Instytut Matematyczny Polskiej Akademii Nauk (IM PAN) – jeden z instytutów naukowych Polskiej Akademii Nauk.
Działalność Badania prowadzone w IM PAN obejmują następujące obszary matematyki: Algebra i geometria algebraiczna: zespolona geometria algebraiczna (rzutowa i afiniczna), systemy liniowe, wiązki wektorowe, przestrzenie moduli, teoria przecięć i geometria enumeratywna, klasy charakterystyczne, rachunek Schuberta, osobliwości, rozmaitości Calabi-Yau, rozmaitości siecznych, rangi wielomianów i tensorów, holomorficzna geometria symplektyczna i kontaktowa, arytmetyczna geometria algebraiczna, geometria algebraiczna w dodatniej charakterystyce. Równania różniczkowe i optymalizacja: geometryczne i analityczne własności rozwiązań nieliniowych równań różniczkowych, równania fizyki matematycznej, hydrodynamiki i biologii, geometria układów sterowania i równań różniczkowych, metody hamiltonowskie i osobliwości. Układy dynamiczne: dynamika niskowymiarowa: iteracje przekształceń odcinka i okręgu i funkcji holomorficznych; metody teorii ergodycznej: formalizm termodynamiczny i multifraktalne spektra; dynamika topologiczna, entropia, mieszanie, związki z geometryczną teorią miary i teorią liczb Podstawy i filozofia matematyki: teoria mnogości, teoria modeli, teoriomnogościowe aspekty analizy funkcjonalnej i topologii, podstawy arytmetyki. Analiza funkcjonalna: teorio-operatorowe podejścia do analizy i jej zastosowań z szczególnym uwzględnieniem teorii spektralnej, półgrup operatorowych i rachunków funkcyjnych; geometra przestrzeni Banacha: bazy, teoria aproksymacji, przestrzenie funkcyjne; analityczne aspekty analizy harmonicznej; algebry Banacha i algebry topologiczne. Geometria różniczkowa: rozmaitości gradowane i supergeometria. Fizyka matematyczna: fale grawitacyjne, metody geometryczne mechaniki i teorii pola. Teoria liczb: wielomiany nad ciałami ogólnymi, podstawowa i algebraiczna teoria liczb. Analiza numeryczna: zagadnienia odwrotne i źle postawione. Rachunek prawdopodobieństwa z zastosowaniami: analiza stochastyczna, teoria sterowania stochastycznego, procesy stochastyczne, zastosowania (głównie finanse i ubezpieczenia). Topologia topologia geometryczna i geometryczna teoria grup: topologia przestrzeni Euklidesowych/zanurzenia, topologiczne aspekty teorii gier, różne formy niedodatniej krzywizny, geometria dużej skali, analityczne i geometryczne aspekty kohomologii przestrzeni i grup, grupy losowe, geometryczne aspekty teorii reprezentacji.
Ponadto Instytut szkoli doktorantów w dwóch szkołach doktorskich: Warszawskiej Szkole Doktorskiej Matematyki i Informatyki Międzynarodowej Środowiskowej Szkole Doktorskiej przy Centrum Studiów Polarnych w Uniwersytecie Śląskim w Katowicach
Jest też wydawcą czasopism i książek z obszaru matematyki.
Historia Instytut Matematyczny Polskiej Akademii Nauk jest ośrodkiem naukowym założonym przez rząd 20 listopada 1948 r. jako Państwowy Instytut Matematyczny. Zgodnie z projektem opracowanym w 1945 r. przez profesorów K. Borsuka, B. Knastra i K. Kuratowskiego Instytut Matematyczny został podzielony na zakłady poświęcone poszczególnym dziedzinom matematyki. Od samego początku w Instytucie zaczęła działać redakcja naukowa, której zadaniem była koordynacja publikacji matematycznych w Polsce. W tym samym czasie założono Centralną Bibliotekę Matematyczną.
W 1952 r. Państwowy Instytut Matematyczny został włączony do Polskiej Akademii Nauk i od tego czasu funkcjonuje pod obecną nazwą. W 1972 r. założono Międzynarodowe Centrum Stefana Banacha.
W czasie istnienia Instytutu pracowało w nim wielu wybitnych polskich matematyków.
W 2016 r. Instytut uzyskał prawo do używania logo HR Excellence in Research, przyznawanego przez Komisję Europejską instytucjom, które stosują zasady Europejskiej Karty Naukowca i Kodeksu Postępowania przy rekrutacji pracowników naukowych.
Struktura Struktura IM PAN w 2026 r.: siedziba główna w Warszawie – ul. Śniadeckich 8, 00-656 Warszawa oddział w Gdańsku – ul. Abrahama 18, 81-825 Sopot kierownik – prof. dr hab. Tomasz Szarek
oddział w Katowicach – ul. Bankowa 14, 40-007 Katowice kierownik – prof. dr hab. Ryszard Rudnicki
oddział w Krakowie – ul. Świętego Tomasza 30, 31-027 Kraków kierownik – dr hab.
oddział w Poznaniu – ul. Umultowska 87, 61-614 Poznań działalność zawieszona
oddział w Toruniu – ul. F. Chopina 12, 87-100 Toruń kierownik – prof. dr hab. Yuriy Tomilov
oddział we Wrocławiu – ul. Kopernika 18, 51-617 Wrocław kierownik – prof. dr hab.
Inne jednostki IM PAN: Międzynarodowe Centrum Matematyczne imienia Stefana Banacha Centrum Konferencyjne w Będlewie koło Poznania Centra badawcze: Centrum Dioscuri w Topologicznej Analizie Danych Centrum Zastosowań Matematyki Centralna Biblioteka Matematyczna – ma w swoich zbiorach ponad 80 tys. woluminów książek i ponad 85 tys. woluminów czasopism; zapewnia czytelnikom dostęp do ponad 5 tys. matematycznych książek elektronicznych i około 12 tys. naukowych czasopism elektronicznych.
Nagrody przyznawane przez IM PAN Instytut przyznaje następujące nagrody:
Medal im. Stefana Banacha Nagroda Instytutu Matematycznego PAN za wybitne osiągnięcia naukowe w zakresie matematyki Nagroda im. Kazimierza Kuratowskiego Nagroda Dyrektora IM PAN za wyróżnione prace doktorskie (wcześniej Nagroda Fundacji Marka Wacławka) Nagroda im. Barbary i Jaroslava Zemanków
Dyrektorzy Lista dyrektorów: Kazimierz Kuratowski (1948–1967) Roman Sikorski (1967–1969) Jerzy Maria Łoś (1970) Czesław Olech (1970–1985) Bogdan Bojarski (1985–2002) Stanisław Janeczko (2002–2010) Feliks Przytycki (2010–2018) Łukasz Stettner (2018–2022) Karol Palka (2022–2026) Zbigniew Błocki (od 2026)
Przewodniczący Rady Naukowej Lista przewodniczących Rady Naukowej: Wacław Sierpiński (1952–1967) Kazimierz Kuratowski (1968–1980) Karol Borsuk (1980–1982) Zbigniew Ciesielski (1980–1989) Czesław Olech (1989–2007) Andrzej Schinzel (2007–2018) Feliks Przytycki (od 2019)
Pracownicy
Przypisy
Linki zewnętrzne Witryna internetowa Instytutu Matematycznego
Kategoria:Edukacja i nauka w Warszawie Kategoria:Instytucje matematyczne Matematyczny, instytut Kategoria:Śródmieście Południowe