Antonowo (rus. гмина Антоново, lit. Antanavo valsčius; 1867–1918 i 1919–1931), Kozłowa Ruda (lit. Kazlų Rūdos valsčius; 1918–1919 i 1940–1950), Kozły (lit. Kazlų valsčius; 1931–1940) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–1950 na Suwalszczyźnie. Siedzibą władz gminy były kolejno AntonowoАлфавитный список сельских гмин Царства Польского : [2-е изд.] / сост. в канцелярии Учредит. Ком. – Варшава : Тип. Варш. жандарм. округа, 1867. – IX, 94 с., Czysta BudaВолости и гмины 1890 года. - СПб. : Центральный статистический комитет Министерства внутренних дел, 1890. - (Статистика Российской империи). i Kozłowa RudaПросмотр контента в режиме 2D (Silverlight).
Historia Gmina Antonowo powstała w związku z reformą gminną w Królestwie Polskim. Należała do powiatu mariampolskiego w guberni suwalskiejPostanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, str. 279)Postanowienie z 29 grudnia 1867 (10 stycznia 1868), ogłoszone 8 (20) lutego 1868 (Dziennik Praw, rok 1868, tom 67, nr 228, str. 359). 31 maja 187019 maja 1870 wg kalendarza juliańskiego od gminy Antonowo odłączono kilka wsi i włączono je do nowo utworzonej gminy PilwiszkiPostanowienie z 27 lutego (11 marca) 1870, ogłoszone 19 (31) maja 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 241, str. 93). W 1888 roku liczba mieszkańców wynosiła 6460Списки населенныхъ мѣстъ Сувалкской губерніи, как матеріалъ для историко-этнографической географіи края. Собралъ Э. А. Вольтеръ. Санктпетербургъ, 1901..
Po I wojnie światowej jednostka weszła w skład Republiki Litewskiej, zachowując przynależność administracyjną do powiatu mariampolskiego. Już w 1918 roku przemianowano ją na Kozłowa Ruda (Kazlų Rūdos valsčius), od nazwy siedziby, lecz już rok później powrócono do pierwotnej nazwy Antonowo (Antanavo valsčius). W 1919 roku północną część gminy włączono do nowo utworzonej gminy Wysoka Ruda. W 1923 roku gmina składała się z 49 miejscowości, obejmujących łącznie 129 km² i zamieszkanych przez 4921 mieszkańcówLietuvos apgyventos vietos: pirmojo visuotinojo Lietuvos gyventojų 1923 m. surašymo duomenys. Kaunas, Centralinis Statistikos Biuras, 1925.. W 1931 roku do gminy Antonowo włączono w całości zniesioną gminę Wysoka Ruda, po czym jednostkę przemianowano na Kozły (Kazlų valsčius), od nazwy pobliskiej wsi (Kazlai). W 1932 roku była podzielona na 12 gromad, zamieszkanych przez 6980 ludziSavivaldybių žinynas („Savivaldybės“ redakcijos leidinys). – Kaunas, Spindulys, 1932..
Podczas II wojny światowej gmina należała do Komisariatu Rzeszy Wschód (powiat mariampolski), gdzie powrócono do nazwy Kozłowa Ruda. Po wojnie gmina Kozłowa Ruda stała się częścią Litewskiej SRR w Związku Radzieckim (nadal w powiecie mariampolskim). W 1947 roku z jej południowej części wyodrębniono obszar który złożył się na reaktywowaną gminę Szumsk. Gminę zniesiono po raz drugi 20 czerwca 1950 wskutek reformy administracyjnej na Litwie, a jej obszar włączono do nowo utworzonego rejonu kozłoworudzkiego (11 gromad)Tarybų Lietuvos enciklopedija. – Vilnius: Vyriausioji enciklopedijų redakcija, 1985..
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w guberni suwalskiej Kategoria:Dawne gminy na Litwie