Evangelion – dziewiąty album studyjny polskiego zespołu deathmetalowego Behemoth. W Europie ukazał się 7 sierpnia 2009 nakładem Nuclear Blast Records, w Stanach Zjednoczonych zaś 11 sierpnia 2009 roku nakładem Metal Blade Records. W Polsce album ukazał się 7 sierpnia 2009 nakładem Mystic Production. Jest to trzeci album grupy, na którym umieszczono utwór polskojęzyczny ("Lucifer").

Wydawnictwo uzyskało szereg pozytywnych recenzji ze strony krytyków muzycznych. W przeciągu dwóch tygodni od dnia premiery w Stanach Zjednoczonych sprzedało się w nakładzie 13 000 egzemplarzy. W listopadzie 2009 roku album uzyskał status złotej płyty sprzedając się w nakładzie 15 000 egzemplarzy w Polsce. Evangelion został również nagrodzony tytułem płyty roku w plebiscytach magazynów muzycznych Gitarzysta i Terrorizer.

W lutym 2010 roku Evangelion uzyskał nominację do nagrody polskiego przemysłu fonograficznego Fryderyka w kategoriach: wydawnictwo specjalne – najlepsza oprawa graficzna, album roku heavy metal i produkcja muzyczna roku. W kwietniu zespół otrzymał Fryderyka w kategorii album roku heavy metal.

Realizacja thumb|left|Adam „Nergal” Darski podczas koncertu na Rockstar Energy Mayhem Fest w 2009. Podczas festiwalu grupa wykonała utwór „Ov Fire And The Void”. Realizacja albumu została rozpoczęta 16 lutego 2009 roku w gdańskim RG Studio. Nagrania partii perkusji odbyły się w Studiu A (RG Studio) we współpracy z inżynierem dźwięku Arkadiuszem "Maltą" Malczewskim oraz pracownikiem Dug-Out Studios, Szwedem Danielem Bergstrandem. Partie gitary rytmicznej zrealizowano także w Studiu A we współpracy z braćmi Sławomirem i Wojciechem Wiesławskim. Partie gitary solowej, basowej i wokali zarejestrowano w Studiu B (RG Studio). Daniel Bergstrand o realizacji perkusji:

Wykonawcami partii wokalnych w utworze "Daimonos" byli perkusista grupy Zbigniew "Inferno" Promiński oraz gitarzysta sesyjny – Patryk "Seth" Sztyber. Ponadto w utworze gościnnie zaśpiewali: webmaster oficjalnej strony grupy Behemoth – Maciej "Manticore" Gruszka, moderator oficjalnego profilu myspace – Boris "Hatefrost" Kaluzny oraz realizator, Arkadiusz "Malta" Malczewski. Nagrania śladów instrumentów zakończono 11 maja 2009.

12 maja w londyńskim studiu Miloco rozpoczęto miksowanie albumu. Zajął się nim Colin Richardson, który współpracował wcześniej z takimi grupami jak: Machine Head, Slipknot czy Carcass. Podczas nagrań grupa zrealizowała reportaż dokumentujący cały proces, dzięki niemu można było na bieżąco oglądać postęp prac nad nagrywaniem partii kolejnych instrumentów. Lider grupy Adam Darski o albumie Evangelion wypowiedział się w następujący sposób:

Album został zmasterowany przez amerykańskiego inżyniera dźwięku Teda Jensena, współpracował on wcześniej z takimi wykonawcami jak: Norah Jones, Metallica, Nickelback czy Green Day. Mastering odbył się w Sterling Studio w Nowym Jorku w Stanach Zjednoczonych.

Promocja 22 czerwca 2009 roku na profilu Myspace grupa udostępniła w formie digital stream utwór pt. "Ov Fire And The Void", który promował najnowszy krążek. 31 lipca album został udostępniony do odsłuchania na profilu myspace. W ramach promocji albumu został zrealizowany teledysk do utworu pt. "Ov Fire And The Void". Nagrania odbyły się w Wytwórni Filmów Fabularnych we Wrocławiu we współpracy z reżyserem Dariuszem Szermanowiczem i zespołem producenckim Grupa 13. W obrazie wystąpiła m.in. aktorka Aleksandra Hamkało. Na profilu YouTube zespołu ukazał się reportaż przedstawiający realizację teledysku. Premiera teledysku odbyła się 6 sierpnia 2009. Dzień po premierze teledysk usunięto z serwisu YouTube. Ocenzurowana wersja została opublikowana tego samego dnia. Oryginalną wersję teledysku udostępniono na oficjalnej stronie wytwórni muzycznej Metal Blade oraz portalu Onet.pl.

Wydawnictwo ukazało się 7 sierpnia 2009 nakładem wytwórni muzycznej Nuclear Blast Records w Europie i 11 sierpnia 2009 roku nakładem Metal Blade Records w Stanach Zjednoczonych. W Polsce album ukazał się 7 sierpnia nakładem Mystic Production. Album został wydany również w wersji digipack z dołączoną płytą DVD zawierająca nagrania zza kulis oraz rozszerzoną szatę graficzną. Jesienią zespół odbył w Polsce trasę koncertową pod nazwą Nowa Evangelia 2009. Wraz z Behemoth wystąpiły grupy Black River, Azarath i Hermh. Trasa rozpoczęła się 24 września 2009 roku w Białymstoku, a zakończyła 4 października w Gdańsku. Grupa wystąpiła w takich miastach jak: Lublin, Rzeszów, Kraków, Katowice, Wrocław, Łódź, Poznań i Toruń. W 2010 roku odbyła się premiera drugiego teledysku promującego płytę, zrealizowanego do utworu "Alas, Lord Is Upon Me". Obraz został nakręcony ponownie we współpracy z wrocławskim domem produkcyjnym Grupą 13. Trzeci i ostatni teledysk promujący wydawnictwo został zrealizowany do utworu "Lucifer". W materiale filmowym zrealizowanym przez Grupę 13 wystąpił m.in. aktor Tomasz Lulek.

Recenzje thumb|Od lewej: Zbigniew Promiński, Tomasz Wróblewski i Adam Darski podczas spotkania z fanami w Empiku 30 września 2009 roku we Wrocławiu Pozytywne recenzje albumu ukazały się już przed jego oficjalna premierą. Tytuł płyty miesiąca dla Evangelion przyznały takie czasopisma jak: Spark oraz edycja polska, niemiecka i brytyjska miesięcznika Metal Hammer. Szerszą recenzję Evangelion przygotował Teraz Rock. Marek Świrkowicz napisał:

Krytycy podkreślili również naturalne brzmienie utworów oraz wysoką jakość produkcji nagrań za sprawą producentów muzycznych Daniela Bergstranda i Colina Richardsona. Natomiast Zbigniew Zegler – dziennikarz portalu cgm.pl zaznaczył dynamikę i intensywność utworów. Recenzenci w superlatywach przedstawili również technikę gry perkusisty Zbigniewa Promińskiego. Gościnny udział wokalisty Macieja Maleńczuka w utworze "Lucifer" został określony jako symboliczny.

Oprawa graficzna thumb|Pudełko z płytą Evangelion Autorem okładki albumu jest Tomasz "GRAAL" Daniłowicz, natomiast jej pomysłodawcą Adam DarskiKsiążeczka z albumu Evangelion, Behemoth, Mystic Production, Skała 2009, Nr katalogowy: MYSTCD 100. Grafika przedstawia Nierządnicę Babilonu dosiadającą siedmiogłową bestię symbolizującą zagładę Babilonu. Obraz jak i wnętrze książeczki utrzymane jest w kolorze czarno-białym. Na okładce widnieje również żółte logo zespołu. Wewnątrz książeczki znajdują się fotografie Macieja Boryny i Grupy 13 przedstawiające muzyków Adama Darskiego, Tomasza Wróblewskiego i Zbigniewa Promińskiego w kostiumach autorstwa Kasjopei Michorowskiej. Adam Darski o oprawie graficznej:

Muzyka i teksty thumb|Maciej Maleńczuk oraz Adam „Nergal” Darski na planie teledysku do utworu „Lucifer” 20 lipca 2011 roku Muzykę do wszystkich utworów skomponował Adam Darski, napisał on również większość tekstów. Wyjątek stanowią utwory "Lucifer" – wiersz autorstwa Tadeusza Micińskiego oraz "Transmigrating Beyond Realms ov Amenti" i "Defiling Morality ov Black God", które Darski napisał wraz z Krzysztofem Azarewiczem. Ponadto Azarewicz jest autorem tekstu – "The Seed ov I". W książeczce albumu widnieją liczne cytaty autorstwa m.in.: Aleistera Crowleya, Marcela Prousta, Jeana Geneta, Johna BaLance’a oraz Jean-Paula Sartre’a.

W rozpoczynającym album utworze "Daimonos" został wykorzystany fragment 44 Hymnu orfickiego (Hymn do Dionizosa). Komentarz do utworu widniejący w książeczce albumu: "Tekst skupia się głównie na zgłębianiu aspektów dionizyjskich dychotomii Apollo/Dionizos: chaosu, upojenia alkoholowego, wysławiania/opiewania natury, nadmiaru i gloryfikacji pełni życia." Partie solowe na gitarze elektrycznej kończące utwór wykonali kolejno Sztyber i Darski.

Tytuł utworu "Shemhamforash" jest skrótem od liczącego 216 liter imienia boga, odczytanego przez średniowiecznego kabalistę w Księdze Wyjścia. Partie solowe na gitarze elektrycznej wykonali kolejno Darski i Sztyber. Sesyjnie na sitarze zagrał Tomasz "Ragaboy" Osiecki.

Wykorzystanie wiersza "Lucifer" autorstwa Tadeusza Micińskiego w piosence Nergal wyjaśnił swoim zainteresowaniem twórczością tego poety jeszcze z czasów nauki w liceum. W tymże utworze gościnnie zaśpiewał wokalista i muzyk rockowy Maciej Maleńczuk. Partię solową na gitarze elektrycznej zagrał Darski. Utwór znacznie odbiega stylistycznie od pozostałych utworów, zawiera wyraźne wpływy gatunku doom metal oraz partie sekcji dętej.

Lista utworów Opracowano na podstawie materiału źródłowego.

Twórcy Opracowano na podstawie materiału źródłowego. Zespół Behemoth w składzie Adam "Nergal" Darski – wokal prowadzący, gitara prowadząca i rytmiczna (sześcio- i siedmiostrunowa) Tomasz "Orion" Wróblewski – gitara basowa, aranżacje sampli, wokal wspierający (utwór "Daimonos") Zbigniew "Inferno" Promiński – perkusja, wokal wspierający (utwór "Daimonos")

oraz Patryk "Seth" Sztyber – gitara rytmiczna i prowadząca (sześcio- i siedmiostrunowa), gitara akustyczna dwunastostrunowa, wokal wspierający (utwór "Daimonos")

Dodatkowi muzycy Krzysztof "Siegmar" Oloś – sample, aranżacje sampli, syntezatory Arkadiusz Malczewski – inżynieria dźwięku, wokal wspierający (utwór "Daimonos") Boris "Hatefrost" Kaluzny – gościnnie wokal wspierający (utwór "Daimonos") Maciej "Manticore" Gruszka – gościnnie wokal wspierający (utwór "Daimonos") Maciej Maleńczuk – gościnnie śpiew (utwór "Lucifer") Tomasz "Ragaboy" Osiecki – sesyjnie sitar (utwór "Shemhamforash") Kwintet instrumentów dętych blaszanych Hevelius Brass Paweł Hulisz – trąbka Piotr Kowalkowski – trąbka Michał Szczerba – waltornia Bogdan Kwiatek – puzon Łukasz Gruba – tuba

Nagrania Sławomir Wiesławski – inżynieria dźwięku, produkcja muzyczna (partie gitar); inżynieria dźwięku, miksowanie, mastering (utwór 10) Wojciech Wiesławski – inżynieria dźwięku, produkcja muzyczna (partie gitar); inżynieria dźwięku, miksowanie, mastering (utwór 10) Jan Bryt – inżynieria dźwięku (partie solowe gitar, wokale) Daniel Bergstrand – inżynieria dźwięku, produkcja muzyczna (partie perkusji) Kuba Mańkowski – inżynieria dźwięku Colin Richardson – miksowanie (Musicbox, Miloco Studios, Londyn, maj 2009) Scott Atkins – inżynieria dźwięku w ramach miksowania Matt Wiggins – asystent inżyniera dźwięku Ted Jensen – mastering (Sterling Studio, Nowy Jork, maj 2009)

Pozostali Krzysztof Azarewicz – słowa, tłumaczenia Sharon E. Wennekers – konsultacje gramatyczne Katarzyna Sławska – konsultacje gramatyczne Tomasz "GRAAL" Daniłowicz – oprawa graficzna, okładka Kasjopea Michorowska – kostiumy (projekt i wykonanie) Gellatura – wykonanie maski Maciej Boryna – zdjęcia Grupa 13 – zdjęcia Kuba Mańkowski – scenariusz, realizacja (DVD) Adam Darski – realizacja (DVD) Marcin Brach, Michał Giorew – kamery, realizacja wywiadów (DVD) Katarzyna Sławska – napisy w języku angielskim (DVD) Michał "Xaay" Loranc – projekt menu DVD

Pozycje na listach

Album Lista Kraj Pozycja Status Billboard 200Stany Zjednoczone 55 — Billboard Hard Rock Albums 5 Billboard Independent Albums 5 Billboard Rock Albums 17 Billboard European Albums 56 OLiS Polska 1 złota płyta Album Top 40 Finlandia 17 — Schweizer Hitparade Szwajcaria 88 — Ö3 Austria Top 40 Austria 45 — Media Control Charts Niemcy 59 — Indie Charts Holandia 5 — Top 200 Current AlbumsKanada 61 — Independent Chart 6 Hard Music Chart 10 SNEP Francja 111 —

Notowane utwory RokTytułPozycja na liścieLP3TurboTop2009"Ov Fire and the Void" 45 —2010"Daimonos" – 4"Lucifer" – 3"—" pozycja nie była notowana.

Wydania Rok Nr katalogowy Format Wytwórnia Kraj Źródło2009 MYSTCD100 CDMystic ProductionPolska MYSTCD101 CD+DVD 161099 CDNuclear BlastEuropa 161100 CD+DVD 161397 LP MBL 147452 CD+DVD Metal Blade Ameryka Północna VICP64750 CD Victor Entertainment Japonia DSR 009 Black Box Demonstealer Records Indie ICARUS 570CDIcarus MusicArgentyna RIOT046CDCD+DVDRiot EntertainmentAustralia

Przypisy

Bibliografia Książeczka z albumu Evangelion, Behemoth, Mystic Production, Skała 2009, Nr katalogowy: MYSTCD 100

Linki zewnętrzne