Michaił Nikołajewicz Czistiakow (ros. Михаил Николаевич Чистяков, ur. w Petersburgu, zm. 1980 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, marszałek artylerii.
Życiorys Urodzony w rodzinie kolejarza. Służbę wojskową w Armii Imperium Rosyjskiego rozpoczął w 1915. Od września 1918 pełnił służbę w Armii Czerwonej. Ukończył kursy wyższych dowódców w 1926 oraz kurs doskonalenia wyższej kadry dowódczej przy Akademii Wojskowej im. Michaiła Frunzego w 1930.
Uczestniczył w walkach w czasie I wojny światowej na Froncie Południowo-Zachodnim jako zwiadowca w oraz dowódca plutonu. Za wyróżniającą służbę w 1917 dwukrotnie został odznaczony Krzyżem św. Jerzego oraz awansowany do stopnia chorążego.
W czasie wojny domowej w Rosji kolejno pełnił służbę na stanowiskach: dowódcy plutonu, baterii, dywizjonu na Frontach Wschodnim i Zachodnim. Od 1922 na różnych stanowiskach dowódczych w artylerii – był zastępcą szefa, a od grudnia 1923 szefem artylerii dywizji strzeleckiej. Następnie dowodził pułkiem artylerii. Od 1930 był szefem artylerii korpusu, a od 1936 zastępcą inspektora artylerii armii w Białoruskim Okręgu Wojskowym. W latach 1938–1941 był komendantem kursów doskonalenia wyższej kadry dowódczej artylerii naziemnej i przeciwlotniczej w Akademii Wojskowej im. Feliksa Dzierżyńskiego. Od 1941 szef Zarządu Wyszkolenia Bojowego w Głównym Zarządzie Artylerii ACz.
W czasie II wojny światowej był szefem artylerii na Froncie Zachodnim, następnie szefem artylerii 34 Armii Frontu Południowo-Zachodniego. Od grudnia 1941 pełnił funkcję szefa Zarządu Wyszkolenia Bojowego Głównego Zarządu Artylerii. Od czerwca 1943 był zastępcą dowódcy Artylerii ACz. Uczestniczył w przygotowaniu i przeprowadzeniu szeregu operacji na Frontach: Stalingradzkim, Dońskim, Południowym, Woroneskim, 3 Ukraińskim, 4 Ukraińskim, 3 Białoruskim, 1 Nadbałtyckim, 2 Nadbałtyckim i 3 Nadbałtyckim. 25 września 1944 został awansowany na stopień marszałka artylerii. Następnie skierowany na stanowisko dowódcy artylerii przy Naczelnym Dowództwie Wojsk Radzieckich na Dalekim Wschodzie i uczestniczył w rozgromieniu japońskiej Armii Kwantuńskiej.
Od kwietnia 1946 był zastępcą dowódcy artylerii Sił Zbrojnych ZSRR do spraw szkolenia bojowego. Od czerwca 1953 był zastępcą dowódcy artylerii Sił Zbrojnych ZSRR do spraw szkolnictwa wojskowego. W listopadzie 1957 przeszedł na stanowisko generalnego inspektora artylerii wojsk lądowych. Od lipca 1961 był głównym inspektorem jednostek wojsk rakietowych i artylerii, od kwietnia 1963 pełnił funkcję głównego inspektora wojsk rakietowych szczebla operacyjno-taktycznego Głównej Inspekcji Ministerstwa Obrony. Od grudnia 1964 był doradcą wojskowym Grupy Generalnych Inspektorów Ministerstwa Obrony.
Był członkiem WKP(b) od 1944. Zmarł w 1980 w Moskwie i został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym.
Awanse generał major artylerii 04 czerwca 1940; generał porucznik artylerii 17 listopada 1942; generał pułkownik artylerii 03 kwietnia 1944; marszałek artylerii 25 września 1944.
Odznaczenia Order Lenina – trzykrotnie Order Rewolucji Październikowej Order Czerwonego Sztandaru – trzykrotnie Order Suworowa I klasy Order Kutuzowa I klasy – dwukrotnie Order Bohdana Chmielnickiego I klasy Order Suworowa II klasy Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Order Czerwonej Gwiazdy Order „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III klasy Krzyż Zasługi Wojskowego Orderu Świętego Jerzego – dwukrotnie I inne
Bibliografia
B. Potyrała, W. Szlufik – Who is who? Generałowie i admirałowie radzieckich sił zbrojnych z lat 1940-1991, Częstochowa 2001 W. Jegorszyn – Feldmarszałkowie i marszałkowie, Moskwa 2000 W. Tołubko – Marszałek artylerii M.N. Czistiakow, Wojenno-Istoriczeskij Żurnał, nr 11 z 1976 Radziecka Encyklopedia Wojskowa, t. VIII Wojskowy słownik encyklopedyczny, Moskwa 1986
Kategoria:Absolwenci Akademii Wojskowej im. M. Frunzego Kategoria:Czerwoni (wojna domowa w Rosji) Kategoria:Marszałkowie artylerii Sił Zbrojnych ZSRR Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za Służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” Kategoria:Odznaczeni Orderem Bohdana Chmielnickiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonej Gwiazdy Kategoria:Odznaczeni Orderem Kutuzowa Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Odznaczeni Orderem Rewolucji Październikowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Suworowa Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Świętego Jerzego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojny Ojczyźnianej I klasy Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Radzieccy żołnierze II wojny światowej Kategoria:Urodzeni w 1896 Kategoria:Zmarli w 1980 Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie Kategoria:Ludzie urodzeni w Petersburgu