Święta
Imieniny obchodzą: Angelina, Antonia, Augustyn, Bogusław, Emilian, Ermentruda, Hugo, Hugon, Katarzyna, Krystyn, Myślimir, Paulin, Piotr, Robert, Roberta, Ryta, Sewer, Tertulia i Tychik Japonia – Dzień Ziemi Polska – Dzień Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego Międzynarodowe: Międzynarodowy Dzień Tańca (pod patronatem Międzynarodowego Instytutu Teatralnego i UNESCO) Międzynarodowy Dzień Pamięci Ofiar Trzęsień Ziemi (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ 29 kwietnia 2025 roku rezolucją A/RES/79/285) Wspomnienia i święta w Kościele katolickim na brewiarz.katolik.pl. obchodzą: św. Katarzyna ze Sieny (dziewica, doktor Kościoła, patronka Europy, tancerka) św. Piotr z Werony (męczennik) św. Tychik (uczeń św. Pawła) bł. Maria Magdalena od Wcielenia (zakonnica)
Wydarzenia w Polsce
1520 – Wojna polsko-krzyżacka (1519–1521): wojska hetmana wielkiego koronnego Mikołaja Firleja zdobyły, po dwóch tygodniach oblężenia, miasto oraz zamek w Pasłęku. Dowódcy krzyżaccy, Georg Witramsdorf i Philipp Greussing, podpisali akt kapitulacji, a 300 zaciężnych żołnierzy krzyżackich trafiło do niewoli. 1648 – Powstanie Chmielnickiego: rozpoczęła się bitwa nad Żółtymi Wodami. 1656 – Potop szwedzki: w odwecie za otwarcie bram miasta przed Szwedami, w nocy z 28 na 29 kwietnia polskie wojska spaliły Leszno. 1744 – Poświęcono kościół św. Katarzyny w Będzinie. 1831 – Powstanie listopadowe: zwycięstwo powstańców w bitwie pod Kiejdanami. 1848: We Lwowie powstała kolaboracyjna Rada Przyboczna, będąca ciałem doradczym przy gubernium zarządzanym przez austriackiego gubernatora Franza Stadiona. Wojska pruskie pokonały powstańców wielkopolskich w bitwie pod Książem. 1863 – Powstanie styczniowe: porażka powstańców w bitwie pod Brdowem. 1865 – We wsi Krasnodęby-Sypytki koło Sokołowa Podlaskiego został schwytany dowódca ostatniego oddziału walczącego z Rosjanami po upadku powstania styczniowego – ksiądz Stanisław Brzóska oraz jego adiutant Franciszek Wilczyński. 1919 – Sejm Ustawodawczy ustanowił Święto Narodowe Trzeciego Maja. 1923 – Otwarto tymczasowy port wojenny i schronisko dla rybaków w Gdyni. 1924: Marka polska została zastąpiona złotym polskim jako obowiązującą walutą narodową. Minister spraw wojskowych gen. Władysław Sikorski przemianował wszystkie instytucje, formacje i zakłady noszące w nazwie miano „jazda” na „kawaleria”, oraz rozkazał nanieść odpowiednie poprawki w rozkazach, rozporządzeniach, instrukcjach itp. 1926 – Po raz pierwszy odegrano publicznie hejnał Torunia. 1928 – Z oficjalną wizytą do Polski przybył król Afganistanu – Amanullah Chan wraz z małżonką Suriją. 1933 – W Krakowie wyrokiem 8 lat pozbawienia wolności zakończył się drugi proces guwernantki Rity Gorgonowej, oskarżonej o zabójstwo 17-letniej córki lwowskiego architekta Henryka Zaremby. 1934 – Otwarto Port lotniczy Warszawa-Okęcie. 1940 – Przebywający z wizytą w Warszawie Reichsführer-SS Heinrich Himmler polecił skierować do obozów koncentracyjnych „kontyngent 20 000 Polaków”, co stało się prawdopodobnie przyczyną masowych wywózek polskich więźniów politycznych w ramach Akcji AB, czego nie przewidywano w jej pierwotnych założeniach. 1944 – Oddział AK majora Jana Piwnika „Ponurego” podjął nieudaną próbę opanowania Szczuczyna na Grodzieńszczyźnie, tracąc w walce ok. 30 ludzi. 1948 – Były namiestnik Okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie Albert Forster został skazany na karę śmierci przez Najwyższy Trybunał Narodowy w Gdańsku. 1952 – Premiera filmu Gromada w reżyserii Jerzego Kawalerowicza. 1955 – Powstała Filmoteka Narodowa (do 1970 roku istniała pod nazwą Centralne Archiwum Filmowe, a następnie, do 1987 roku, jako Filmoteka Polska). 1961 – Na antenie TVP Katowice wyemitowano premierowe wydanie Aktualności. 1966 – Oddano do użytku nowy ośrodek TVP Katowice wraz z 90-metrową wieżą telewizyjną. 1978 – Powołano komitet założycielski Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża. 1982 – W kancelarii sejmowej został złożony tzw. List 44 w proteście przeciwko represjonowaniu działaczy opozycyjnych. 1985 – Sejm PRL uchwalił ustawę o Trybunale Konstytucyjnym. 1996 – Premiera filmu Cwał w reżyserii Krzysztofa Zanussiego. 2010 – W Elblągu padła wówczas najwyższa wygrana w Lotto (24 636 124 zł). 2012 – Padł polski rekord temperatury maksymalnej dla kwietnia. W Słupcy zanotowano 32,5 °C.
Wydarzenia na świecie
thumb|Oblężenie Orleanu (1429) na XV-wiecznej rycinie
711 – Wojska wodza berberyjskiego Tarika ibn Zijada wylądowały na Gibraltarze, rozpoczynając arabski podbój Hiszpanii. 1091 – W bitwie u podnóża góry Lebunion wojska bizantyńskie pod wodzą cesarza Aleksego I Komnena rozgromiły Pieczyngów. 1386 – Przybyłe z odsieczą wojska Skirgiełły, Lingwena i Korybuta pobiły wojska smoleńskie i zdjęły oblężenie Mścisławia. 1429 – Wojna stuletnia: Joanna d’Arc przybyła pod oblężony przez Anglików Orlean. 1483 – Wyspa Gran Canaria została przyłączona do Korony Kastylii. 1520 – Podbój Meksyku przez Hiszpanów: wojska hiszpańskie pokonały Azteków w bitwie pod Nautla. 1521 – Szwedzka wojna o niepodległość: zwycięstwo wojsk szwedzkich nad duńskimi w bitwie pod Västerås. 1572 – Car Rosji Iwan IV Groźny uzyskał zgodę specjalnie zwołanego soboru cerkiewnego na poślubienie swej czwartej żony Anny Kołtowskiej. 1601 – Rajmund z Penyafortu został wpisany w poczet świętych przez papieża Klemensa VIII. 1624 – Kardynał Armand Jean Richelieu został powołany przez króla Ludwika XIII na urząd pierwszego ministra. 1663 – Wmurowano kamień węgielny pod budowę kościoła Teatynów w Monachium. 1670 – Kardynał Emilio Bonaventura Altieri został wybrany na papieża i przyjął imię Klemens X. 1672 – Wojna Francji z koalicją hiszpańsko-austriacko-lotaryńską: król Ludwik XIV najechał na Niderlandy. 1758 – III wojna w Karnatace: nierozstrzygnięta brytyjsko-francuska bitwa morska pod Cuddalore (Indie). 1770 – James Cook odkrył Zatokę Botaniczną w Australii. 1817 – Została zawarta brytyjsko-amerykańska ugoda Rusha-Bagota, dotycząca demilitaryzacji rejonu Wielkich Jezior (28-29 kwietnia). 1827 – Król Francji Karol X Burbon rozwiązał Gwardię Narodową. 1832 – Grupa polskich emigrantów założyła Towarzystwo Historyczno-Literackie w Paryżu. 1833 – Założono Uniwersytet Zuryski. 1847 – Uratowano ostatniego ocalałego członka Wyprawy Donnera 1859 – Wybuchła wojna francusko-austriacka. 1862 – Wojna secesyjna: rozpoczęła się bitwa pod Corinth. 1879: Aleksander I Battenberg został pierwszym władcą (z tytułem księcia) niepodległej Bułgarii. W holenderskim Utrechcie uruchomiono pierwszą linię tramwaju konnego. 1882 – Na przedmieściach Berlina Werner von Siemens zaprezentował publicznie pierwszy na świecie trolejbus Elektromote. 1895 – Ukazała się pierwsza powieść Josepha Conrada Szaleństwo Almayera. 1896 – Jules Méline został premierem Francji. 1899: (lub 1 maja) Belg Camille Jenatzy jako pierwszy przekroczył na pojeździe elektrycznym La Jamais Contente barierę 100 km/h. Poświęcono cerkiew Objawienia Pańskiego w Petersburgu. 1900: 9 osób zginęło, a 40 zostało rannych w wyniku runięcia kładki dla pieszych na terenie Wystawy Światowej w Paryżu. Założono słowacki klub piłkarski KFC Komárno. 1901: Ogłoszono konkurs na wzór flagi Australii. W Paryżu odbyła się premiera opery Huragan z muzyką Alfreda Bruneau i librettem Émile’a Zoli. 1903 – W wyniku zejścia lawiny skalnej na miejscowość Frank w kanadyjskiej prowincji Alberta zginęło 70-90 osób. 1910 – Andrew Fisher został po raz drugi premierem Australii. 1911 – Zwodowano francuski okręt podwodny „Brumaire”. 1912 – W Tuguegarao na wyspie Luzon zmierzono rekordowo wysoką temperaturę w historii Filipin i wysp południowego Pacyfiku (42,2 °C). 1913: Przyjęto flagę stanową Wisconsin. Szwedzki emigrant Gideon Sundback otrzymał amerykański patent na zamek błyskawiczny. 1916 – I wojna światowa: Turcy zmusili do kapitulacji zgrupowanie brytyjskie otoczone pod Al-Kut w dzisiejszym Iraku. 1918 – I wojna światowa: Na Ukrainie utworzono tzw. Hetmanat pod protektoratem niemieckim. Zwycięstwo aliantów w bitwie nad Lys. 1924 – Wszedł do służby japoński krążownik „Sendai”. 1930 – Dokonano oblotu radzieckiego myśliwca I-5. 1931 – 48 osób zginęło w wyniku pożaru pociągu jadącego z Aleksandrii do Kairu. 1941 – Chorwaccy ustasze dokonali masakry na 192 lub 196 serbskich mieszkańców wsi Gudovac. 1942 – W wyniku eksplozji 150 ton azotanu amonu w zakładach chemicznych w belgijskiej miejscowości Tessenderlo zginęło 189 osób, a ok. 900 zostało rannych. 1943: Bitwa o Atlantyk: w Zatoce Biskajskiej brytyjski bombowiec Consolidated B-24 Liberator zatopił niemiecki okręt podwodny U-332 wraz z całą, 45-osobową załogą. Zakończyła się brytyjsko-amerykańska konferencja bermudzka. 1944 – Wojna na Pacyfiku: amerykański okręt podwodny USS „Pogy” zatopił u południowego wybrzeża Japonii japońską jednostkę tej samej klasy I-183 wraz z całą, 92-osobową załogą. 1945: Bitwa o Atlantyk: na północny zachód od Irlandii brytyjski bombowiec Consolidated B-24 Liberator zatopił niemiecki okręt podwodny U-1017 wraz z całą, 34-osobową załogą. Karl Renner został po raz drugi kanclerzem Austrii. Walki na Oceanie Arktycznym: niemiecki okręt podwodny U-307 został zatopiony bombami głębinowymi na Morzu Barentsa przez brytyjską fregatę HMS „Loch Insh”, w wyniku czego zginęło 37 spośród 51 członków załogi. W bunkrze pod Kancelarią Rzeszy w Berlinie Adolf Hitler poślubił Evę Braun. W Casercie została podpisana kapitulacja wojsk niemieckich we Włoszech. Wojska amerykańskie wyzwoliły obóz koncentracyjny w Dachau, dokonując masakry 560 wziętych do niewoli żołnierzy Waffen-SS i personelu obozowego. 1946 – W Tokio rozpoczął pracę Międzynarodowy Trybunał Wojskowy dla Dalekiego Wschodu. 1949 – 74 osoby zginęły, a ponad 90 zostało rannych w zderzeniu trzech pociągów pasażerskich pod Johannesburgiem w Południowej Afryce. 1951 – Papież Pius XII beatyfikował 25 męczenników wietnamskich. 1952: Wszedł do sprzedaży komputer IBM 701. Wszedł w życie podpisany w 1951 roku Pakt Bezpieczeństwa Pacyfiku (ANZUS). 1954 – Indie uznały chińską aneksję Tybetu. 1958 – W Genewie została przyjęta Konwencja o morzu pełnym. 1959 – W katastrofie lecącego z Barcelony do Madrytu Douglasa DC-3 linii Iberia zginęło 28 osób. 1960: Rozpoczęła emisję Telewizja Albańska. Spłonął w atmosferze radziecki satelita Łuna 3. 1961 – Włoski śpiewak Luciano Pavarotti zadebiutował na scenie operowej jako Rudolf w Cyganerii Giacomo Pucciniego. 1965 – Premier Robert Menzies ogłosił zamiar wysłania wojsk australijskich do Wietnamu. 1968 – Na Broadwayu w Nowym Jorku odbyła się premiera musicalu Hair. 1969: Przewodniczący Senatu Alain Poher został tymczasowym prezydentem Francji po ustąpieniu Charles’a de Gaulle’a. Rozpoczął działalność Uniwersytet Piura w Peru, powstały z inicjatywy Opus Dei. 1970 – Górnik Zabrze przegrał z Manchesterem City 1:2 w rozegranym w Wiedniu meczu finałowym Pucharu Zdobywców Pucharów. 1972 – W południowych prowincjach Burundi wybuchło powstanie Hutu, po którego stłumieniu wojska rządowe i paramilitarne bojówki złożone z Tutsi przystąpiły do eksterminacji co najmniej 100 tys. przedstawicieli elity Hutu. 1974 – Założono Uniwersytet Czarnogóry w Podgoricy. 1975 – Wojna wietnamska: rozpoczęła się ewakuacja drogą powietrzną Amerykanów i niektórych Wietnamczyków z Sajgonu. 1982 – Stolica Sri Lanki została przeniesiona z Kolombo do Sri Dźajawardanapura Kotte. 1984 – Fanipal otrzymał status osiedla typu miejskiego na Białorusi. 1985 – Ukazał się singiel Shake the Disease brytyjskiej grupy Depeche Mode 1991 Cyklon Gorky zabił w Bangladeszu około 138 tys. osób. Parlament albański uchwalił ustawę konstytucyjną zmieniającą m.in. nazwę kraju na Republika Albanii, wprowadzającą urząd prezydenta i zawierającą gwarancję praw obywatelskich. W trzęsieniu ziemi o sile 7 stopni w skali Richtera w północno-zachodniej Gruzji zginęło 270 osób. 1992: