Święta

Imieniny obchodzą: Augustyna, Florentyn, Heron, Ignacy, Laurentyna, Lucyna, Małgorzata, Mamelta, Marian, Niceta, Rudolf, Rudolfa, Rudolfina, Seweryna, Sulisława, Wiktor i Zuzanna. Haiti – Rocznica Śmierci Jean-Jacques’a Dessalinesa Osetia Północna – Święto Republiki Północna Osetia-Alania Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych – Dzień Przyjaźni z Portoryko Międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Walki z Ubóstwem (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1992 roku) wspomnienia i święta Kościoła katolickiego obchodzą: bł. Contardo Ferrini (tercjarz) św. Heron († II wiek, patriarcha Antiochii) św. Ignacy z Antiochii (Ignacy Antiocheński, biskup i męczennik) św. Małgorzata Maria Alacoque (niektóre źródła podają 14 października) bł. Męczennice z Valenciennes (również 23 października) św. Nothelm (arcybiskup Canterbury) bł. Piotr Casani (pijar)

Wydarzenia w Polsce

thumb|Romuald Traugutt

1395 – Biskup warmiński Henryk Sorbom nadał prawa miejskie Biskupcowi. 1600 – II wojna polsko-szwedzka: wojska szwedzkie zdobyły Parnawę. 1655 – Potop szwedzki: wojska szwedzkie zdobyły Kraków. 1660 – Zawarto polsko-kozacką ugodę cudnowską. 1676 – Zawarto rozejm w Żurawnie kończący IV wojnę polsko-turecką. 1781 – Zainaugurował działalność Teatr Stary w Krakowie. Przedstawienia odbywały się w budynku Pałacu Spiskiego przy Rynku Głównym. 1783 – Prusacy rozpoczęli blokadę Gdańska. 1830 – Po wybuchu zwycięskich rewolucji w Belgii i Francji mogących podważyć Święte Przymierze, car Mikołaj I Romanow rozkazał przeprowadzenie mobilizacji w armiach polskiej i rosyjskiej. 1863 – Romuald Traugutt został dyktatorem powstania styczniowego. 1897 – Oddano do użytku Ratusz Miejski w Białej (obecnie część Bielska-Białej). 1906 – Rozpoczął się pierwszy rok szkolny w Gimnazjum Polskim w Łodzi. 1929 – Premiera filmu Grzeszna miłość w reżyserii Mieczysława Krawicza i Zbigniewa Gniazdowskiego. 1944 – Obraz Jana Matejki Bitwa pod Grunwaldem, który w czasie II wojny światowej ukryty był w podlubelskiej wsi, został przekazany kierownikowi resortu kultury i sztuki przy PKWN. 1972 – Premiera filmu Poślizg w reżyserii Jana Łomnickiego. 1973 – Po otwarciu grobu i przeprowadzeniu badań naukowych w kaplicy Świętokrzyskiej na Wawelu odbył się ponowny pogrzeb królowej Polski i wielkiej księżnej litewskiej Elżbiety Rakuszanki. 1974 – W miejscowości Psary-Kąty pod Kielcami otwarto naziemną stację łączności satelitarnej. 1983 – Premiera filmu Klakier w reżyserii Janusza Kondratiuka. 1984 – 4 osoby zginęły, a 60 zostało rannych w katastrofie kolejowej w Bąkowie (powiat kluczborski). 1988 – Premiera filmu sensacyjnego Trójkąt bermudzki w reżyserii Wojciecha Wójcika. 1992 – Sejm RP uchwalił tzw. Małą Konstytucję. 1997: Jerzy Buzek został desygnowany na urząd premiera. Weszła w życie nowa Konstytucja RP. 1999: Premiera 1. odcinka serialu komediowego Tygrysy Europy w reżyserii Jerzego Gruzy. Wszedł w życie Kodeks karny skarbowy. 2008 – W Zamku Górków w Szamotułach odbyła się prapremiera anonimowej opery barokowej Heca albo polowanie na zająca w nowym opracowaniu, uznawanej za najstarszą operę polską.

Wydarzenia na świecie   456 – Został obalony cesarz zachodniorzymski Awitus. 1091 – Najpotężniejsze w historii tornado uderzyło na Londyn, zabijając 2 osoby i burząc m.in. drewniany London Bridge. 1244 – Wyprawy krzyżowe: krzyżowcy ponieśli klęskę w bitwie z Egipcjanami i Chorezmijczykami pod Harbijją. 1346 – Po porażce w bitwie pod Neville’s Cross król Szkocji Dawid II Bruce dostał się do niewoli angielskiej. 1404 – Cosimo Gentile de’Migliorati został wybrany na papieża i przyjął imię Innocenty VII. 1448 – Rozpoczęła się węgiersko-turecka bitwa na Kosowym Polu. 1456 – Założono Uniwersytet w niemieckim Greifswaldzie. 1483 – Generalny inkwizytor Kastylii Tomás de Torquemada został dodatkowo mianowany przez papieża Sykstusa IV generalnym inkwizytorem Aragonii. 1604 – Niemiecki astronom Johannes Kepler rozpoczął obserwację ostatniej dotychczas supernowej w Drodze Mlecznej, nazwanej później Gwiazdą Keplera. 1610 – Ludwik XIII został koronowany w katedrze w Reims na króla Francji i Nawarry. 1638 – Wojna trzydziestoletnia: zwycięstwo wojsk cesarskich nad angielsko-szwedzko-palatynackimi w bitwie pod Vlotho. 1736 – W Stambule został podpisany turecko-perski traktat pokojowy. 1740: Bezpotomna śmierć carycy Anny Iwanowny, która rozpoczęła okres politycznego zamętu w Rosji. Vitus Bering założył Pietropawłowsk Kamczacki. 1755 – Król Ferdynand VI założył Królewski Ogród Botaniczny w Madrycie. 1761 – W Wiedniu odbyła się premiera baletu Don Juan z muzyką Christopha Willibalda Glucka. 1771 – W Mediolanie odbyła się premiera opery Askaniusz w Albie Wolfganga Amadeusa Mozarta. 1777 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: kapitulacja wojsk brytyjskich po przegranej bitwie pod Saratogą, która skłoniła Francję do uznania niepodległości Stanów Zjednoczonych i przystąpienia do wojny po ich stronie. 1781 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: wojska amerykańskie zdobyły Yorktown. 1793 – Zwycięstwo francuskiej armii rewolucyjnej nad powstańcami wandejskimi w bitwie pod Cholet. 1797 – Został podpisany traktat pokojowy w Campo Formio, na mocy którego Austria zrzekła się na rzecz Francji swojej części Niderlandów (dzisiejszej Belgii) oraz lewego brzegu Renu, a w północnych Włoszech utworzono uzależnioną od Francji Republikę Cisalpińską. 1800 – Anglicy przejęli kontrolę nad holenderską kolonią Curaçao na Karaibach. 1805 – III koalicja antyfrancuska: kapitulacja armii austriackiej w II bitwie pod Ulm. 1806: IV koalicja antyfrancuska: zwycięstwo wojsk francuskich nad pruskimi w bitwie pod Halle. Zginął w zamachu cesarz Haiti Jakub I (Jean-Jacques Dessalines). 1813 – Zwycięstwo powstańców chilijskich nad rojalistami w bitwie pod El Roble. 1829 – Cesarz Brazylii Piotr I poślubił swą drugą żonę Amalię de Beauharnais i ustanowił z tej okazji Order Róży. 1845 – W Budziszynie odbyło się premierowe wykonanie hymnu Serbołużyczan Piękne Łużyce. 1850 – W pierwszą rocznicę śmierci na paryskim cmentarzu Père-Lachaise odsłonięto mogiłę Fryderyka Chopina wraz ze znajdującym się na niej pomnikiem. 1854 – Wojna krymska: rozpoczęło się oblężenie Sewastopola. 1860 – W szkockim Prestwick rozegrano pierwszy męski turniej golfowy The Open Championship, najstarszy z czterech głównych turniejów na świecie. 1868 – Została uchwalona konstytucja Luksemburga. 1878 – John A. Macdonald został po raz drugi premierem Kanady. 1879 – Austriacki astronom Johann Palisa odkrył planetoidę (207) Hedda. 1886 – We Włoszech ukazała się powieść dla dzieci Serce Edmonda De Amicisa. 1889 – Florvil Hyppolite został prezydentem Haiti. 1891 – Otwarto Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu. 1892 – Niemiecki astronom Max Wolf odkrył planetoidę (342) Endymion. 1900 – Bernhard von Bülow został kanclerzem Rzeszy i premierem Prus. 1903 – Premiera brytyjskiego krótkometrażowego filmu niemego Alicja w Krainie Czarów w reżyserii Cecila M. Hepwortha i Percy’ego Stowa. 1904: Wojna rosyjsko-japońska: zakończyła się nierozstrzygnięta bitwa nad Sha He. W Szwecji powstała Umiarkowana Partia Koalicyjna (Moderaci). 1906 – Niemiecki astronom August Kopff odkrył planetoidę (617) Patroclus. 1912: Inżynierowie Benno Strauss i Eduard Maurer z zakładów Kruppa uzyskali patent na austenityczną stal nierdzewną. I wojna bałkańska: Bułgaria, Grecja i Serbia wypowiedziały wojnę Imperium Osmańskiemu. 1913 – W wyniku eksplozji sterowca LZ 18 nad lotniskiem Johannisthal pod Berlinem zginęło wszystkich 28 osób na pokładzie. 1915 – I wojna światowa: rozpoczęła się bułgarsko-francuska bitwa pod Kriwołakiem. 1917 – I wojna światowa: zwycięstwo floty niemieckiej nad rosyjską w bitwie w Moonsundzie. 1919 – Uruchomiono metro w Madrycie. 1920: Odbyły się pierwsze wybory do austriackiej Rady Narodowej. Założono Komunistyczną Partię Indii. 1925 – 12 osób zginęło, a 25 zostało rannych w zderzeniu pociągów osobowego z towarowym w Bressana Bottarone w północnych Włoszech. 1926 – Papież Pius XI dokonał beatyfikacji 191 męczenników zamordowanych w czasie rewolucji francuskiej, których dokumentację udało się skompletować. 1931 – Al Capone został uznany winnym oszustw podatkowych i tydzień później skazany na karę 11 lat pozbawienia wolności i 50 tys. dolarów grzywny. 1933 – Albert Einstein przybył na stałe do USA. 1937 – Po raz pierwszy pojawili się na gazetowym pasku komiksowym siostrzeńcy Kaczora Donalda: Hyzio, Dyzio i Zyzio. 1938 – W stoczni w Rotterdamie zwodowano okręt podwodny ORP „Sęp”. 1941: Front wschodni: wojska niemieckie zajęły Taganrog nad Morzem Azowskim; utworzono front kaliniński Armii Czerwonej pod dowództwem gen. płka Iwana Koniewa. Okupowany przez III Rzeszę Luksemburg został sklasyfikowany jako wolny od Żydów („Judenfrei”). 1943: Bitwa o Atlantyk: zostały zatopione niemieckie okręty podwodne: U-540, U-631 i U-841. Wojna na Pacyfiku: niemiecki rajder krążownik pomocniczy HSK „Michel” został storpedowany przez okręt podwodny USS „Tarpon” w odległości 50 mil morskich od wybrzeży Japonii, w wyniku czego zatonął wraz z 290 członkami załogi (w tym kapitanem), a pozostałych 116 członków załogi dotarło po kilku dniach do brzegu. Zakończono budowę Kolei Birmańskiej. 1944 – Wojna na Pacyfiku: na Morzu Żółtym po wejściu na minę zatonął okręt podwodny USS „Escolar” wraz 82-osobową załogą. 1945: Abp Damaskin został premierem Grecji. Masy ubogiej ludności wkroczyły do centrum Buenos Aires, by manifestować swe poparcie dla więzionego przez rząd wojskowy Juana Peróna; przyczyniło się to do uwolnienia Juana Peróna i przywrócenia mu utraconych stanowisk (był wiceprezydentem, ministrem wojny i ministrem pracy). 1947 – Podpisano traktat brytyjsko-birmański na mocy którego Birma uzyskała pełną niepodległość. 1950: Mający lecieć do Glasgow, należący do British European Airways Douglas DC-3 rozbił się krótko po starcie z Londynu, w wyniku czego zginęło 24 pasażerów i 4 spośród 5 członków załogi. Wojna koreańska: w okupowanym przez wojska amerykańskie i południowokoreańskie Sinch’ŏn rozpoczęła się masakra ludności cywilnej, w trakcie której do 7 grudnia zginęło około 35 tys. osób. 1951: Khawaja Nazimuddin został premierem Pakistanu. W Argentynie rozpoczęto regularną emisję programu telewizyjnego. 1952: Założono Uniwersytet Nawarry w Pampelunie. Zlikwidowano Republikę Południowych Moluków w Indonezji. 1956 – Królowa brytyjska Elżbieta II dokonała oficjalnego uruchomienia drugiej w świecie (po radzieckiej w Obninsku) elektrowni jądrowej Calder Hall. 1957: Francuski pisarz Albert Camus został laureatem Nagrody Nobla. Ibrahim Ismail Chundrigar został premierem Pakistanu. 1958 – 80 osób zginęło w katastrofie samolotu Tu-104A pod miastem Kanasz w rosyjskiej republice Czuwaszji. 1961: Paryska policja dokonała masakry co najmniej 50 algierskich demonstrantów. W Moskwie rozpoczął obrady XXII Zjazd KPZR. 1964 – W pobliżu Rzeczycy zostało odkryte pierwsze przemysłowe złoże naftowe na Białorusi. 1967 – Podczas próby ucieczki do Berlina Zachodniego utonął w jeziorze Nieder Neuendorfer See 24-letni Franciszek Piesik, jedna z dwóch polskich ofiar Muru Berlińskiego. 1968 – Premiera filmu kryminalnego Bullitt w reżyserii Petera Yatesa. 1970 – Pod Montrealem w bagażniku samochodu znaleziono zwłoki wicepremiera i ministra pracy Quebecu Pierre’a Laporte’a, porwanego tydzień wcześniej przez separatystów z Frontu Wyzwolenia Quebecu. 1971: Krótko po starcie z San Vicente del Caguán w Kolumbii rozbił się przeciążony Douglas C-47, w wyniku czego zginęło 19 spośród 21 osób na pokładzie. Maksymilian Maria Kolbe został beatyfikowany przez papieża Pawła VI. 1972 – Lars Korvald został premierem Norwegii. 1973: Mecz na Wembley: Polska zremisowała z Anglią 1:1 i awansowała do turnieju finałowego X Mistrzostw Świata w RFN. Rozpoczął się kryzys naftowy. 1974 – Dokonano oblotu śmigłowca wielozadaniowego Sikorsky UH-60 Black Hawk.