thumb|240px|Anemiczna kobieta (ok. 1660)
Samuel van Hoogstraten lub Hoogstraeten (ur. 2 sierpnia 1627 w Dordrechcie, zm. 19 października 1678 tamże) – holenderski malarz i grafik okresu baroku, uczeń Rembrandta.
Uczył się u swojego ojca Dircka van Hoogstratena, a następnie w l. 1642-48 u Rembrandta w Amsterdamie. W 1651 przeniósł się do Wiednia, w 1653 wyjechał do Rzymu. Po pobycie w Londynie w l. 1662-66 osiadł w Holandii. Był członkiem związku malarzy Pictura.
Malował sceny rodzajowe (wizerunki postaci wyglądających przez okno, widoki korytarzy), portrety, martwe natury typu trompe l’oeil. Tworzył grafiki, eksperymentował z narzędziami optycznymi, konstruował zabawki optyczne (perspektywiczne pudełka), pisał traktaty o sztuce (jego wierszowany traktat o malarstwie ukazał się w 1678).
Był nauczycielem Aerta de Geldera.
Wybrane dzieła Anemiczna kobieta (Wizyta lekarza) (ok. 1660) – Amsterdam, Rijksmuseum, Autoportret (1647-49) – St. Petersburg, Ermitaż, Autoportret w turbanie (ok. 1644) – Haga, Museum Bredius, Dziedziniec Hofburgu w Wiedniu (1652) – Wiedeń, Kunsthistorisches Museum, Dziewczyna w otwartych drzwiach (1645) – Chicago, Art Institute, Martwa natura (ok. 1667) – Karlsruhe, Kunsthalle, Mattheeus van den Brocke (1670) – Amsterdam, Rijksmuseum, Mężczyzna wyglądający przez okno (1653) – Wiedeń, Kunsthistorisches Museum, Portret mężczyzny (1651) – Berlin, Gemaeldegalerie, Tobiasz żegnający się z rodzicami (ok. 1650) – St. Petersburg, Ermitaż, Trompe l’oeil – martwa natura (1655) – Wiedeń, Akademie der Bildenden Kuenste, Widok korytarza (Pantofle) (ok. 1670) – Paryż, Luwr.
Zobacz też Rembrandt Martwa natura Trompe l’oeil
Bibliografia Christine Stukenbrock, Barbara Toepper, Arcydzieła malarstwa europejskiego, Koenigswinter: h. f. ullmann, 2007, .
Kategoria:Uczniowie Rembrandta Kategoria:Urodzeni w 1627 Kategoria:Zmarli w 1678 Kategoria:Holenderscy malarze barokowi Kategoria:Ludzie urodzeni w Dordrechcie