thumb|upright=1.8|Jedna z pierwszych fotografii studia Black Maria Black Maria – [] : Czarna Maria – pierwsza komercyjna wytwórnia filmowa na świecie. Została wybudowana w 1892 roku przez w West Orange, w stanie New Jersey, na terenie, na którym znajdowały się laboratoria należące do Thomasa Edisona. W latach 1893–1901 produkowano w niej filmy wytwórni "Edison Manufacturing Company".
Filmy wyprodukowane w Black Marii należą do najstarszych w historii kinematografii. Trwały mniej niż jedną minutę i były pokazywane w kinetoskopach, a od roku 1896 wyświetlane na ekranach. Na małej scenie Black Marii filmowano występy znanych cyrkowców, artystów wodewilu, fragmenty sztuk teatralnych i sceny z życia codziennego.
W związku ze wzrostem konkurencji ze strony innych wytwórni filmowych oraz zwiększeniem się zainteresowania filmami kręconymi w oryginalnych sceneriach, a także wobec ograniczoności miejsca w Black Marii, przeniesiono ją w 1901 roku do Nowego Jorku. Dwa lata później zburzono opuszczone budynki wytwórni. W 1954 roku na terenie laboratoriów Edisona wybudowano jej replikę.
Historia Rozwój kamery filmowej Edisona thumb|William K.L. Dickson (Portret z Dickson Greeting) W 1887 roku Edison, zainspirowany seryjnymi zdjęciami faz ruchu ludzi i zwierząt, wykonanymi przez fotografów Eadwearda Muybridge’a i Étienne’a-Jules’a Mareya, sformułował zamiar zaprojektowania aparatu, który by umożliwiał nagrywanie i wyświetlanie na ekranie projekcyjnym ruchomych obrazów. Wyobrażał sobie instrument podobny do wynalezionego przez niego dziesięć lat wcześniej fonografu, wykorzystywanego do nagrywania głosu i muzykiRobinson: From Peep Show to Palace, S. 22.. Prace projektowe nad prototypem urządzenia zwanego kinetoskopem powierzono w roku 1888 szkockiemu inżynierowi Williamowi K.L. Dicksonowi, który, jako fotograf amator, miał odpowiednie przygotowanie podstawowe.
thumb|left|Asystent Dicksona Charles Kayser przed jednym z wcześniejszych prototypów kinetografu Na początku Dickson próbował, analogicznie do fonografu, zapisywać pojedyncze zdjęcia na specjalnie przygotowanym walcu. Próby te nie doprowadziły do osiągnięcia celu, pomimo wyprodukowania w październiku 1890 roku pierwszych próbnych filmów. Po zaznajomieniu się z artykułami Williama Friese-Greene'a i Mareya o zastosowaniu taśmy celuloidowej, skierował swą uwagę na ten nowy środek do produkcji filmu i skonstruował elektrycznie napędzaną kamerę filmową zwaną kinetografem. Przy jej pomocy można było naświetlać taśmę filmową z prędkością 46 kadrów na sekundę. Do oglądania tych filmów skonstruowano kinetoskop ( – ), oświetlony żarówką i wyposażony w szkło powiększające. Umożliwiał oglądanie naświetlonej, powtarzającej się taśmy filmowej.
Pierwszy eksperymentalny film pt. "Dickson Greeting", o długości kilku sekund, został nakręcony przy pomocy kinetografu w maju 1891 roku. 20 dnia tegoż miesiąca film ten został wyświetlony grupie gości zwiedzających laboratoria fotograficzne firmy Edison Manufacturing CompanyCharles Musser: Edison Motion Pictures, 1890-1900: An Annotated Filmography. Smithsonian Institution Press, Washington 1997, , Str. 73. . W następnych miesiącach ulepszono zarówno kamerę filmową jak i urządzenia do oglądania filmów. Kinetograf i kinetoskop zostały opatentowane w sierpniu 1891 rokuLaurent Mannoni, Donata Pesenti Campagnoni und David Robinson: Light and Movement: Incunabula of the Motion Picture, 1420–1896. BFI Publishing, London 1996, , S. 333–339. ; do 1893 roku były doskonalone.
W październiku 1892 roku, Dickson tak bardzo ulepszył kamerę filmowąPhonogram: The Kinetograph, październik 1892, Str. 217–218., że Edison postanowił zaprezentować ją na (wystawie światowej w Chicago). Planował również komercyjne wykorzystanie kinetoskopu. Niezbędna była do tego produkcja większej liczby filmów. Ze względu na wymiary, ciężar i trudności z przemieszczaniem kinematografu, utrudniające obsługę w normalnych laboratoriachPearson: Early Cinema, Str. 15., postanowiono wybudować specjalnie przeznaczony do kręcenia filmów budynek.
Budowa studia thumb|upright=1.35|Studio filmowe Black Maria; Ilustracja E. J. Meekera z 1894. Dickson zaprojektował budynek, w którym mieściła się mała scena i przyrządy do filmowania. Drewniany budynek miał wymiary 15 X 4 mMusser: Before the Nickelodeon, Str. 32. . Ze względu na niską czułość filmu, dach budynku był podnoszony, co pozwalało wykorzystywać do naświetlania światło słoneczne. Aby zapewnić optymalne warunki oświetlenia, zbudowano ten budynek na obrotowej platformie i dodatkowo zainstalowano cztery lampy magnezoweAntonia und W.K.L. Dickson: Edison’s Invention of the Kineto-Phonograph. In: Century Magazine, Vol. 48, Nr. 2, Czerwiec 1894, Str. 210.. Aby zapobiec niepożądanemu naświetleniu sceny oraz uzyskać jak największy kontrast między filmowanymi scenami a tłem, wyłożono studio czarną papą. Dickson dumnie opisywał budynek, który nie tylko nie odpowiadał jakimkolwiek wymaganiom architektonicznym, ale również był niezgodny z normami dotyczącymi zastosowanych farb i materiałów budowlanychW.K.L. Dickson: Edison’s Kinematograph Experiments. In: Kinematogaph and Lantern Weekly, Nr. 7, 1907, Str. 103.. Czarna farba ścian i ciasnota wewnątrz budynku doprowadziły do nadania Kinetographic Theater – tak brzmiała oficjalna nazwa studia – miana Black Maria. Było to nawiązanie do malowanych na czarno pojazdów używanych do przewożenia więźniów.
Prace przy budowie Kinetografhic Theater na terenie Edison Manufacturing Company rozpoczęto w grudniu 1892 roku i 1 lutego 1893 roku oddano do użytku pierwsze na świecie studio filmowe. Koszt budowy wyniósł 637,67 dolarów. Początek nagrań filmowych opóźnił się ze względu na działania związane z ulepszeniami kamery oraz z powodu złego stanu zdrowia DicksonaRobinson: From Peep Show to Palace, Str. 40..
Ostatecznie w kwietniu 1893 roku rozpoczęto prace studyjne w Black Marii. Najstarszy znany film wyprodukowany w tym studiu to "Blacksmith Scene" – nostalgiczny film, w którym pracownicy Edisona występują jako kowale. Trwał on około 30 sekund, a został wyświetlony przez Edisona 9 maja 1893 roku słuchaczom wydziału fizyki Brooklym Institute for Arts and ScienceScientific American: First Public Exhibition of Edison’s Kinetograph, 20 Maja 1893, Str. 310..
Mimo zapowiedzi, planowana na maj prezentacja kinetoskopu na wystawie światowej nie doszła do skutku. Powodem było opóźnienie w produkcji aparatów do wyświetlania filmów. Prototyp został wyprodukowany na krótko przed prezentacją w Brooklynie; produkcja następnych 25 aparatów przeciągnęła się do marca 1894 roku. W związku z kryzysem gospodarczym w USA i wynikłymi z jego powodu problemami w wytwarzaniu projektorów filmowych produkcja filmowa w 1893 roku ograniczyła się do kilku filmów.
Początki komercyjnej produkcji filmów thumb|Edison Kinetoscopic Record of a Sneeze thumb|Salon z kinetoskopami w San Francisco, ok. 1895. Na początku roku 1894 wzmożono wysiłki w celu wprowadzenia kinetoskopu do sprzedaży. W pierwszym tygodniu stycznia Dickson sfilmował swego asystenta Freda Otta zażywającego tabakę i siarczyście kichającego. Film ten nosił tytuł "Edison Kinetoscopic Record of a Sneeze" (znany był też jako "Fred Ott’s Sneeze") i był pierwszym w historii filmem z zastrzeżonym prawem autorskim. Prawo autorskie zostało zgłoszone przez Dicksona 9 stycznia 1894 roku. Film powstał na zlecenie pisma Harper's Weekly. Opublikowano w nim w marcu 1894 roku pojedyncze kadry filmuGordon Hendricks: A New Look at an ‚Old Sneeze‘. W: Film Culture, Nr. 22-23, 1961, Str. 90–95..
W ciągu następnych miesięcy Dickson i jego asystent William Heise pracowali nad dalszymi filmami, które miały być zaprezentowane publicznie wiosną tego roku. Wielkie zainteresowanie publiczności wzbudziła wizyta znanego kulturysty Eugena Sandowa w laboratorium Edisona. Po spotkaniu z Edisonem nakręcono film z ćwiczeniami Sandowa w czasie rozgrzewkiOrange Chronicle: Sandow at the Edison Laboratory, 10 Marca 1894, Str. 5.. Po nim zaproszono artystów wodewilu. W marcu nakręcono też pierwsze filmy z kobietami. Była to tancerka Carmecita i akrobatka Ena Bertoldi. Następne filmy, takie jak "Cock Fight", ze zbliżeniami z walki kogutów, czy scenka z baru nakręcona w tym samym stylu co "Blacksmith Scene", nakręcone zostały dla publiczności męskiejRobinson: From Peep Show to Palace, Str. 43..
Wprowadzanie na rynek kinetoskopu powierzono 1 kwietnia roku 1894 firmie Edison Manufacturing Company. Do tej chwili koszty projektu, produkcji prototypu kinetografu i kinetoskopu oraz budowy i pracy studia Black Maria wynosiły 24000 dolarówMusser: The Emergence of Cinema, Str. 75.. Po tym jak z rocznym opóźnieniem wyprodukowano pierwszych dziesięć kinetoskopów, ustawiono je w lokalu prowadzonym przez Holland Brothers przy Broadwayu w Nowym Jorku. Ten tzw. Kinetoskop-Salon został otwarty 14 Kwietnia 1894 roku i wywołał już pierwszego dnia wielkie zainteresowanie publiczności. Wyświetlano dziesięć różnych filmów (w każdym kinetoskopie inny film), między innymi pierwszy nakręcony w Black Marii film: "Blacksmith Scene". Wstęp kosztował 25 centów; za kwotę tę można było obejrzeć pięć różnych filmów.
W połowie maja 1894 roku otwarto następny salon w Chicago, wyposażony w dziesięć kinetoskopów. Ostatnich pięć aparatów z pierwszej serii przedstawiono publiczności 1 czerwca w San Francisco. Edison Manufacturing Company przejęła w międzyczasie również produkcję kinetoskopu i zaspokajała popyt na rynku amerykańskim. W październiku roku 1894 otwarto pierwsze salony w Paryżu i w Londynie, a do końca roku salony w Niemczech, Holandii i w Australii.
Sukcesy komercyjne Po upowszechnieniu przez prasę informacji, że kinetoskop, jako nowy cud techniki, jest rzeczą wartą obejrzenia, wielu znanych artystów, będących na występach gościnnych w Nowym Jorku, odwiedzało studio filmowe w West Orange. Występy w filmie przysparzały im jeszcze większej sławy. W filmie pojawili się artyści z cyrku "Barnum and Bailey" i artyści wodewilowi. Na taśmie filmowej uwieczniony został koci cyrk profesora Harry Weltonsa i tresura psów profesora Ivana Tschernoffa. W lipcu 1894 użyto po raz pierwszy kinetoskopu poza studiem w celu sfilmowania występów linoskoczka Juana Cicedo. W latach 1894–1898 występowała wielokrotnie w Black Marii tancerka Annabelle Whitford. Niektóre z nakręconych w tym czasie filmów zostały później ręcznie pokolorowane.
Na jesieni 1894 wystąpili przed kamerą artyści z Buffalo Bill's Wild West Show. Oprócz występów Annie Oakley, kobiety-strzelca wyborowego, i Buffalo Billa, sfilmowano wiele scen z tańczącymi Indianami z plemienia Dakota. Aby sfilmować gwiazdę rodeo Lee Martina na dziko wierzgającym koniu, użyto ponownie trudnej do transportu kamery poza studiem. W końcu listopada 1894 nakręcono w Black Marii filmy najtrudniejsze pod względem realizacyjnym, jak na ówczesne czasyMusser: Before the Nickelodeon, Str. 51.. Przy filmowaniu scen z muzycznej burleski zatytułowanej "A Milk White Flag" wciśnięto do ciasnego studia 34 członków orkiestry marszowej. Kilka dni później filmowano sceny z udziałem strażaków ze straży pożarnej. Aby jak najbardziej urzeczywistnić scenerię, użyto w studiu świec dymnych. Tak więc film pt. "Fire Rescue Scene" był pierwszym filmem, w którym zastosowano efekty specjalne. thumb|upright=1.35|Walka pomiędzy Michaelem Leonardem i Jackiem Cushingem (kadry z filmu)