Franciszek Gągor (ur. 8 września 1951 w Koniuszowej, zm. 10 kwietnia 2010 w Smoleńsku) – generał Wojska Polskiego, doktor nauk wojskowych, szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w latach 2006–2010., specjalista w dziedzinie rozpoznania i operacji pokojowych.
Życiorys Wykształcenie Był absolwentem I Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Długosza w Nowym Sączu (matura w 1969). W latach 1969–1973 studiował w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Zmechanizowanych we Wrocławiu. Był także absolwentem filologii angielskiej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (1983) oraz studiów strategicznych w (2001). W 1998 w Akademii Obrony Narodowej w Warszawie obronił rozprawę naukową nt. „Międzynarodowe operacje pokojowe oraz ich miejsce we współczesnej doktrynie obronnej Rzeczypospolitej Polskiej” i uzyskał stopień naukowy doktora nauk wojskowych. W 2002 odbył Podyplomowe Studia Strategiczno-Operacyjne na .
Służba wojskowa Po promocji oficerskiej został skierowany do 2 pułku czołgów średnich, w którym służył na stanowisku dowódcy plutonu rozpoznania, a następnie dowódcy kompanii rozpoznania. W 1978 wyznaczono go starszym wykładowcą w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Zmechanizowanych. Od 1988 do 1990 był starszym oficerem operacyjnym ds. kontyngentów wojskowych w Głównym Zarządzie Szkolenia Bojowego Wojska Polskiego, a następnie pracował w Zarządzie Wojskowych Spraw Zagranicznych.
W latach 1976–1977, będąc starszym oficerem operacyjnym w polskim kontyngencie, brał udział w misji pokojowej II Doraźnych Sił Pokojowych ONZ w Egipcie (UNEF II – Second United Nations Emergency Force). mały|lewo|mjr Franciszek Gągor (pierwszy z prawej) podczas ćwiczeń batalionowych „Gopher Hole”, przy schronie dowodzenia obozu , Wzgórza Golan, Syria (listopad 1985) Od 1980 do 1985 kierował Pionem Operacyjnym PKW na Misji Obserwacyjnej Sił Narodów Zjednoczonych ds. Nadzoru Rozdzielenia Wojsk na Wzgórzach Golan (UNDOF – United Nations Disengagement Observer Force), natomiast w latach 1989–1990 pełnił funkcję zastępcy szefa Logistyki Sił Narodów Zjednoczonych w tej operacji. W 1991 został zastępcą dowódcy polskiego kontyngentu w operacji Pustynna Burza, a w 1992 służył jako zastępca dowódcy sektora Misji Obserwacyjnej ONZ w Iraku i Kuwejcie ( – United Nations Iraq-Kuwait Observation Mission).
W lutym 1992 objął stanowisko szefa Wydziału Misji Pokojowych Oddziału Kontaktów Zagranicznych i Misji Pokojowych Zarządu Wojskowych Spraw Zagranicznych, w lipcu tegoż roku został wyznaczony na szefa Oddziału Wojskowych Misji Pokojowych Zarządu. Następnie, po zmianach organizacyjnych, od maja 1993 kontynuował służbę na takim samym stanowisku w Departamencie Wojskowych Spraw Zagranicznych Ministerstwa Obrony Narodowej w Warszawie, po czym był kolejno dyrektorem Biura Kontroli Zbrojeń i Misji Międzynarodowych – zastępcą dyrektora Departamentu (1994–1996) oraz dyrektorem Departamentu (1996–1999). W 1999 został szefem Generalnego Zarządu Operacyjnego P-3 w Sztabie Generalnym Wojska Polskiego w Warszawie. mały|lewo|gen. Franciszek Gągor (z lewej) podczas wizyty w Katyniu wraz z prezydentem RP Lechem Kaczyńskim (17 września 2007) W 2003 kierował Misją Obserwacyjną ONZ w Iraku i Kuwejcie, po czym pełnił funkcję dowódcy Sił Narodów Zjednoczonych ds. Nadzoru Rozdzielenia Wojsk na Wzgórzach Golan. W latach 2004–2006 był polskim przedstawicielem wojskowym przy Komitetach Wojskowych NATO i Unii Europejskiej w Brukseli. 27 lutego 2006 został szefem Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. thumb|gen. dyw. Bronisław Kwiatkowski i gen. Franciszek Gągor podczas uroczystości zakończenia misji Polskiej Dywizji Wielonarodowej Centrum-Południe (4 października 2008) Zginął 10 kwietnia 2010 w katastrofie polskiego samolotu Tu-154 w Smoleńsku w drodze na obchody 70. rocznicy zbrodni katyńskiej. Trumna z jego ciałem przybyła do Polski 16 kwietnia 2010 o godz. 22:00. 21 kwietnia został pochowany w Kwaterze Smoleńskiej na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Jego ciało zostało ekshumowane 8 czerwca 2018 w związku z prowadzonym w Prokuraturze Krajowej śledztwem w sprawie katastrofy smoleńskiej. mały|grób gen. Gągora na Powązkach (luty 2011) Upamiętnienie 20 kwietnia 2010 odsłonięto poświęconą mu tablicę pamiątkową w siedzibie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w Warszawie, a 15 sierpnia 2010 tablicę pamiątkową na terenie Ministerstwa Obrony Narodowej Islamskiej Republiki Afganistanu w Kabulu.
14 lipca 2010 na IX Nadzwyczajnym Krajowym Zjeździe Delegatów Związku Żołnierzy Ludowego Wojska Polskiego podjęto uchwałę o zmianie nazwy na Związek Weteranów i Rezerwistów Wojska Polskiego im. gen. Franciszka Gągora.
3 września 2011 gen. Franciszek Gągor został patronem Zespołu Szkół w Koniuszowej, gdzie znajduje się poświęcona mu Izba Pamięci oraz tablica pamiątkowa.
11 października 2011 na terenie Wojskowej Akademii Technicznej im. Jarosława Dąbrowskiego w Warszawie odsłonięto tablicę pamiątkową poświęconą pamięci gen. Franciszka Gągora, a 25 października 2011, z okazji 93. rocznicy odrodzenia Sztabu Generalnego WP, poświęconą mu tablicę pamiątkową odsłonięto w siedzibie Sztabu Generalnego WP.
27 kwietnia 2012 imię gen. Gągora otrzymała sala widowiskowo-konferencyjna w siedzibie AON.
7 września 2012 Związek Weteranów i Rezerwistów Wojska Polskiego przyjął imię Generała Franciszka Gągora.
8 września 2012 szlakowi turystycznemu Nowy Sącz – Ptaszkowa zostało nadane imię generała Franciszka Gągora. mały|popiersie gen. Gągora, Panteon Bohaterów Sanktuarium Narodowego (2020) 16 sierpnia 2013 odsłonięto jego pomnik-popiersie w Panteonie Bohaterów Sanktuarium Narodowego na Cmentarzu Poległych w Bitwie Warszawskiej w Ossowie.
8 września 2014 przy dworcu kolejowym w Nowym Sączu odsłonięto tablicę pamięci generała Gągora.
Awanse 45px|link= podporucznik – 1973 45px|link= porucznik – 1976 45px|link= kapitan – 1980 45px|link= major – 1985 45px|link= podpułkownik – 1989 45px|link= pułkownik – 1993 45px|link= generał brygady – 1997 45px|link= generał dywizji – 2003. 45px|link= generał broni – 2006. 45px|link= generał – 2006 – pkt 1.
Odznaczenia mały|mjr Gągor odznaczany medalem „W Służbie Pokoju”, , Wzgórza Golan (sierpień 1985) Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie, postanowieniem z 16 kwietnia 2010 marszałka Sejmu Bronisława Komorowskiego wykonującego obowiązki prezydenta RP, na wniosek Kapituły Orderu Odrodzenia Polski, „za wybitne zasługi w służbie państwu i społeczeństwu”). Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2005). Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1998). Złoty Krzyż Zasługi (1991) Złoty Medal za Długoletnią Służbę (2008) Złoty Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Srebrny Medal Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny Brązowy Medal Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Srebrny Medal za Zasługi dla Obronności Kraju Brązowy Medal za Zasługi dla Obronności Kraju Medal „Pro Memoria” Medal 100-lecia ustanowienia Sztabu Generalnego Wojska Polskiego (2018, pośmiertnie) Medal za Zasługi dla Stowarzyszenia Kombatantów Misji Pokojowych ONZ Odznaka Skoczka Spadochronowego Komandor Legii Honorowej (Légion d’honneur, 17 grudnia 2008, Francja)Szef SG WP odznaczony medalem Legii Honorowej [dostęp 17 kwietnia 2010]. Komandor Legii Zasługi (Legion of Merit, 22 maja 2008, Stany Zjednoczone)Chairman Confers ‘Full Honors,’ Military Award on Polish Counterpart [dostęp 11 listopada 2010]. Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Ordem do Mérito, 1 września 2008, Portugalia) Odznaka Honorowa Przemysła Ottokara II, Króla Żelaznego i Złotego (Čestný odznak Přemysla Otakara II., krále železného a zlatého, 1 marca 2007, Czechy) (Meritorious Service Cross – Military Division, 13 kwietnia 2011, Kanada, pośmiertnie) Medal ONZ za misję UNEF II Medal ONZ za misję UNDOF (1985) Medal ONZ za misję
Rodzina i życie prywatne Miał żonę Lucynę oraz dwoje dzieci: Michała i Katarzynę. Biegle władał językiem angielskim, znał także język rosyjski i francuski. Interesował się historią, fotografią analogową i tenisem ziemnym. Wraz z Krzysztofem Paszkowskim napisał książkę pt. Międzynarodowe operacje pokojowe w doktrynie obronnej Rzeczypospolitej Polskiej (wyd. 1999).
Przypisy
Bibliografia Strona internetowa Ośrodka Informacji ONZ Strona internetowa Ministerstwa Obrony Narodowej Strona internetowa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Biografia gen. Franciszka Gągora na stronie internetowej Ministerstwa Obrony Narodowej
Kategoria:Absolwenci Wydziału Anglistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Kategoria:Generałowie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Memoria Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Zasługi (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Medalem 100-lecia ustanowienia Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Kategoria:Odznaczeni Medalem Za zasługi dla Stowarzyszenia Kombatantów Misji Pokojowych ONZ Kategoria:Ofiary katastrofy polskiego Tu-154 w Smoleńsku Kategoria:Żołnierze Polskiego Kontyngentu Wojskowego w Syrii Kategoria:Pochowani w Kwaterze Smoleńskiej Cmentarza Wojskowego na Powązkach w Warszawie Kategoria:Podpułkownicy ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Polacy – Komandorzy Legii Honorowej Kategoria:Polacy odznaczeni Legią Zasługi Kategoria:Polscy przedstawiciele nauk wojskowych Kategoria:Szefowie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Kategoria:Urodzeni w 1951 Kategoria:Zmarli w 2010 Kategoria:Urzędnicy Ministerstwa Obrony Narodowej (III Rzeczpospolita)