Powiat Brieg (niem. Landkreis Brieg, pol. powiat brzeski) – prusko-niemiecka jednostka podziału administracyjnego, istniejąca w latach 1742-1945, wchodząca w skład prowincji śląskiej (do 1919 r.), a następnie prowincji dolnośląskiej.
Historia Landkreis Brieg powstał na terenie średniowiecznego Księstwa Brzeskiego w 1742 r.
W latach 1815–1816 wprowadzono w Prusach jednostkę administracyjną rejencję jako pośredni szczebel administracji pomiędzy prowincją a powiatemA. i A. Galasowie, Dzieje Śląska w datach, Wrocław 2001, s. 179.. Powiat Brieg należał do pruskiej prowincji śląskiej i do nowo utworzonej rejencji we WrocławiuA. i A. Galasowie, Dzieje Śląska w datach, Wrocław 2001, s. 180.. Siedzibą starosty, urzędu i sejmiku powiatowego był Brieg, który od 1 kwietnia 1907 r. tworzył osobny powiat miejskiM. Zlat, Brzeg, Wrocław 1979, s. 183..
Pierwszego października 1932 r. władze prowincji dolnośląskiej kierując się oszczędnościami w administracji dokonały likwidacji części mniejszych powiatów. W ten sposób powiat brzeski został powiększony o powiat oławski. Przy tej okazji dokonano korekty granic powiatu, wyłączając z niego miasto Wansen oraz gminy wiejskie: Alt Wansen, Brosewitz, Hermsdorf, Johnwitz, Knischwitz, Köchendorf, Marienau i Spurwitz, które włączono następnie do powiatu strzelińskiego. Rok później ponownie odłączono od niego powiat oławski jako samodzielną jednostkę administracyjną.
Powiat Brieg został zajęty w maju 1945 r. przez oddziały Armii Czerwonej. Kilkanaście dni później zaczęła działać tu polska administracja. Tym samym swoją działalność na tym terenie rozpoczął polski powiat brzeski, który pokrywał się pod względem swojego terytorium z przedwojennym powiatem Brieg.
Landraci 1871-1891 Heinrich von Reuß 1892-1901 Karl Heinrich Freiherrr Schirndinger von Schirnding 1901-1908 dr Alfred von Goßler 1908-1919 Günther Graf von Roedern 1919-1932 dr Alfred Janetzki 1932-1933 dr Hans Bertuch 1933-1934 dr Rudolf Thiele (landrat komisaryczny) 1934-1944 Paul Pietsch 1944-1945 Braß, landrat w Oławie, (p.o. landrata brzeskiego)
Ludność (1885–1939) 1885 r. - 60.820 1890 r. - 61.750, z czego ewangelicy: 48.834, katolicy: 13.396, wyznanie mojżeszowe: 503 1900 r. - 63.077, z czego ewangelicy: 49.632, katolicy: 12.836 1910 r. - 39.104, z czego ewangelicy: 33.081, katolicy: 5.736 1925 r. - 38.258, z czego ewangelicy: 32.824, katolicy: 5.288, wyznanie mojżeszowe: 107, inni chrześcijanie: 19 1933 r. - 38.496, z czego ewangelicy: 32.565, katolicy: 5.726, wyznanie mojżeszowe: 67, inni chrześcijanie: 5 1939 r. - 38.596, z czego ewangelicy: 32.054, katolicy: 6.227, wyznanie mojżeszowe: 37, inni chrześcijanie: 79
Podział administracyjny 1 stycznia 1945 powiat dzielił się na: 1 miasto: Stadt Löwen, 59 gmin powyżej 2 tys. mieszkańców, 2 dobra rodowe.
Zobacz też Brieg
Bibliografia R. Kamionka, Die Reorganisation der Kreiseinteilung Schlesiens in der Stein-Hardenbergschen Reformperiode, Breslau 1934. D. Stüttgen, H. Neubach, W. Hubatsch, Schlesien, [w:] W. Hubatsch, Grundriß zur deutschen Verwaltungsgeschichte 1815 - 1945. Preussen, Marburg/Lahn 1976.
Linki zewnętrzne Historia powiatu na stronie Genealogienetz (po niemiecku) Powiat na stronie genealogy.net (po niemiecku)
Zobacz też powiat brzeski Śląsk (prowincja)
Przypisy
Brieg Kategoria:Historia Brzegu