thumb|Dojrzałe grona szczepu Mencía Mencia, jaen – czerwony szczep winorośli właściwej, uprawiany głównie w hiszpańskim regionie Bierzo, a także innych regionach płn.-zach. Hiszpanii oraz w Portugalii.
Historia Mencía pochodzi prawdopodobnie z północno-zachodniej Hiszpanii, za czym przemawia duża różnorodność genetyczna. Znaczące uprawy znajdują się w Portugalii, w regionie Dão. Sadzonki odmiany mogli sprowadzić pielgrzymi, powracający z Santiago de Compostela. Na przełomie XX i XXI wieku popularność odmiany zaczęła rosnąć. Przyczyniło się do tego odkrycie potencjału odmiany na najbardziej wymagających stanowiskach.
Charakterystyka Mencía okazała się tym samym szczepem, co portugalski jaen. Grona mencii są niewielkie, zaś jagody średnie i średnioduże. Odmiana wypuszcza pąki wcześnie, a dojrzewa średnio wcześnie. Mencia jest podatna na mączniaka i szarą pleśń, źle znosi też silne wiatry. Klony portugalskie i hiszpańskie różnią się między sobą wielkością owoców i plennością.
Przypuszczano, że odmiana jest spokrewniona z cabernet franc, ale badania DNA wykluczyły taką możliwość. Podobne wnioski wyciągnięto w przypadku grenache i graciano. Odmiany rodzicielskie szczepu nie zostały ustalone.
Rozpowszechnienie i wina Odmiana jest uprawiana w Hiszpanii i Portugalii (jako jaen). Mencia jest tradycyjnym szczepem w regionie Bierzo (Kastylia i León): czerwone wina oznaczane apelacją Bierzo muszą w przynajmniej 75% składać się z winogron mencia. Region Bierzo DO charakteryzuje się najbardziej zrównoważonym klimatem we wspólnocie Kastylia i León. Mencia spotykana jest także m.in. w apelacjach Monterrei, Rias Baixas, Ribeira Sacra (zwł. wina młode), Ribeiro i Valdeorras w Galicji. W 2008 w Hiszpanii zarejestrowano winnic obsadzonych mencią.
Mencia daje aromatyczne wina, z delikatnym aromatem czerwonych owoców, a w przypadku win ze starszych krzewów - jeżynowym oraz charakterystycznych nutach mineralnych. Styl bywa przyrównywany do czerwonych win z Doliny Loary. Stanowi popularny surowiec na wina joven (przeznaczone do spożycia bez dłuższego przechowywania) i różowe. W wielu przypadkach mencia szybko się utlenia, przez co gorzej nadaje się do dojrzewania w beczkach. Nie jest to jednak regułą.
W Portugalii odmiana jest uprawiana głównie w regionie Dão. W całym kraju było w 2010 roku ha winnic obsadzonych szczepem. Przeważa styl wina owocowego, wcześnie przeznaczonego do konsumpcji. Niektórzy producenci poddają winogrona maceracji węglowej, podobnie jak w regionie Beaujolais. Oferuje się także wina kupażowane z innymi odmianami, np. touriga nacional, by osiągnąć większą złożoność i długowieczność wina.
Synonimy Podstawowym synonimem jest jaen, nazwa używana przede wszystkim w Portugalii. Inne to: fernao pires tinta, giao, jaen galego, loureiro tinto, mencía pajaral, mencin, negra, negro, tinto mencia, tinto mollar.
Zobacz też wina hiszpańskie wina portugalskie
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Szczepy winorośli