Aidan Gillen, właśc. Aidan Murphy (ur. 24 kwietnia 1968 w Dublinie) – irlandzki aktor filmowy, telewizyjny i teatralny.
Życiorys Rodzina i wykształcenie Urodził się w Dublinie w rodzinie rzymskokatolickiej jako najmłodsze z sześciorga dzieci. W wieku 15 lat poznał swoją przyszłą żonę Olivię O’Flanagan. Pobrali się 7 lipca 2001, mają dwoje dzieci: syna Joego i córkę Berry. Kształcił się w dublińskiej szkole średniej St. Vincent's C.B.S. w Glasnevin.
Przyjął nazwisko swojej matki (Gillen), ponieważ inny aktor był już zarejestrowany w gildii aktorów jako Aidan Murphy.
Kariera aktorska Karierę aktorską zaczął w wieku 16 lat, występując w adaptacji Snu nocy letniej w lokalnym teatrze młodzieżowym. W późniejszym czasie przeniósł się do Londynu, gdzie od końca lat 80. zaczął grać na scenach tamtejszych teatrów.
W 1985 debiutował w telewizyjnym filmie krótkometrażowym The Drip. Dwa lata później zagrał jedną z głównych ról w dramacie Jacka Claytona Samotna pasja Judith Hearne u boku Maggie Smith i Boba Hoskinsa. Od początku lat 90. zaczął regularnie pojawiać się w brytyjskich serialach. Został obsadzony w głównej roli jako Gerard Quigley w amerykańsko-irlandzkim dramacie Spirala przemocy (1996) obok Helen Mirren.
Popularność przyniosła mu rola Stuarta Alana Jonesa w brytyjskim serialu Queer as Folk (1999–2000), za którą był nominowany do nagrody British Academy Television Awards.
W latach 2003–2004 występował na Broadwayu w sztuce The Caretaker według Harolda Pintera. Za tę rolę w 2004 uzyskał nominację do nagrody Tony w kategorii najlepszego aktora drugoplanowego.
W 2009 za rolę Tommy’ego Carcettiego w serialu HBO Prawo ulicy otrzymał główną irlandzką nagrodę filmową IFTA dla aktora w roli pierwszoplanowej w produkcji telewizyjnej. Po raz drugi tę nagrodę zdobył trzy lata później za występ w irlandzkim serialu kryminalnym Love/Hate.
Od 2011 do 2017 występował w roli Petyra Baelisha w serialu Gra o tron produkowanym przez HBO. W 2018 zagrał menedżera muzycznego Johna Reida w Bohemian Rhapsody. [dostęp 2024-06-27].. W 2026 wystąpił w roli majora Wasilija Zarubina w filmie Łukasza Palkowskiego Pojedynek, opowiadającym o polskim oficerze i funkcjonariuszu sowieckich służb w obozie jenieckim. [dostęp 2026-02-11]..
Filmografia Filmy +RokTytułRola1985The Dripmłody mężczyzna1988The Courierchłopiec odebrany przez Vala1992An Ungentlemanly ActMarine Wilcox1993A Handful of StarsTonyBelfryDominic1995W kręgu przyjaciółAidan1996Spirala przemocyGerard Quigley1997MojoBabyGold in the StreetsPaddy1999Buddy BoyFrancis2000The Second DeathbilardzistaLorna DooneCarver DooneCieńJeff OboldThe Low DownFrank2001My kingdomBarry Puttnam2002First Communion DaySeamusThe Final CurtainDave Turner2003Photo FinishJoe WildeRycerze z SzanghajuRathbone2004Problemy z miłościąConor2005Walk Away and I StumblePaul2008WindaKarl 2009FreefallGusWake WoodPatrick12 rundMiles Jackson2010Treacle Jr.AidanThorne: MięczakPhil Hendricks2011BlitzWeiss2012The Good ManMichaelMroczny Rycerz powstajeagent CIAKryptonim: Shadow DancerGerry2013ScrapperRayMister JohnGerry DevineBeneath the Harvest SkyClayton2014StillCarverKalwariadr Frank Harte2015Tak jak jaWillWięzień labiryntu: Próby ogniaJanson2016Młodzi przebojowi)Robert2017PickupsAidanThe LoversRobertKról Artur: Legenda mieczaBill2018Bohemian RhapsodyJohn ReidWięzień labiryntu: Lek na śmierćJanson2019Rose gra JuliePeter2021Ci, którzy życzą mi śmierciJack2026Pojedynekmajor Wasilij Zarubin
Seriale 1986: Screenplay jako Gypo 1999: Queer as Folk jako Stuart Alan Jones 2001: Dice jako Glenn Taylor 2003: Poirot jako Amyas Crale (odc. Five little Pigs) 2004: Prawo ulicy jako Thomas „Tommy” Carcetti 2005: Prawo i bezprawie jako Jimmy Colby 2010: Love/Hate jako John „Boy” Power 2010: Identity jako DI John Bloom 2011: Gra o tron jako Petyr Baelish 2013: Mayday jako Everett Newcombe 2014: Charlie jako Charles J. Haughey 2016: Quantum Break jako Paul Serene 2017: Urban Myths jako Timothy Leary 2017: Peaky Blinders jako Aberama Gold 2020: Project Blue Book jako doktor J. Allen Hynek 2021: Kin jako Frank Kinsella
Przypisy
Linki zewnętrzne . [dostęp 2021-09-23]. . [dostęp 2018-05-30]. . [dostęp 2018-05-30].
Kategoria:Irlandzcy aktorzy filmowi Kategoria:Irlandzcy aktorzy teatralni Kategoria:Ludzie urodzeni w Dublinie Kategoria:Urodzeni w 1968