Stopnie wodne we Wrocławiu – stopnie wodne wchodzące w skład wrocławskiego węzła wodnego. We Wrocławiu istnieje duża liczba stopni wodnych, zarówno dużych, związanych z regulacją największej wrocławskiej rzeki – Odry, która na obszarze miasta jest rzeką skanalizowaną, jak i mniejszych oraz zupełnie małych, zlokalizowanych na niemal wszystkich ciekach przepływających przez Wrocław. Wśród zastosowanych rozwiązań zabudowy wrocławskich stopni wodnych, znaleźć można wiele ciekawych i unikatowych rozwiązań technicznych, wartych nie tylko zapoznania się z nimi, ale ich zachowania i odpowiedniej konserwacji. Stanowią one bowiem istotny składnik dziedzictwa technicznego budownictwa wodnego we WrocławiuFundacja Otwartego Muzeum Techniki – Budowle hydrotechniczne Wrocławskiego Wezła Wodnego, Wrocław, 2007 (dostęp 2009-11-26). (dostęp 2009-11-09). (dostęp 2009-11-26).. Stąd również zainteresowanie Wrocławskim Węzłem Wodnym, w tym w szczególności stopniami wodnymi Wrocławia, między innymi Fundacji Otwartego Muzeum Techniki (dostęp 2009-11-26)..
Odra Odra jest największą rzeką przepływającą przez miasto Wrocław, na której od wieków prowadzono różne prace związane z jej regulacją i przystosowaniem do potrzeb żeglugi oraz w celu zabezpieczenia przeciwpowodziowego miasta. Obecny kształt koryt rzeki, jej odnóg i licznych kanałów, jest wynikiem wielu inwestycji podejmowanych w historii Wrocławia, szczególnie w XIX i XX wieku. Wtedy to powstały istniejące do dziś stopnie wodneStrona www.wroclaw.pl o Wrocławskim Węźle Wodnym (dostęp 2009-11-26).. Część z nich poddana została w ostatnich latach, szczególnie po powodzi tysiąclecia, która nawiedziła miasto w 1997 roku, odbudowie, przebudowie lub remontowi, w zależności od stopnia ewentualnych zniszczeń, jakie powstały na stopniu podczas powodzi, starzenia się obiektów stopnia, potrzeby dostosowania stopnia do nowych warunków gospodarki wodnej i żeglugi, w ostatnim okresie także turystyki, oraz innych kryteriów (dostęp 2009-11-09).. Na Odrze, jej odnogach i kanałach, powstały we Wrocławiu największe stopnie wodne, związane z regulacją przepływów i budową dróg wodnych na potrzeby żeglugi.
+ Stopnie wodne we Wrocławiu na OdrzeStopnie na rzece Odra, jej odnogach i kanałach. (dostęp 2013-06-20).stopień wodnyjazśluza wodnaelektrownia wodna nazwa odnoga nazwa odnoga nazwa odnoga Stopień Wodny OpatowiceStopień Wodny Opatowice i Stopień Wodny Bartoszowice, często traktowane są jako Stopień Wodny Bartoszowicko-Opatowicki. Jaz Opatowice Górna Odra Wrocławska Śluza Opatowice Kanał OpatowickiPiaskowy Stopień WodnyStanowi część Węzła Śródmiejskiego Górnego. Jaz św. Macieja Odra PołudniowaŚluza PiaskowaOdra Południowa rynny robocze młynów Kanał Jazu Macieja Jaz św. Klary Odra Północna Upust powodziowy Klary dwie rynny robocze Młynów Świętej Klary Upust Klary rynny robocze młynów: Maria i Feniks Kanał Młyna MariaMieszczański Stopień WodnyKtóry jest elementem Śródmiejskiego Węzła Wodnego – Dolnego. Jaz Elektrowni Wodnej Wrocław I Odra PołudniowaŚluza MieszczańskaOdra Południowa Elektrownia Wodna Południowa Odra Południowa Jaz Elektrowni Wodnej Wrocław II Odra Północna Elektrownia Wodna Północna Odra Północna Stopień Wodny Bartoszowice Jaz Bartoszowice Kanał Powodziowy Śluza Bartoszowice Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Zacisze Jaz Zacisze Kanał Powodziowy Śluza Zacisze Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Różanka Jaz Różanka Stara Odra Śluza Różanka Kanał Różanka Stopień Wodny Szczytniki Jaz Szczytniki Stara Odra Śluza Szczytniki Przekop SzczytnickiStopień Wodny Psie PoleJaz Psie PoleStara Odra Brama PrzeciwpowodziowaKanał Miejski Śluza Miejska Stopień Wodny Rędzin Jaz Rędzin Dolna Odra Wrocławska Śluzy Rędzin Przekop Rędzin
Pozostałe rzeki Oprócz Odry, przez Wrocław przepływają mniejsze rzeki. Są to: Bystrzyca, Dobra, Oława, Ślęza i Widawa. Na wszystkich tych rzekach powstały mniejsze stopnie wodne, obejmujące zwykle jazBrak śluz komorowych – poza Odrą pozostałe rzeki Wrocławia są nieżeglowne., służący sterowaniu przepływem wody przez daną rzekę. Można również spotkać śluzy powodziowe, małe elektrownie wodne czy młyny wodne. Przy obiektach tych często zlokalizowane są różne budowle towarzyszące, np.: kładki oparte na przyczółkach jazu, przepompownie i inne.
+ Pozostałe rzeki stopień wodny rzeka rodzaj inne obiekty stopnia Śluza nr 3Kładka Barani Skok na stronie Wratislaviae Amici (2009-11-26). Oława śluza powodziowa Kładka Barani Skok Jaz MałgorzataPrzepompownia i Jaz „Małgorzata” na stronie na stronie Wratislaviae Amici (2009-11-26). Oława jaz Przepompownia Małgorzata Stopień Wodny Marszowice Bystrzyca jaz i elektrownia wodna most jazowy Stopień Wodny Stabłowice Bystrzyca jaz i elektrownia wodna
Inne małe cieki Również małe cieki w mieście, zostały poddane regulacji, często także skanalizowaniu, w dostosowaniu do otaczającej je zabudowy. Większość tych cieków ma charakter melioracyjny. Na wielu z nich znajdują się niewielkie jazy: stałe lub zastawkowe, częściej zastawki. Służą one nie tylko regulacji przepływów, lecz także budowy elementów architektury i zieleni miasta. Przykładem może być ciek Brochówka i niewielki staw w Parku Brochowskim, powstały dzięki budowie niewielkiego stopnia – zastawki piętrzącej wodę.
Zobacz też wrocławski węzeł wodny Odrzańska Droga Wodna drogi wodne we Wrocławiu śluzy wodne we Wrocławiu jazy we Wrocławiu siłownie wodne we Wrocławiu
Uwagi
Przypisy