Boeing E-7 Wedgetail (Boeing 737 AEW&C) – samolot wczesnego ostrzegania i dozoru powietrznego powstały na bazie Boeinga 737-700 NG na zamówienie Royal Australian Air Force.
Historia thumb|left|Australijski Boeing 737 AEW&C W 1980 roku Australia podjęła próbę rozbudowy systemu wczesnego ostrzegania i dowodzenia w ramach projektu oznaczonego jako AIR 64. Zakładał on pozyskanie nowych naziemnych stanowisk radiolokacyjnych oraz zakup samolotu typu AWACS. W 1985 roku obydwa komponenty, naziemny i lotniczy rozdzielono i od tej pory program pozyskania samolotu wczesnego ostrzegania funkcjonował już samodzielnie w ramach projektu oznaczonego jako AIR 77. Wraz z zakończeniem zimnej wojny Australia zredukowała swoje wydatki na zbrojenia. Efektem redukcji było między innymi anulowanie przetargu na nową maszynę w 1989 roku. W połowie lat 90. XX wieku powrócono do projektu. W 1994 roku Sztab Sił Zbrojnych Australii wydał dokument AIR 5077, w którym zawarty był opis programu pozyskania przez ten kraj nowego samolot wczesnego ostrzegania i dowodzenia. W lutym 1997 roku ogłoszono rozpoczęcie międzynarodowego konkursu, w ramach którego miał zostać wyłoniony nowy samolot. Wymagania stawiane nowej konstrukcji rozesłane zostały do potencjalnych producentów w 1998 roku, a już rok później, w lipcu 1999 roku, wyłoniono zwycięzcę, którym został Boeing. Australia planowała zakup siedmiu maszyn, jednak ostatecznie podjęto decyzję o zakupie czterech egzemplarzy z opcją na dalsze trzy. Po podpisaniu 20 grudnia (lub 19 grudniaBoeing 737 AWACS advances, „International Air Power Review”, nr 1 (2001), s. 4, ) 2000 roku kontraktu ustalono, że pierwsze dwa samoloty zostaną zmontowane w Stanach Zjednoczonych, a pozostałe już w Australii. 31 października 2002 roku w Renton miała miejsce uroczystość wytoczenia pierwszego Boeinga przeznaczonego dla Australii. Samolot był w konfiguracji jeszcze przez zamontowanie głównej antenyWedgetail Rollout, „Air Forces Monthly”, nr 12 (2002), s. 4, . 20 maja 2004 roku nastąpił oblot samolotu w docelowej konfiguracji oraz podjęto decyzję o zwiększeniu zamówienia z czterech do sześciu maszyn. Podczas swojego dziewiczego lotu, trwającego około dwóch godzin, za sterami maszyny siedzieli piloci oblatywacze Boeinga Charles Gebhardt i Ray CraigOblot pierwszego Wedgetaila, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 7 (2004), s. 4, . Powstały samolot nazwany został imieniem orła występującego w Australii Wedgetail i otrzymał oznaczenie E-7APaweł Henski, Boeing E-7A Wedgetail Odpowiedź na wyzwania XXI wieku, „Lotnictwo Aviation International”, nr 1 (2019), s. 35–37, . W 2006 roku okazało się, że program budowy nowych maszyn nie przebiega zgodnie z przyjętymi założeniami. Zamontowany na samolocie radar nie spełniał wymaganych parametrów, pojawiły się kłopoty z integracją awioniki. W związku z powstałymi problemami przesunięto datę odbioru Boeingów na rok 2008, aby następnie znowu przesunąć termin dostawy o kolejny rok. W styczniu 2009 roku został oblatany pierwszy dostarczony Australii Wedgetail. Użytkownikiem samolotów jest jednostka No. 2 Squadron RAAF stacjonująca w bazie RAAF Base Williamtown, należąca do 42. Skrzydła (No. 42 Wing). Jej wydzielone pododdziały operować mają z baz w RAAF Base Darwin i RAAF Base Tindal. Skrzydło operacyjnie podlega utworzonemu 30 marca 2004 roku Grupie Obserwacji i Reagowania (Surveilance and Response Group)Leszek A. Wieliczko, Royal Australian Air Force, „Lotnictwo”, nr 4 (2016), s. 32–45, . 26 listopada 2009 roku w RAAF Base Williamtown miało miejsce uroczyste, formalne przekazanie pierwszych dwóch egzemplarzy samolotu australijskim siłom powietrznymAustralia odebrała pierwsze Wedgetail, „Lotnictwo”, nr 1 (2010), s. 9, . 19 stycznia 2010 roku australijski minister (Minister for Defence Personnel, Materiel and Science) Greg Combet poinformował, iż Boeing wygrał kontrakt, dzięki któremu będzie on odpowiedzialny za wdrożenie samolotów do linii, wsparcie logistyczne i techniczneBoeing Gains Wedgetail Support Contract, „Air Forces Monthly”, nr 3 (2010), s. 32, . 5 czerwca 2012 roku Boeing przekazał Australii ostatni, szósty zamówiony samolot. Jeden z nich wziął w tym samym roku udział w ćwiczeniach Red Flag na Alasce wraz z polskimi maszynamiAustralijskie samoloty AWACS w komplecie, „Lotnictwo”, nr 7 (2012), s. 6, . Australijskie samoloty wstępną gotowość operacyjną osiągnęły 20 listopada 2012 rokuWstępna gotowość operacyjna australijskich Wedgetail, „Lotnictwo”, nr 1 (2013), s. 4, .
8 sierpnia 2013 roku amerykańskie siły powietrzne rozpoczęły ataki na pozycje Państwa Islamskiego w Iraku. 21 września 2013 roku do bazy Al Minhad w Zjednoczonych Emiratach Arabskich przybyły samoloty australijskie mające za zadanie wesprzeć amerykanów i pozostałe państwa biorące udział w operacji „Inherent Resolve” (Właściwe Rozwiązanie). W skład australijskiego kontyngentu lotniczego, nazwanego Air Task Group, wszedł E-7A z No. 2 Squadron RAAF. Wedgetail, wspomagany przez KC-30A zapewniający dostawy paliwa, odpowiedzialny był za kontrolę przestrzeni powietrznej nad IrakiemPaweł Henski,Operacja „Inherent Resolve”, „Lotnictwo”, nr 2 (2015), s. 18–25, . W 2014 roku australijski Wedgetail aktywnie uczestniczył w akacji poszukiwawczej malezyjskiego Boeing 777-200ER MH370. 5 lipca 2017 roku australijski rząd ujawnił plan modernizacji samolotów, który zakończył się w połowie 2022 roku. Samoloty zmodernizowano w ramach Project AIR 5077 Phase 5ALeszek A. Wieliczko, Modernizacja lotnictwa wojskowego Australii, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 4 (2024), s. 50-61, . W tym samym czasie minister obrony Marise Payne podała do publicznej wiadomości, iż uczestniczący od 2014 roku w operacji Okra, działaniach wydzielonej Air Task Group w ramach międzynarodowej interwencja przeciwko Państwu Islamskiemu, pojedynczy E-7A Wedgetai, spędził w powietrzu 4400 godzin wykonując ponad 350 misjiWedgetail upgrade announced, „Air Forces Monthly”, nr 8 (2017), s. 30, .
W lipcu 2020 roku, australijski Departament Obrony poinformował o planach zastąpienia floty E-7A nowymi samolotami, wstępne plany zakładają rozpoczęcie programu pozyskania nowych maszyn w 2029 roku. Nowa konstrukcja powinna się pojawić w siłach Royal Australian Air Force w drugiej połowie lat 30..
Turcja thumb|left|Turecki Boeing 737 AEW&C 27 listopada 2000 roku turecki rząd premiera Bülenta Ecevita ogłosił zamiar zakupu sześciu samolotów wczesnego ostrzegania firmy Boeing z opcją na kolejny, siódmy egzemplarz, w pokonanym polu pozostawiając firmę Raytheon-Israel Aircraft IndustriesTurcja kupuje AWACSy, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 1 (2001), s. 5, . Wśród powodów zakupu wymieniany był fakt nabycia przez tradycyjnego rywala Grecję samolotów Erieye EMB-145H AEW&C opartych na płatowcu Embraer 145Tomasz Szulc, ILA Berlin Air Show 2014, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 6 (2014), s. 60–66, . 4 czerwca 2002 roku Turcja podpisała z Boeingiem kontrakt na dostawę czterech samolotów Boeing 737 AEW&C znanych jako Boeing Peace Eagle (tur. Barış Kartalı) z opcją na kolejne dwaTurcy zamawiają AWACS-y, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 7 (2002), s. 10, . We wrześniu 2003 roku transakcja uzyskała akceptację rządu Stanów Zjednoczonych. Przebudowę Boeingów dla tureckiego odbiorcy rozpoczęto w 2006 roku. Pierwszy z samolotów miał być w całości zbudowany w zakładach Boeinga w Stanach Zjednoczonych, kolejne trzy maszyny w Turcji. Za ich przebudowę do standardu AEW&C odpowiadały zakłady Turkish Aerospace Industries (TAI). Pierwszy z samolotów został oblatany we wrześniu 2007 roku na lotnisku Boeinga w Seattle. W lipcu 2008 roku w powietrze wzbił się pierwszy samolot zmodyfikowany przez TAI. Pierwotnie rozpoczęcie dostaw planowane było w 2010 roku jednak z powodu opóźnień, spowodowanych między innymi nałożeniem na Turcję embarga na systemy elektroniczne przez Izrael, pierwsze dwie maszyny dostarczono dopiero w 2014 rokuTurcy odebrali drugiego 737AEW&C, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 6 (2014), s. 56, . Pierwszą z nich 21 lutego 2014 roku a kolejną w maju i wrześniu tego samego roku. Tureckie samoloty otrzymały imiona własne czterech stron świata – Północ, Południe, Wschód i Zachód (odpowiednio Kuzey, Güney, Doğu i Batı)Paweł Bondaryk, Miłosz Rusiecki, ILA Berlin Air Show 2014, „Lotnictwo”, nr 7 (2014), s. 40–45, . Ostatni z zamówionych samolotów przekazany został 9 grudnia 2015 roku. 7 letnie opóźnienie w realizacji tureckiego zamówienia Boeing zrekompensuje bezpłatnym wsparciem w eksploatacji maszyn, częściami zamiennymi i aktualizacją oprogramowania również za darmoTureckie Boeingi 737 AEW&C w komplecie, „Lotnictwo”, nr 1 (2016), s. 7, . Tureckie maszyny wchodzą w skład eskadry 131 Filo Bariş Kartali z bazy 3 Ana Jet Üs Komutanlığı w KonyaOnur Kurc, Tayfun Yaşar. Tureckie Siły Powietrzne, „Lotnictwo”, nr 9 (2016), s. 52–63, .
Korea Południowa Boeing 737 AEW&C został również zwycięzcą koreańskiego programu na samolot wczesnego ostrzegania E-X, który formalnie rozpoczął się w 2005 roku. Do konkursu, obok Boeinga stanęła izraelska firma Elta, która zaoferowała system zabudowany na płatowcu Gulfstream G550. W sierpniu 2006 roku oficjalnie odrzucono izraelską ofertę a 7 listopada 2006 roku podpisano stosowne porozumienie pomiędzy Koreą a Boeingiem, program zakupu nowych samolotów otrzymał wówczas oficjalną, nową nazwę Peace Eye. Zamówiono cztery samoloty, z których pierwszy został dostarczony do Korei 1 sierpnia 2011 rokuRepublika Korei odebrała pierwszy samolot wczesnego ostrzegania i dowodzenia 737AEW&C, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 9 (2011), s. 8, . Pozostałe trzy egzemplarze zostały zmodernizowane do ostatecznego wariantu na miejscu, w wytwórni Korea Aerospace Industries. Pierwszy z nich dostarczono 13 grudnia 2011 roku, kolejny 17 maja 2012 roku a ostatni 24 października 2012 roku. Pozyskanie maszyn umożliwi Korei efektywną kontrolę własnej przestrzeni powietrznej, jak również w przypadku wojny, przejęcie od Stanów Zjednoczonych dowodzenia operacyjnego co planowane jest w 2015 rokuOstatni 737 AEW&C dla Korei Południowej, „Raport”, nr 11 (2012), s. 72, . 9 października 2016 roku południowo-koreańskie media doniosły, iż koreański rząd autoryzował zakup dwóch dodatkowych egzemplarzy samolotu. Ma to związek ze wzrostem napięcia na półwyspie koreańskim i agresywną polityką północnego sąsiadaKolejne E-737 dla Republiki Korei, „Lotnictwo Aviation International”, nr 11 (2016), s. 7, . Koreańskie samoloty zgrupowane są w 271. Dywizjonie Kontroli Powietrznej wchodzącemu w skład 51. Grupy Kontroli PowietrznejMichał Fiszer, Jerzy Gruszczyński, Siły Powietrzne Republiki Korei, „Lotnictwo Aviation International”, nr 6 (2019), s. 24–35, .
Katar Podczas odbywającej się w dniach 25–27 marca 2014 roku w Katarze lotniczej Doha International Maritime Defence Exhibition (DIMDEX) ogłoszono chęć zakupu przez Katar trzech maszyn Boeing 737 AEW&CKatar zwiększa możliwości swojego lotnictwa, „Lotnictwo”, nr 5 (2014), s. 5, . Stany Zjednoczone