thumb|240px|Grób Władysława Czernego na cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku Władysław Schwarzenberg-Czerny (ur. 6 maja 1899 w Krakowie, zm. 18 grudnia 1976 we Wrocławiu) – polski inżynier, wykładowca i działacz społeczny, wiceprezydent Warszawy (1944–1945) i Gdańska (1945–1947).

Życiorys Urodził się w rodzinie Franciszka Jana Kantego (1847–1917), profesora geografii Uniwersytetu Jagiellońskiego, i Zofii z domu Bobrzyńskiej (1862–1927). Brat Michała (zm. 1918), nauczyciela, Stefana, sędziego i wiolisty filharmonii krakowskiej, Stanisława, pianisty, oraz Zofii po mężu Krzyżanowskiej. Stryj m.in. pianistki Haliny Czerny-Stefańskiej.

Po zdaniu matury w 1917 w III Gimnazjum Klasycznym im. Jana Sobieskiego w Krakowie rozpoczął studia architektoniczne na Politechnice Wiedeńskiej. Powołany w 1920 do wojska, służył przez cztery miesiące jako saper. W latach 1921–1926 odbywał praktykę w pracowni architektonicznej prof. Romualda Gutta, studiując równocześnie na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. W marcu 1927 roku obronił pracę dyplomową pt. „Plan zabudowy Gdyni” i otrzymał stopień inż. architekta. W dwudziestoleciu międzywojennym zatrudniony jako architekt miejski w Zarządzie Miejskim w Warszawie. Podczas II wojny światowej pracował jako tłumacz języka niemieckiego w administracji miejskiej, udało mu się m.in. wynieść tajne plany zniszczenia miasta. W latach 1944–1945 pełnił obowiązki wiceprezydenta Warszawy – zastępcy Mariana Spychalskiego. W listopadzie 1944 roku wystosował do Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego memoriał w sprawie utrzymania Warszawy jako stolicy państwa.

Po wyzwoleniu Pomorza przeniósł się do Gdańska, gdzie został mianowany wiceprezydentem miasta. Jako członek zarządu zajmował się m.in. ustalaniem polskich nazw ulic, a także komunikacją, infrastrukturą i organizacją Politechniki. Był jednym z promotorów odbudowy części centrum Gdańska w formach historycznychA. Masłowski, Patroni gdańskich tramwajów: Władysław Czerny, naszemiasto.pl, 2010-11-14 [dostęp: 2017-01-12]. Z rekomendacji SD działał również w Miejskiej i Wojewódzkiej Radzie Narodowej.

W latach 1947–1962 wykładał w Katedrze Urbanistyki Politechniki Gdańskiej, 17 września 1960 roku otrzymał nominację na prof. zwyczajnego. Przeniesiony na własną prośbę 1 marca 1964 roku na Politechnikę Wrocławską, również tam objął kierownictwo Katedry Urbanistyki. W latach 1950–1953 więziony w Warszawie na ul. Rakowieckiej z powodów politycznych.

Współzałożyciel Stowarzyszenia Architektów Polskich (SAP, 1926; od 1934 SARP). Skarbnik SAP (1928). Członek Związku Architektów na Śląsku (do 1934). Członek SARP Oddział Katowice (przed 1939). Rzeczoznawca urbanistyczny Związku Miast Polskich (przed 1939). Członek SARP Oddział Wrocław (po 1945). Członek Głównej Komisji Rewizyjnej SARP (1957–1959). Członek Honorowy Towarzystwa Urbanistów Polskich (1963). Prezes Zarządu Okręgowego TUP we Wrocławiu (od 1973). Członek korespondent Niemieckiej Akademii Budowy Miast i Planowania Krajowego w Hanowerze.

Od 1935 był mężem Ludmiły z domu Leszczyńskiej, córki Franciszka, siostra Michała. Ojciec Jana (ur. 1936) i Aleksandra (ur. 1949), od 1946 miał wychowanicę Irenę (ur. 1940).

Zmarł we Wrocławiu, pochowany 22 grudnia 1976 na cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku (rejon VII, kwatera TAR V-1-32).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Srebrny Krzyż Zasługi (1946) Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy” Złota Odznaka Odbudowy Warszawy (1946) Złota Odznaka Towarzystwa Urbanistów Polskich (1973)

Źródło:.

Nagrody

I nagroda (zespołowa) w Konkursie na budowę Świątyni Opatrzności Bożej w Białymstoku na 3000 osób (1926) II nagroda (zespołowa) w Konkursie na projekt gmachu Szkoły Nauk Politycznych w Warszawie (1926) II nagroda (zespołowa równorzędna w Konkursie na projekt gmachu administracyjnego Hut Żelaznych w Katowicach (1928) Nagroda im. Herdera (1974)

Źródło:.

Upamiętnienie Został patronem tramwaju Pesa Swing 120NaG SWING Gdańskich Autobusów i Tramwajów o numerze bocznym 1012.

Przypisy

Wybrane publikacje Architektura zespołów osiedleńczych: studia i szkice, „Arkady”, Warszawa 1972.

Bibliografia Irena Łaszyn, Inżynier Władysław Czerny Gdańsk widział ogromny, Portal Nasze Miasto, 22 listopada 2008 Michał Borowski, Jeszcze o powstaniu Stronnictwa Demokratycznego w Gdańsku. Wspomnienia współorganizatora, „Zeszyty Historyczno-Polityczne SD”, nr 2 (29), 1981, s. 81–90 (wzmianka na s. 85)

Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku Kategoria:Politycy Stronnictwa Demokratycznego (1944–1989) Kategoria:Polscy inżynierowie architekci Kategoria:Radni Gdańska Kategoria:Radni Miejskich Rad Narodowych Kategoria:Radni Wojewódzkich Rad Narodowych Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Wiceprezydenci Gdańska Kategoria:Wiceprezydenci Warszawy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Architektury Politechniki Gdańskiej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej Kategoria:Zmarli w 1976