Smart Fortwo

Smart Fortwo – samochód osobowy klasy miejskiej produkowany pod niemiecką marką Smart w latach 1998–2024.

Pierwsza generacja

Smart Fortwo I został zaprezentowany po raz pierwszy w 1997 roku.

Po niepowodzeniu współpracy założyciela szwajcarskiej firmy produkującej zegarki Swatch z Volkswagenem, Nicolas Hayek nawiązał współpracę z ówczesnym koncernem Daimler w celu realizacji jego autorskiego projektu budowy ekonomicznego, niewielkiego i zarazem praktycznego samochodu miejskiego. W 1994 roku w Biel/Bienne powstała spółka Micro Compact Car, która jeszcze w tym samym roku przedstawiła dwa prototypy będące wstępem do pierwszego samochodu przyszłego Smarta. Eco-Sprinter i Eco-Speedster powstały z inspiracji projektów Johanna Tomforde z lat 70., a także studium "NAFA" z 1982 roku, wyróżniając się jednobryłową, obłą i futurystycznie stylizowaną sylwetką.

W połowie lat 90. gdy prace konstrukcyjne nad seryjnym mikrosamochodem weszły w zaawansowane stadium zaczęto testować prototypowe egzemplarze z roku 1994, wdrażając przy tym liczne modyfikacje podyktowane koniecznością zachowania należytej stabilności i sztywności. Głównymi zmianami zostało m.in. zastosowanie szerszego rozstawu kół, a także obniżenie środka ciężkości poprzez skorygowanie proporcji nadwozia. Po 3-letnim intensywnym procesie rozwojowym, produkcyjny samochód pod nazwą Smart City-Coupé zaprezentowany został podczas jesiennego IAA 1997 we Frankfurcie nad Menem.

Samochód przyjął postać jednobryłowego, 3-drzwiowego hatchbacka z charakterystycznym, krótkim rozstawem osi wynoszącym 1812 mm i nadwoziem długim na 2500 mm. W ten sposób w kabinie pasażerskiej umieszczono dwa fotele, tuż za którymi znalazła się przestrzeń bagażowa o pojemności 130 litrów. Nietypowa struktura nadwozia utworzona została przez wymienne, lekkie kolorowe panele z tworzywa sztucznego o nieregularnych kształtach, które kontrastowały z aluminiowymi łukami pokrywającymi panele boczne. Pojazd oparto na sztywnej klatce bezpieczeństwa z kołami rozstawionymi po rogach, zapewniając stabilność i sztywność w razie zderzenia. Napęd przenosił moc na koła tylne, gdzie też umieszczono jednostkę napędową połączoną ze zautomatyzowaną skrzynią biegów.

Kabina pasażerska utrzymana została w podobnie futurystycznym wzornictwie, co nadwozie. Minimalistyczny kokpit obfitował w obłe i zaokrąglone formy, z dużym prędkościomierzem zintegrowanym z kolumną kierownicy. Konsolę środkową utworzył pojedynczy nawiew zwrócony ku kierowcy, z kolei na szczycie deski rozdzielczej znalazł się opcjonalny pakiet pojedynczych, stojących zegarów tworzonych przez obrotomierz oraz analogowy zegarek.

Początkowo gamę wariantów nadwoziowych utworzył 3-drzwiowy hatchback, z kolei po 2 latach obecności rynkowej gama została rozbudowana także o model z materiałowym, odsuwanym panelem obejmującym środkową część dachu i tylną szybę o nazwie Smart City-Cabriolet. W 2003 roku producent zdecydował się na wdrożenie nowej polityki nazewniczej, w ramach której cała gama otrzymała jedną spójną nazwę Smart Fortwo w oparciu o grę angielskich słów: for (ang. dla) oraz two (ang. dwoje).

Lifting W 2003 roku, tuż po zmianie nazwy na Fortwo, samochód przeszedł obszerną restylizację. Przemodelowano kształt przedniego i tylnego zderzaka, a także dokonano korekty kształtu reflektorów z owalny na mniejsze, dwa zespolone okręgi. Przeprojektowano także potrójne soczewki tworzące tylne oświetlenie, wprowadzając nowe kolory tapicerki oraz nadwozia.

Fortwo Brabus thumb|Smart Fortwo Brabus I W 2003 roku gamę wariantów Fortwo poszerzyła usportowiona odmiana zmodyfkowana we współpracy z fabrycznym tunerem Mercedesa, niemiecką firmą Brabus. Pod kątem wizualnym samochód zyskał zmodyfikowane zderzaki, dedykowany wzór aluminiowych alufelg o szerszym profilu oraz sportowe końcówki wydechów. W kabinie pasażerskiej zastosowano sportowe fotele i dedykowany pakiet wykończeniowy, a w wyposażeniu standardowym znalazło się m.in. ABS i ESP. Do napędu wykorzystano zmodyfikowany, trzycylindrowy silnik benzynowy o standardowej pojemności 0,7 litra i mocy 75 KM, rozpędzając się do 100 km/h w 12,3 sekundy i maksymalnie osiągając 150 km/h.

Smart ED thumb|Smart ED londyńskiej policji W lipcu 2006 zaprezentowany został pierwszy w historii niemieckiej firmy samochód elektryczny, którego pierwsza generacja opracowana została w ramach współpracy z zewnętrznym partnerem – brytyjskim Zytek Automotive. Smart ED pod kątem wizualnym wyróżnił się jedynie umieszczeniem portu ładowania w miejscu wlewu paliwa. Układ napędowy utworzył elektryczny silnik o mocy 40 KM i prędkości maksymalnej 112 km/h, osiągając na jednym ładowaniu ok. 115 kilometrów. Wyprodukowany w 2007 limitowany pojazd powstał jako projekt pilotażowy, skierowany wyłącznie do nabywców flotowych na terenie Wielkiej Brytanii i stanowiący wstęp do wdrożenia do masowej produkcji elektrycznego pojazdu konstrukcji Smarta.

Smart K thumb|japoński Smart K W październiku 2001 roku Smart przedstawił specjalny wariant modelu Fortwo zmodyfikowany specjalnie na potrzeby rynku japońskiego. Zgodnie z nazwą, Smart K dostosowany został do lokalnych przepisów regulujących status pojazdów typu kei car. Producent zmieniając kształt zderzaków, zwężając rozstaw kół oraz montując cieńsze opony zakwalifikował wyraźnie większy samochód do japońskich ulg podatkowych i żółtych tablic rejestracyjnych.

SilnikiSamochody świata 2004/2005 Silnik 0.6 (45) 0.6 (54) 0.7 (60) 0.7 BRABUS 0.8 CDI Pojemność skokowa 599 cm³ 599 cm³ 698 cm³ 698 cm³ 799 cm³ Moc maksymalna 45 KM 54 KM 61 KM 75 KM 41 KM Moment obrotowy 70 Nm 80 Nm 95 Nm 110 Nm 100 Nm Napęd tylny tylny tylny tylny tylny Przysp. 0-100 km/h 18,9 s 18,3 s 15,5 s 12,3 s 19,8 s Prędkość maksymalna 135 km/h 135 km/h 135 km/h 150 km/h 135 km/h Zużycie paliwa 4,9 l 4,7 l 4,7 l 5,5 l 3,4 l

Crossblade

Smart Crossblade został zaprezentowany po raz pierwszy w 2002 roku.

W oparciu o pierwszą genereację Fortwo zbudowany został limitowany model Crossblade, który przyjął nietypową postać roadstera zapowiedzianego przez prototyp o takiej samej nazwie z 2001 roku. Samochód pozbawiono czołowej i bocznych szyb, dachu, przednich słupków, a także drzwi. Zamiast tego z przodu znalazła się niewielka zakrzywiona owiewka z tworzywa sztucznego, a w miejscu drzwi znalazły się niewielkie belki odgardzające pasażerów od otoczenia. Z racji braku ochrony przez czynnikami zewnętrznymi, kabina pasażerska Crossblade'a została dostosowana do mycia ciśnieniowego i jest w pełni wodoodporna.

Pod kątem stylistycznym Smart Crossblade otrzymał przeprojektowane, wyraźniej zarysowane zderzaki utrzymane w tej samej kolorystyce co zapewniający odpowiednią sztywność szkielet bezpieczeństwa. Projekt Crossblade'a opracował włoski projektant Federico Fachini, w obszernym zakresie upodabniając produkcyjny model do prototypu.

Napęd Crossblade'a został wykorzystany standardowy silnik Smarta w postaci trzycylindrowego, 0,6 litrowego motoru o kodzie fabrycznym "M160", rozwijając moc 70 KM i 79 Nm maksymalnego momentu obrotowego. Jednostka napędziła tylną oś, łącząc się ze zautomatyzowaną przekładnią biegów o 6 przełożeniach.

Sprzedaż Smart Crossblade powstał jako ściśle limitowany pojazd, który zbudowano łącznie w 2000 egzemplarzach, promując go jako "motocykl na 4 kołach". Wśród nabywców znaleźli się kierowcy zarówno z Europy, jak i m.in. Stanów Zjednoczonych, gdzie jedna ze sztuk została sprzedana w kwietniu 2022 roku za kwotę 37 tysięcy dolarów.

Silnik R3 0.6l 70 KM

Druga generacja

Smart Fortwo II został zaprezentowany po raz pierwszy w 2007 roku.

Po 9 latach produkcji dotychczas wytwarzane Fortwo zostało zastąpione przez zupełnie nową, drugą generację. Samochód zachował koncepcję poprzednika, z jednobryłowym nadwoziem opartym na szkielecie. By wygospodarować miejsce w kabinie pasażerskiej producent zastosował dłuższy o 195 mm rozstaw osi, który przyniósł także obszerniejszy o 70 litrów bagażnik. Stylizacja samochodu odeszła od obłych kształtów na rzecz ostrzejszych kształtów i wyraźniej zarysowanych przetłoczeń, pozostając zarazem przy charakterystycznej formule aluminiowej ramy łączonej z kontrastującymi panelami z tworzywa sztucznego.

Według nowej koncepcji powstał projekt deski rozdzielczej, która utrzymana została w innym wzornictwie. Zakrzywioną ku kierowcy konsolę środkową zastąpiono bardziej zwartym, masywnym projektem o kanciastych kształtach i rozbudowanym panelu przełączników. Zmiany te były podyktowane także chęcią dostosowania Fortwo drugiej generacji do preferencji amerykańskich klientów. Standardowe wyposażenie modelu Smarta zostało rozbudowane o nowe systemy bezpieczeństwa, a także elementy poprawiające komfort podróży. Na szczycie deski rozdzielczej ponownie umieszczono charakterystyczne, podwójne stojące zabudowane wskaźniki z obrotomierzem oraz analogowym zegarkiem. Klapa bagażnika została z kolei utrzymana w systemie dwóch elementów: otwieranej w dół burty i uchylanej do góry szyby.

Podobnie jak w przypadku poprzednika, gamę nadwoziową utworzyła wersja zamknięta typu hatchback oraz wariant z odsuwanym materiałowym dachem, który mianowano kabrioletem. Do napędu samochodu ponownie wykorzystano gamę trzycylindrowych silników umieszczonych przy tylnej osi, które przenosiły na nią napęd we współpracy ze zautomatyzowaną, 5-stopniową skrzynią biegów.

Fortwo Brabus W 2007 roku gama wariantów Smarta Fortwo drugiej generacji została poszerzona o usportowioną odmianę opracowaną we współpracy z fabrycznym tunerem bratniego Mercedesa, firmą Brabus. Pod kątem wizualnym samochód otrzymał subtelne zmiany ograniczające się do dodatkowych nakładek na progi i zderzaki, a także sportowe aluminiowe alufelgi o niższym profilu. Obszerniejsze zmiany wdrożono w kabinie pasażerskiej, którą pokryto dwubarwnym wykończeniem i wstawkami z aluminium. Silnikiem który wykorzystał niemiecki tuner jest fabryczna, benzynowa trzycylindrowa jednostka konstrukcji Mitsubishi, której moc zwiększono do 98 KM, a zautomatyzowaną skrzynię biegów zmodyfikowano pod kątem krótszego czasu między przełożeniami.

Restylizacje W lipcu 2010 Smart Fortwo drugiej generacji przeszedł pierwszą, kosmetyczną modernizację, która skoncentrowała się na zmianach w wyglądzie. W zderzaku znalazło się fabryczne oświetlenie do jazdy dziennej wykonane w technologii LED, z kolei w kabinie pasażerskiej zastosowano nowe trójramienne koło kierownicy ze zintegrowanym sterowaniem tempomatu, a także nowy system fabrycznej nawigacji. Ponadto, producent wprowadził nowe 15-calowe alufelgi, szerszy pakiet lakierów oraz sposobów na personalizację. Jednostka napędowa została z kolei zmodernizowana pod kątem niższego zużycia paliwa.

W lutym 2012 Smart Fortwo drugiej generacji przeszedł kolejną, tym razem obszerniejszą restylizację. Logo producenta przeniesiono z maski na atrapę chłodnicy, przeprojektowano kształt zderzaków, a także zastosowano nowe oświetlenie LED do jazdy dziennej składające się z okrągłych, pojedynczych kloszy. Zmiany nie objęły tym razem gamy jednostek napędowych, która zachowała taki sam kształt oraz zróżnicowanie jak dotychczas.

Silniki Silnik 1.0 1.01.0 mhd 1.0 turbo 1.0 BRABUS1.0 BRABUS 0.8 CDI0.8 CDI Pojemność

Smart Fortwo

Czytaj w krótszych częściach

Źródło i licencja