału tego kraju w Dialogu Śródziemnomorskim pochwalono znaczący postęp we współpracy z państwami Zatoki Perskiej, osiągnięty w ramach Istambulskiej Inicjatywy Współpracy (ICI) wyrażono niepokój konfliktami regionalnymi w Południowym Kaukazie i Republice Mołdawii. NATO zapewniło o poparciu integralności terytorialnej i suwerenności Armenii, Azerbejdżanu, Gruzji i Mołdawii Stosunki z Rosją NATO uznało partnerstwo z Rosją za strategiczny element w rozwijaniu bezpieczeństwa w regionie euroatlantyckim. wezwało również Rosję do wycofania żołnierzy z regionu Osetii Południowej i Abchazji oraz do wypełnienia zobowiązań, ustalonych w sierpniu i we wrześniu 2008 ramach rozejmu, wynegocjowanego przez UE. NATO potępiło uznanie przez Rosję niepodległości obu regionów i wezwało do anulowania tej decyzji. NATO podkreśliło istnienie wspólnych interesów z Rosją oraz pochwaliło decyzję o wznowieniu współpracy (zawieszonej przez wojnę w Gruzji) w ramach Rady NATO-Rosja Kwestie bezpieczeństwa zapowiedziano kontynuację wysiłków, mających na celu promocję bezpieczeństwa infrastruktury energetycznej oraz prowadzenia przez Sojusz konsultacji w kwestii bezpieczeństwa energetycznego. Podkreślono znaczenie stabilnych dostaw energii; dywersyfikacji tras przesyłowych, dostawców i źródeł zasobów oraz wzajemnego powiązania sieci energetycznych. zobowiązano się do wzmocnienia komunikacji i systemów informatycznych NATO przed atakami w cyberprzestrzeni dzięki utworzonemu NATO Cyber Defence Management Authority (Urząd NATO ds. Zarządzania Cyber-Obroną). potwierdzono ustalenia w sprawie obrony przeciwrakietowej Sojuszu, przyjęte na Szczycie w Bukareszcie. Rozprzestrzenianie rakiet balistycznych uznano za rosnące zagrożenie dla sił, terytorium i mieszkańców państw Sojuszu.
Afganistan Na szczycie państwa NATO przyjęły Deklarację w sprawie Afganistanu, w której: potwierdzono 4 główne zasady zaangażowania NATO w Afganistanie, uzgodnione na Szczycie w Bukareszcie: długoterminowe zaangażowanie, afgańskie przywództwo, wszechstronne podejście, regionalne zaangażowanie. ustanowiono Misję Szkoleniową NATO w Afganistanie (NTM-A, NATO Training Mission – Afghanistan) – celem szkolenia Afgańskiej Armii Narodowej oraz Afgańskiej Policji Narodowej zdecydowano o zwiększeniu wojsk ISAF w Afganistanie w celu zabezpieczenia wyborów prezydenckich w sierpniu 2009 zdecydowano o zwiększeniu środków na Fundusz Powierniczy Afgańskiej Armii Narodowej zadeklarowano dalsze wspieranie rządu Afganistanu w jego wysiłkach wojskowych i cywilnych zadeklarowano wspieranie współpracy Afganistanu i Pakistanu oraz wolę szerszej współpracy politycznej i praktycznej między Pakistanem a NATO
Deklaracja Bezpieczeństwa Sojuszniczego thumb|Anders Fogh Rasmussen, nowy Sekretarz Generalny NATO, wybrany w czasie szczytu w Strasburgu W Strasburgu przywódcy 28 państw przyjęli „Deklarację Bezpieczeństwa Sojuszniczego”, w której potwierdzono podstawowe wartości, zasady i cele Sojuszu oraz: powtórzono, że art. 5. Traktatu Waszyngtońskiego, gwarantujący wzajemną obronę i niepodzielne bezpieczeństwo, stanowi podstawę NATO rozszerzenie Sojuszu określono mianem historycznego sukcesu i potwierdzono zasadę „otwartych drzwi” NATO dla europejskich demokracji, podzielających wartości Sojuszu oraz chętnych i zdolnych przyjąć obowiązki wynikające z członkostwa zdefiniowano nowe zagrożenia bezpieczeństwa, stojące przez NATO i społecznością międzynarodową, jak: terroryzm, proliferacja broni masowego rażenia, cyberterroryzm oraz nowe wyzwania: bezpieczeństwo energetyczne, zmiany klimatyczne, niestabilność państw upadłych lub upadających wyrażono wolę wzmocnienia współpracy z innymi aktorami sceny międzynarodowej, jak: ONZ, UE, OBWE, UA podkreślono szczególne relacje NATO z UE (poparcie dla rozwoju zdolności obronnych UE) oraz z Rosją zobowiązano sekretarza generalnego NATO do powołania i przewodniczenia grupie wykwalifikowanych ekspertów w celu stworzenia podstaw dla nowej koncepcji strategicznej Sojuszu
Wybór Sekretarza Generalnego NATO Jednym z zadań spotkania szefów państw i rządów był wybór nowego sekretarza generalnego NATO. Spekulacje prasowe na temat tego, kto w sierpniu 2009 miałby zastąpić dotychczasowego sekretarza generalnego, Jaapa de Hoop Scheffera, pojawiały się już kilka miesięcy przed szczytem. Wśród potencjalnych kandydatów wymieniano: premiera Danii Andersa Fogh Rasmussena, ministra spraw zagranicznych Polski Radosława Sikorskiego, ministra spraw zagranicznych Norwegii Jonasa Gahr Støre, ministra obrony Kanady Petera MacKaya oraz byłego ministra spraw zagranicznych Bułgarii Solomona Pasi. W tygodniach poprzedzających szczyt, w kuluarach europejskich salonów prowadzono rozmowy sondażowe na temat szans poszczególnych nazwisk. W marcu nieoficjalnego poparcia kandydaturze Rasmussena udzieliły Stany Zjednoczone, Wielka Brytania oraz Niemcy. 2 kwietnia 2009 premier Danii, który wydawał się być faworytem, oficjalnie zgłosił swoją kandydaturę.
Wybór sekretarza generalnego NATO musiał nastąpić na drodze konsensusu, za zgodą wszystkich państw członkowskich. W pierwszym dniu szczytu, 3 kwietnia 2009 na spotkaniu w Baden-Baden, przywódcy państw NATO nie zdołali osiągnąć porozumienia w tej kwestii z powodu sprzeciwu Turcji wobec kandydatury Anders Fogh Rasmussena. Ankara miała mu za złe poparcie, wyrażone dla wolności prasy i brak słów potępienia, po publikacji przez duńskie gazety karykatur Mahometa w 2005. Konsensus osiągnięto dopiero drugiego dnia, po złożeniu przez prezydenta Baracka Obamę „gwarancji” dla Turcji, co pozwoliło na jednogłośny wybór Rasmussena na stanowisko sekretarza generalnego NATO. Gwarancje te dotyczyły obietnicy przyznania Turcji wysokich stanowisko w strukturach NATO. Rasmussen objął stanowisko sekretarza generalnego 1 sierpnia 2009.
Środki bezpieczeństwa i protesty thumb|Strefa bezpieczeństwa w Strasburgu w czasie szczytu NATO W celu zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa, miejsca, w których odbywał się szczyt, były patrolowane przez 15 tysięcy żołnierzy i policjantów, zarówno po stronie francuskiej jak i niemieckiej. Francja oraz Niemcy na czas szczytu zawiesiły obowiązywanie układu z Schengen i przywróciły kontrolę graniczną na swoich granicach. Na Renie został wstrzymany ruch rzeczny, a nad miastami – gospodarzami szczytu zamknięto przestrzeń powietrzną, chronioną przez myśliwce.