Paul Otto Geibel (ur. 10 czerwca 1898 w Dortmundzie, zm. 12 listopada 1966 w Warszawie) – niemiecki zbrodniarz nazistowski, wysoki urzędnik państwowy i funkcjonariusz III Rzeszy, SS-Brigadeführer und Generalmajor der Polizei, w czasie okupacji niemieckiej w Polsce dowódca SS i policji na dystrykt warszawski Generalnego Gubernatorstwa, następnie dowódca Policji Porządkowej w Pradze. Następca Franza Kutschery. Brał udział w tłumieniu powstania warszawskiego i odpowiadał za szereg zbrodni popełnionych na ludności cywilnej. Po wojnie skazany w Czechosłowacji na 5 lat więzienia. Po odbyciu kary przekazany do Polski. Skazany przez polski wymiar sprawiedliwości na karę dożywotniego więzienia, popełnił samobójstwo w trakcie odbywania kary.

Kariera w strukturach SS Geibel z zawodu był policjantem. Do NSDAP wstąpił w 1931, a od lipca 1938 służył w szeregach SS. Od 1940 pracował w Głównym Urzędzie Policji Porządkowej (Hauptamt Ordnungspolizei) w Berlinie, gdzie doszedł do stanowiska Szefa Urzędu Personalnego w randze pułkownika żandarmerii.

W marcu 1944 Geibel miał objąć stanowisko dowódcy SS i policji w Gdańsku, lecz po śmierci Franza Kutschery Heinrich Himmler mianował go dowódcą SS i policji na dystrykt warszawski. Geibel objął to stanowisko 3 marca 1944.

Jako dowódca SS i policji na dystrykt warszawski Geibel odpowiadał za wszystkie zbrodnie popełnione w tym okresie przez podległe mu służby, m.in. za rozstrzelanie 991 Polaków w egzekucjach, które miały miejsce w Warszawie od 4 marca do 22 maja 1944.

Udział w tłumieniu powstania warszawskiego W momencie wybuchu powstania Geibel kierował obroną tzw. dzielnicy policyjnej. Po odparciu powstańczego ataku na siedzibę Gestapo przy alei Szucha 25 podległe mu oddziały dokonały krwawej rozprawy z mieszkańcami Śródmieścia Południowego. Tylko w pierwszych dniach sierpnia 1944 ludzie Geibla zamordowali od 5 do 10 tysięcy cywilów zamieszkujących okolice alei Szucha (ofiarą rzezi padli zwłaszcza mieszkańcy ulic: Bagatela, Flory, Chocimskiej, Marszałkowskiej, Oleandrów, Litewskiej), których masowo rozstrzeliwano w ruinach GISZ i tzw. Ogródku Jordanowskim.

W następnych tygodniach gmach na Szucha pełnił rolę punktu rozdzielczego dla ludności z południowych, zajętych przez Niemców, dzielnic Warszawy. Podlegli Geiblowi gestapowcy dokonywali tam nadal egzekucji warszawiaków (zwłaszcza młodych mężczyzn i kobiet), których podejrzewano o udział w walkach. O rozmiarze zbrodni świadczy informacja zawarta w protokole Okręgowej Komisji Badania Zbrodni Niemieckich w Warszawie z czerwca 1946, że odnalezione w piwnicy przy alei Szucha 12/14 prochy ludzkie ważyły 5.578,5 kg.

Geibel sprawował ponadto ogólne dowództwo nad siłami policji, żandarmerii i SS na Mokotowie, które dopuściły się tam szeregu zbrodni wobec mieszkańców stolicy. Również na jego rozkaz więzione na Szucha kobiety w charakterze żywych tarcz pędzono przed niemieckimi czołgami w kierunku powstańczych barykadAdam Borkiewicz, Powstanie warszawskie. Zarys działań natury wojskowej, Instytut Wydawniczy „Pax”, Warszawa 1969, str. 254..

Po upadku powstania Geibel osobiście nadzorował wypędzanie cywilnej ludności stolicy i operację metodycznego wyburzania miasta. Za zasługi w tłumieniu powstania Adolf Hitler awansował go w dniu 26 października 1944 do stopnia SS-Brigadeführera i generała majora policji. Odznaczono go również Krzyżem Żelaznym I klasy.

Niechęć von dem Bacha mogła wynikać z faktu, iż zaraz po rozpoczęciu przez oddziały Armii Krajowej szturmu na „dzielnicę policyjną” Geibel ukrył się w schronie urządzonym w piwnicach kwatery Gestapo na SzuchaAdam Borkiewicz, Powstanie warszawskie…, op. cit., str. 89., a w kolejnych dniach powstania podległe mu formacje zachowywały dość bierną postawę.

W styczniu 1945 Geibel został przeniesiony do Pragi na stanowisko dowódcy Ordnungspolizei, które pełnił do końca wojnyErnst Klee: Das Personenlexikon zum Dritten Reich, Frankfurt am Main 2007, s. 177..

Po wojnie 2 maja 1947 Specjalny Sąd Narodowy w Pradze skazał Geibla na 5 lat ciężkiego więzienia za przynależność do SS. Po odbyciu kary został przekazany do Polski. Tam wyrokiem Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy w roku 1954 został skazany na karę dożywotniego więzienia za zbrodnie dokonane w trakcie tłumienia powstania warszawskiego.

Geibel odbywał karę w więzieniu w Strzelcach Opolskich. W 1956 Wydział Karny Sądu Wojewódzkiego w Opolu na posiedzeniu niejawnym „z uwagi na nienaganne zachowanie się skazanego w czasie odbywania kary i jego warunki osobiste wskazujące, że mimo tylko częściowego wykonania kary, nie popełni on po zwolnieniu nowego przestępstwa”, zwolnił Geibla z więzienia, po czym ten udał się do Warszawy po paszport.

Interwencja grupy wyższych oficerów Wojska Polskiego spowodowała ponowne osadzenie Geibla w więzieniu w Strzelcach Opolskich. Próba zwolnienia go w roku 1966 z więzienia przez ten sam sąd spowodowała przeniesienie go przez władze centralne do więzienia mokotowskiego w Warszawie, w którym popełnił samobójstwo 12 listopada 1966.

Przypisy

Bibliografia Zbrodnie okupanta w czasie powstania warszawskiego w 1944 roku (w dokumentach), wydawnictwo MON, Warszawa 1962. Adam Borkiewicz, Powstanie warszawskie. Zarys działań natury wojskowej, Instytut Wydawniczy „Pax”, Warszawa 1969. Ernst Klee, Das Personenlexikon zum Dritten Reich, Frankfurt am Main 2007. Izabela i Stanisław Maliszewscy, Śródmieście Południowe. Warszawskie Termopile 1944, Wydawnictwo Askon, Warszawa 2001.

Kategoria:Funkcjonariusze niemieckich władz okupacyjnych w Polsce 1939–1945 (dystrykt warszawski) Kategoria:Generałowie SS Kategoria:Niemieccy samobójcy Kategoria:Zbrodniarze nazistowscy osądzeni w Polsce Kategoria:Żołnierze sił niemieckich pacyfikujących powstanie warszawskie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojennej Kategoria:Ludzie urodzeni w Dortmundzie Kategoria:Urodzeni w 1898 Kategoria:Zmarli w 1966