Wach (od 1931 Czarnia) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–1931 w guberni łomżyńskiej i woj. białostockim. Siedzibą władz gminy był Wach.
Gmina Wach powstała w związku z reformą gminną w Królestwie Polskim. Należała do powiatu ostrołęckiego w guberni łomżyńskiej. 31 maja 187019 maja 1870 wg kalendarza juliańskiego do gminy przyłączono kilka wsi z gminy MyszyniecPostanowienie z 30 stycznia (11 lutego) 1870, ogłoszone 19 (31) maja 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 241, str. 81).
W okresie międzywojennym gmina Wach należała do powiatu ostrołęckiego w woj. białostockim.
1 kwietnia 1931 z gminy Wach wyłączono: miejscowości Białusny Lasek, Drężek, Gadomskie, Wydmusy, Wykrot, Zalesie i Zdunek, włączając je do gminy Myszyniec, miejscowość Wach, włączając ją do gminy Dylewo.
Po zmianach tych, jednostkę o nazwie gmina Wach zniesiono 11 lipca 1931, przemianowując ją na gminę Czarnia (Bandysie, Brzozowy Kąt, Charciabałda, Cupel, Czarnia, Długie, Kopaczyska, Michałowo, Olszyny, Ruchaje, Surowe i Zawady).
W wyniku agresji III Rzeszy na Polskę we wrześniu 1939 tereny byłej gminy znalazły się pod okupacją niemiecką i do wyzwolenia weszła w skład Landkreis Scharfenwiese, Regierungsbezirk Zichenau III Rzeszy.
Demografia Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku gminę zamieszkiwało 8.104 osoby, 8.094 było wyznania rzymskokatolickiego, 5 prawosławnego a 5 mojżeszowego. Jednocześnie 8.098 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 1 rosyjską a 5 żydowską. Było tu 1.416 budynków mieszkalnych.
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w województwie białostockim