Eudyptes – rodzaj ptaków z rodziny pingwinów (Spheniscidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Australazji, Ameryce Południowej, na wyspach Oceanu Atlantyckiego i Południowego.
Morfologia Długość ciała 51–76 cm; masa ciała 2–8,1 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1816 roku francuski ornitolog Louis Pierre Vieillot w publikacji własnego autorstwa poświęconej ornitologii. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) pingwin skalny (E. chrysocome).
Etymologia Eudyptes: eu ‘drobny’; δυτης dutēs ‘nurek’, od δυω duō ‘nurkować’. Chrysocoma: gr. χρυσοκομος khrusokomos ‘złotowłosy’, od χρυσος khrusos ‘złoty’; κομη komē ‘włosy’. Geopega: gr. γεω- geō- ‘ziemny’, od γη gē ‘ziemia’; πηγαζω pēgazō ‘wytryskać’, od πηγη pēgē ‘bieżąca woda’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Aptenodytes chrysocome J.F. Forster, 1781. Catarractes, Catarrhactes: gr. καταρακτης kataraktēs lub καταρρακτης katarrhaktēs ‘nieznany drapieżny ptak morski’ (ale z pewnością nie pingwin). Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Aptenodytes chrysocome J.F. Forster, 1781. Microdyptes: gr. μικρος mikros ‘mały’; rodzaj Eudyptes (por. δυπτης duptēs ‘nurek’, od δυω duō ‘nurkować’). Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Eudyptula serresiana (= Aptenodytes chrysocome J.F. Forster, 1781). Catadyptes: gr. κατα kata ‘ku dołowi’; δυπτης duptēs ‘nurek’, od δυω duō ‘nurkować’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Catarhactes chrysolophus von Brandt, 1837. Tasidyptes: Tasmania, Australia; gr. δυπτης duptēs ‘nurek’, od δυω duō ‘nurkować’. Gatunek typowy: Tasidyptes hunteri (ten pingwin jest znany tylko z niepełnych szczątków, ale badania przeprowadzone w 2018 roku wskazują, że materiał jest sztuczny, złożony z trzech istniejących taksonów: Eudyptes pachyrhynchus, Eudyptes pachyrhynchus robustus i Eudyptula minor novaehollandiae). Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Tasidyptes hunteri van Tets & O’Connor 1983.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Eudyptes chrysolophus – pingwin złotoczuby Eudyptes moseleyi – pingwin długoczuby Eudyptes chrysocome – pingwin skalny Eudyptes sclateri – pingwin szczotkoczuby Eudyptes pachyrhynchus – pingwin grubodzioby Eudyptes robustus – pingwin grzebieniasty
Opisano również gatunki wymarłe w pliocenie: Eudyptes atatu Eudyptes calauina
Uwagi
Przypisy
Systematyka i nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Pingwiny Kategoria:Taksony opisane przez Louisa Pierre’a Vieillota