Parafia św. Witalisa Męczennika w Tuszynie – parafia rzymskokatolicka znajdująca się w archidiecezji łódzkiej w dekanacie tuszyńskim.
Historia Wzmianki historyczne o Tuszynie sięgają XIII wieku. W roku 1223 książę Konrad I mazowiecki przekazał wieś Tuszyn biskupowi pruskiemu Christianowi. 16 sierpnia 1416 roku król Władysław Jagiełło polecił na gruntach wsi Tuszyn osadzić miasto, lokowane na prawie magdeburskim. Powstałe miasto Tuszyn miało charakter handlowy, z uprawnieniami do organizacji jarmarków i targów.
Parafię w Tuszynie erygował arcybiskup gnieźnieński Jarosław Bogoria Skotnicki w 1345 rokuInformacje o parafii na stronie archidiecezji łódzkiej. Według dokumentów diecezji gnieźnieńskiej parafia Tuszyn była od samego początku obszarem rozległym. Brak jest szczegółowych danych na temat początków tuszyńskiej parafii. Niebudząca żadnych wątpliwości wzmianka o istnieniu parafii i małego drewnianego kościoła parafialnego pochodzi z roku 1397. Również w „Liber beneficjorum” z roku 1523, znajduje się zapis, że kościół był pod wezwaniem św. Witalisa, proboszczem został ks. Maciej Górecki, a prawo patronatu należało do króla.
26 maja 1762 roku pożar strawił zabudowania kościoła i plebanii. Wznoszenie kolejnej świątyni rozpoczęto w roku 1765. Według zapisów z wizytacji generalnej z 1779 roku odbudowany kościół był drewniany, podmurowany kamieniami, obity całkowicie deskami, na środku miał wieżyczkę; w wielkim ołtarzu znajdował się obraz Matki Bożej Różańcowej, a nad nim obraz św. Witalisa. Niestety kościoły ówcześnie budowano z nietrwałych materiałów i przez niewykwalifikowanych robotników. Z tego powodu po 35 latach użytkowania świątyni jej stan techniczny był katastrofalny: filary wspierające dach nawy pochyliły się, grożąc zawaleniem, przeciekał dach, zgniła podłoga. Obiekt rozebrano, i – w jego miejsce – w roku 1808 pod kierownictwem ks. Wojciecha Jasińskiego wybudowano nowy kościół, niestety również drewniany. Z analogicznych przyczyn w 1845 roku budynek kościoła nadawał się do rozbiórki.
Wobec takich uwarunkowań parafianie uchwalili konieczność nowego, murowanego kościoła. Dzięki inicjatywie biskupa Jana Marszewskiego i wsparciu fundatora A. Płodowskiego, w 1860 roku przystąpiono do budowy kolejnej świątyni, tym razem z cegły, prawdopodobnie według projektu architekta Józefa Orłowskiego z Warszawy. Kościół, w uproszczonym stylu romańskim, został wybudowany, gdy proboszczem parafii był ksiądz Józefa Rzewuski. Oddano go do użytku w roku 1865. 19 września 1882 roku konsekracji kościoła dokonał ówczesny biskup kujawsko-kaliski Wincenty Teofil Chościak-Popiel. Dodatkowo świątynię rozudowano w roku 1927 według projektu Oskara Sosnowskiego.
W czasie II wojny światowej kościół został zamknięty i przeznaczony przez okupanta na magazyn zboża, co przyczyniło się do powstania dużych zniszczeń. W roku 1948 ówczesny proboszcz ks. Leon Dębicki przystąpił do odnowienia i ponownego urządzenia kościoła.
Galeria
Zasięg parafii Do parafii należą wierni z miejscowości: Aleksandrówek, Bądzyń, Czyżemin, Dylew, Garbów, Garbówek, Głuchów, Górki Duże, Górki Małe, Jutroszew, Kępica, Kruszów, Modlica, Niedas, Szczukwin, Wola Kazubowa, Żeromin.
Grupy parafialne Bractwo Różańca Świętego (Żywa Róża), Rycerstwo Niepokalanej, Duszpasterstwo Przedsiębiorców i Pracodawców TALENT, Rodzina Radia Maryja, Chór parafialny, Liturgiczna Służba Ołtarza Oaza Dzieci Bożych, Grupa młodzieżowa, Parafia Rada Duszpasterska, Parafialna Rada Ekonomiczna.
Proboszczowie Źródło:
1440 – ks. Piotr 1489–1501 – ks. Jan ze Szremu 1501 – ks. Jan z Kruszewa 1516–1523 – ks. Maciej Górecki 1551–1564 – ks. Stanisław Lutomirski 1564–1566 – ks. Jan Radogoski 1586–1603 – ks. Stanisław Sulikowski 1629–1634 – ks. Stanisław Raciborowski 1634–1650 – ks. Jan Bużeński 1670–1678 – ks. Maciej Jan Kuczkowski 1678–1697 – ks. Jerzy Antoni Kunigk 1697–1707 – ks. Józef Paprocki 1707–1739 – ks. Jan Łyszkiewicz 1740–1767 – ks. Józef Strzelecki 1767–1799 – ks. Józef Sandyni 1800–1825 – ks. Wojciech Jasiński 1825–1844 – ks. Ignacy Borzęcki 1844–1850 – ks. Klemens Skupieński 1850–1852 – ks. Franciszek Skupieński 1854–1866 – ks. Józef Rzewuski 1867–1878 – ks. Szymon Kupczyński 1878–1889 – ks. Jan Motylewski 1889–1893 – ks. Antoni Trzeciak 1893–1894 – ks. Antoni Grochowski 1895–1910 – ks. Wojciech Charuba 1910–1925 – ks. Stanisław Muznerowski 1925–1930 – ks. Józef Pełczyński 1930–1942 – ks. Romuald Brzeziński 1945–1947 – ks. Kazimierz Maluga 1947–1971 – ks. Leon Dębicki 1971–2002 – ks. prałat Stanisław Wieteska 2002–2015 – ks. kan. Henryk Leśniewski od 2015 – ks. kan. Marek Stępniak
Przypisy
Linki zewnętrzne Informacje o parafii w Tuszynie na stronie archidiecezji łódzkiej Informacje o parafii na stronie Tuszyn Online
Witalis