Linia kolejowa nr 104 – jednotorowa, drugorzędna, w większości niezelektryfikowana górska linia kolejowa znaczenia państwowego łącząca Chabówkę z Nowym Sączem.
Przebieg linii Linia na całej długości przebiega przez obszar Beskidu Wyspowego, a tor szlakowy został przeprowadzony wzdłuż trzech dolin rzecznych.
Charakterystyka techniczna Linia liczy 76,076 km długości. Trasa jest określana jako typowo górska, z nachyleniami do 27 promili.
Pokonaniu przeszkód terenowych służy 19 większych mostów i wiaduktów, z których najdłuższy – mierzący 300 metrów – umożliwia przekroczenie rzeki Dunajec w Nowym Sączu.
Na większości stacji zachowały się zabudowania pochodzące z okresu budowy linii.
Historia Budowa linii rozpoczęła się w 1882 roku i trwała dwa lata, otwarto ją w 1884 roku jako część austriackiej, państwowej Galicyjskiej Kolei Transwersalnej, prowadzącej z Czadcy do Husiatyna. 28 maja 1986 roku zelektryfikowano odcinek Nowy Sącz – Marcinkowice. W maju 1990 roku na linii uroczyście zakończono eksploatację trakcji parowej. Wydarzenie zostało zaakcentowane organizacją przez Krakowski Klub Modelarzy Kolejowych i Południową Dyrekcję Okręgową Kolei Państwowych dnia 5 maja 1990 roku pociągu specjalnego prowadzonego przez parowóz Ty2 z lokomotywowni Nowy Sącz (Ty2-1091). 21 maja 1993 roku zelektryfikowany został odcinek Chabówka – Rabka-Zdrój.
Regularny ruch pasażerski na linii został zawieszony w 2004 roku, a towarowy w 2000 roku. Jesienią 2015 roku przedstawiciele spółki PKP Polskie Linie Kolejowe poinformowali opinię publiczną o konieczności pilnego remontu linii. Zapowiedziano, że w przypadku braku pozyskania środków finansowych na remont linia zostanie zamknięta. W styczniu 2016 roku ogłoszono, że remont linii odbędzie się.
Według stanu na 28 kwietnia 2016 roku po zakończeniu prac remontowych – linia była otwarta dla ruchu pociągów na całym odcinku z Chabówki do Nowego Sącza. Przed modernizacją była ona regularnie używana do przejazdów pociągów retro, złożonych m.in. z taboru należącego do skansenu w Chabówce. Wraz z budową nowej linii kolejowej nr 622, zwanej potocznie „Podłęże – Piekiełko” i linii kolejowej nr 623 zwanej potocznie „Fornale – Szczyrzyc”, pozwoli ona na znaczne skrócenie czasu przejazdu między Krakowem a Nowym Sączem i Zakopanem.
Aktualnie realizowane są prace modernizacyjne odcinku Rabka Zaryte – Fornale oraz Limanowa – Nowy Sącz połączone z elektryfikacją fragmentów Rabka Zaryte – Mszana Dolna oraz Limanowa – Marcinkowice. W czerwcu 2024 roku rozpoczęto prace na Limanowa – Klęczany polegające na budowie w większości odcinka w nowym przebiegu oraz elektryfikacją. 24 czerwca 2025 roku rozpoczęto drążenie tunelu kolejowego pod Pisarzową przez tarczę TBM Jadwiga, która zakończyła prace 14 kwietnia 2026 roku.
13 grudnia 2025 roku nastąpiło uroczyste otwarcie zelektryfikowanego odcinka Rabka-Zdrój – Rabka Zaryte z wykorzystaniem pociągu zabytkowego prowadzonego przez parowóz TKt48. Dzień później nastąpiło uruchomienie połączeń pasażerskich na tym odcinku poprzez wydłużenie do stacji Rabka Zaryte kursów tych pociągów pasażerskich, które dotychczas bieg kończyły na torze szlakowym w Rabce-Zdroju.
12 marca 2026 roku podpisano umowę na modernizację i elektryfikację odcinka Tymbark – Limanowa.
14 czerwca 2026 roku po zakończeniu prac uruchomiono ponownie regularny ruch pasażerski na odcinku Marcinkowice – Nowy Sącz.
Infrastruktura Posterunki ruchu i punkty ekspedycyjne Na linii znajdują się 19 różne punkty eksploatacyjne, w tym 7 stacji kolejowych, 12 przystanków.
+ Wykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnychWykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnych, plk-sa.pl.Załącznik nr 7, Informacje dotyczące zakresu świadczonych usług na rzecz pasażera oraz warunki techniczne peronów na stacjach pasażerskich, pkp.pl.Lista stacji, bazakolejowa.pl.Rodzaj i nazwaZdjęcieLiczba peronówLiczba krawędzi peronowychInfrastrukturastacjaChabówka ♿︎bezramki23przystanekRabka-Zdrójbezramki11stacjaRabka Zarytebezramki|249x249px12 przejście podziemneprzystanekRaba Niżnabezramki11przystanekMszana Dolna Markibezramki11stacjaMszana Dolnabezramki12przystanekKasina Wielkabezramki10przystanekSkrzydlnabezramki11przystanekDobra koło Limanowejbezramki11stacjaTymbarkbezramki20przystanekPiekiełkobezramki11przystanekŁososina Górnabezramki11stacjaLimanowabezramki23● przejście podziemneprzystanekChomranicebezramki11przystanekKlęczanybezramki11stacjaMarcinkowice ♿︎bezramki22● przejście podziemneprzystanekNowy Sącz Chełmiecbezramki11przystanekNowy Sącz Miastobezramki11stacjaNowy Sączbezramki23 kładka nad torami kasy biletowe parking kiosk informacja dla podróżnych
Galeria
Przypisy Linia nr 104 do Chabówki będzie uratowana 22.01.2016.
Bibliografia
104