Wrocławski węzeł wodny obejmuje liczne budowle i urządzenia wodne, w tym śluzy wodne, wybudowane w ramach wrocławskich stopni wodnych, zlokalizowanych zarówno na największej wrocławskiej rzece i jej odnogach oraz kanałach – Odrzewrosystem.um.wroc.pl: Fundacja Otwartego Muzeum Techniki, Wrocław 2007, Budowle hydrotechniczne Wrocławskiego Węzła Wodnego, (dostęp 2009-12-14), jak i na mniejszych rzekach, dopływach Odry. Śluzy te można podzielić na dwie zasadnicze grupy: śluzy komorowe, pociągowe, związane z drogami wodnymi przechodzącymi przez Wrocław, oraz pozostałe, związane z ochroną przeciwpowodziową.
Historia Najstarszą śluzą komorową we Wrocławiu jest Śluza Piaskowa. Różne źródła podają, że pierwsze, proste śluzy powstawały już w XVI wieku. Początkowo były to śluzy drewniane. Rozwój potrzeb żeglugowych sprawił, że śluzy modernizowano i budowano w technologii murowej, by w czasach najnowszych wykorzystywać technologię żelbetową. Również konstrukcja zamknięć została zmieniona z drewnianej ma stalową, początkowo z użyciem połączeń nitowych, współcześnie także spawanych.
+ Śluzy wodne we Wrocławiu śluza wodna kanał wodny stopień wodny rok powstania Śluza Bartoszowice Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Bartoszowicki 1917 Śluza Zacisze Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Zacisze 1917 Śluza Różanka Kanał Różanka Stopień Wodny Różanka 1917 Śluza Rędzin I Odra (Przekop Rędzin) Stopień Wodny Rędzin 1917 Śluza Rędzin II Odra (Przekop Rędzin) Stopień Wodny Rędzin 1934 Śluza Opatowice Kanał Opatowicki Stopień Wodny Opatowice 1916 Śluza Szczytniki Przekop Szczytnicki Stopień Wodny Szczytniki 1897 Śluza Miejska Kanał Miejski Stopień Wodny Psie Pole 1897 Śluza Piaskowa Odra południowa Stopień Wodny Piaskowy 1792 Śluza Mieszczańska Odra południowa Stopień Wodny Mieszczański 1794 Brama Przeciwpowodziowa Kanał Miejski Stopień Wodny Psie Pole 1897
Śluzy na Odrze i jej odnogach oraz kanałach Śluzy wodne związane z żeglugą Dużą grupę śluz na Odrze stanowią śluzy komorowe, pociągowe, umożliwiające żeglugę w ramach odrzańskiej drogi wodnej, przy czym przez miasto Wrocław przechodzą trzy drogi wodne, o znacznie różniących się od siebie parametrach żeglugowych, w tym i parametrach śluz komorowych.
Największe znaczenie ma Główna droga wodna. Na tej drodze zachowane są najlepsze parametry, a śluzy mają największe wymiary. Śluzy na tej drodze spełniają wymogi dla III klasy drogi wodnej, z wyjątkiem Śluz Rędzin, których parametry odpowiadają IV klasie drogi wodnej. Pozostałe dwie drogi mają już znikome znaczenie transportowe, choć rośnie ich rola z punktu widzenia turystyki i rekreacji wodnej. Miejska droga wodna odpowiada II klasie dróg wodnych, AKADEMIA MORSKA W SZCZECINIE, INSTYTUT INŻYNIERII TRANSPORTU, Zakład Żeglugi Śródlądowej i Gospodarki Wodnej, SZCZECIN 2006 (dostęp 2009-12-14).
+ Śluzy wodne – pociągowe – we Wrocławiu droga wodna km biegu rzeki śluza wodna kanał wodny stopień wodny fotografia Główna Droga Wodna 244,80 (0,50 kanału) Śluza Bartoszowice Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Bartoszowice 180px Główna Droga Wodna 249,40 (5,10 kanału) Śluza Zacisze Kanał Żeglugowy Stopień Wodny Zacisze 180px Główna Droga Wodna 253,30 (9,20 kanału) Śluza Różanka Kanał Różanka Stopień Wodny Różanka 180px Główna Droga Wodna 260,70 Śluza Rędzin Odra (Przekop Rędzin) Stopień Wodny Rędzin 180px Miejska Droga Wodna 245,03 (1,0 kanału) Śluza Opatowice Kanał Opatowicki Stopień Wodny Opatowice 180px Miejska Droga Wodna 250,25 (0,25 kanału) Śluza Szczytniki Przekop Szczytnicki Stopień Wodny Szczytniki 180px Miejska Droga Wodna 256,95 (6,95 kanału) Śluza Miejska Kanał Miejski Stopień Wodny Psie Pole 180px Śródmiejska Droga Wodna 251,70 Śluza Piaskowa Odra południowa Piaskowy Stopień Wodny 180px Śródmiejska Droga Wodna 252,30 Śluza Mieszczańska Odra południowa Mieszczański Stopień Wodny 180px
Śluzy przeciwpowodziowe Na Odrze – a dokładnie na Kanale Miejskim znajduje się śluza wodna przeciwpowodziowa, nazwana – Bramą przeciwpowodziową. Oprócz niej, znaleźć można zamknięcia powodziowe budowane przy śluzach komorowych. Są to między innymi: wrota powodziowe w głowie dolnej Śluzy Miejskiej, Śluzy Zacisze oraz wrota powodziowe w głowie górnej Śluzy Bartoszowice. Powyżej Śluzy Bartoszowice zbudowana jestobecnie wyłączona z eksploatacji, z powodu zniszczeń jakie powstały podczas powodzi w 1997 roku śluza wałowa, umożliwiająca przerzut części wód wezbraniowych z Odry do Widawy, przez Kanał Odpływowy.
Pozostałe rzeki Na pozostałych rzekach funkcjonują niewielkie śluzy powodziowe. Śluzy te zlokalizowane są: na Oławie – Śluza nr 3, na Dobrej – śluza wlotowa do Kanału Kłokoczyckiego na Kanale Odpływowym – wspomniana wyżej śluza wlotowa.
Zobacz też Wrocławski węzeł wodny Odrzańska Droga Wodna Drogi wodne we Wrocławiu Stopnie wodne we Wrocławiu Jazy we Wrocławiu Kanały wodne we Wrocławiu
Uwagi
Przypisy