thumb|320px|Śluza Opatowice thumb|320px|Jaz Opatowice podczas wezbrania (i Kładka Opatowicka) Węzeł Wodny Bartoszowicko–Opatowicki (Węzeł Wodny Bartoszowice–Opatowice, Węzeł Bartoszowice) we Wrocławiu, to węzeł wodny stanowiący fragment wrocławskiego węzła wodnego. Obejmuje on odcinek Górnej Odry Wrocławskiej, Kanał Opatowicki oraz początkowy fragment Kanału Żeglugowego i Kanału Powodziowego, a także przerzutu wód do Widawy. W ramach tego węzła wodnego powstały budowle hydrotechniczne wchodzące w skład Stopnia Wodnego Opatowice, Stopnia Wodnego Bartoszowice i śluzy wałowej stanowiącej urządzenie wlotowe do Kanału Odpływowego. Węzeł ten ma bardzo istotne znaczenie dla funkcjonowania całego Wrocławskiego Węzła Wodnego, w szczególności w zakresie ochrony przeciwpowodziowej miasta, gdyż w całości przejmuje przepływ wodny dopływający do miasta rzeką Odra i steruje dalszym jej przepływem. Tu następuje rozdział wód na poszczególne kierunki: poprzez Stopień Wodny Opatowice do Odry miejskiej, tj. do Śródmiejskiego Węzła Wodnego, oraz poprzez Stopień Wodny Szczytniki do Starej Odry poprzez Stopień Wodny Bartoszowice do Kanału Powodziowego i Kanału Żeglugowego poprzez śluzę wałową do Kanału Odpływowego i dalej do Widawy (Przewał Widawski).

Obiekty i elementy węzła thumb|320px|Jaz Bartoszowice – stanowisko dolne (i Most Bartoszowicki) Na Węzeł Wodny Bartoszowicko–Opatowicki składają się przede wszystkim cieki wodne lub ich odcinki w rejonie rozwidlenia rzeki. Jest to przede wszystkim główne koryto rzeki Odra, Kanał Opatowicki, oraz odcinki górne Kanału Powodziowego, Kanału Żeglugowego i Kanału Odpływowego.

Z głównych obiektów hydrotechnicznym wymienić należy: w ramach Stopnia Wodnego Opatowice: Śluza Opatowice Jaz Opatowice w ramach Stopnia Wodnego Bartoszowice: Śluza Bartoszowice Jaz Bartoszowice śluza wałowa na Kanale Odpływowym. Obecnie z powodu jej uszkodzenia podczas powodzi tysiąclecia w 1997 roku, śluza została zabezpieczona i wyłączona z eksploatacji.

W rejonie tego węzła wodnego znajdują się następujące przeprawy mostowe: Most Bartoszowicki Kładka Opatowicka Kładka Ryczyńska.

Rozmieszczenie budowli W ramach przedmiotowego węzła wodnego wybudowano wyżej wymienione stopnie wodne obejmujące podstawowe budowle piętrzące. Ich rozmieszczenie przedstawiono w poniższej tabeli.

+ Rozmieszczenie podstawowych budowli węzła element stopnia km biegu kierunek brzeg przyczółek, ramię kanał elementy pomocnicze, towarzyszące przeprawa śluza wałowa południowo-wschodni prawy Strachocin kładka Kanał Odpływowy tymczasowe zabezpieczenie ścianką Laresena północno-zachodni lewy Swojczyce (Popiele) Grobla Łanieska Śluza Bartoszowice 244,4 km Odry0,5 Kanału Żeglugowego północno-wschodni prawy Kładka Ryczyńska Kanał Żeglugowy wrota przeciwpowodziowe południowo-zachodni lewy grobla rozdzielająca kanały (Ulica Folwarczna) budynki administracyjne i techniczne Jaz Bartoszowice 0,45 km Kanału Powodziowego północno-wschodni prawy Most Bartoszowicki Kanał Powodziowy dodatkowe zamknięcia iglicowe południowo-zachodni lewy Bartoszowice Ulica Kanałowa, Grobla Szczytnicko–Bartoszowicka Jaz Opatowice 245,035 km Odry północny prawy budynek sterowni jazuGrobla Szczytnicko–Bartoszowicka Kładka Opatowicka Odra południowy lewy Wyspa Opatowicka przepławka dla ryb Śluza Opatowice 1,0 km Kanału Opatowickiego północny prawy przystań most stalowy (nieistniejący) Kanał Opatowicki południowy lewy Opatowice budynki administracyjne i techniczneGrobla Opatowicka Wschodnia

Historia Obecny kształt Bartoszowicko–Opatowickiego Węzła Wodnego jest wynikiem realizacji inwestycji hydrotechnicznej polegającej na budowie nowych obiektów hydrotechnicznych i nowego systemu ochrony przeciwpowodziowej miasta po wielkiej powodzi z 1903 roku oraz nowej drogi dla żeglugi pod kątem przewozu ładunków masowych. Inwestycja była zrealizowana w latach 1913–1917tzw. II kanalizacja Odry. Polegała na budowie dwóch nowych kanałów wodnych, częściowo starymi korytami rzeki (Kanału Powodziowego i Kanału Żeglugowego) i stopnia wodnego, nowego kanału w miejscu starego przekopu (Kanał Opatowicki) i stopnia wodnego. Niezależnie do tej inwestycji wybudowano także wyżej wymieniony przerzut wód do Widawy. Część obiektów pierwotnie istniejących została przebudowana lub wyremontowana, a część uległa zniszczeniu i została zdemontowana. Do takich obiektów należą zniszczone podczas działań wojennych w czasie II wojny światowej mosty nad Śluzą Opatowice i Śluzą Bartoszowicenad Śluzą Bartoszowice zbudowano w 2004 roku Kładkę Ryczyńską. Natomiast zniszczony Most Bartoszowicki został odbudowany w oryginalnym kształcie zaraz po zakończeniu wojny w 1948 roku.

Miejsce w układzie funkcjonalnym thumb|320px|Śluza Bartoszowice Wrocław położony jest nad skanalizowanym odcinkiem rzeki Odra, a Bartoszowicko–Opatowicki Węzeł Wodny leży na rozwidleniu szlaków żeglugowych prowadzących przez miasto. Węzeł ten ma duże znaczenie dla transportu wodnego towarowego. Szlak żeglugowy prowadzi drogami wodnymi przechodzącymi przez ten węzeł: Główna (Północna) Droga Wodna, której tor wodny ma najlepsze parametry żeglugowe, spośród szlaków żeglugowych prowadzących przez Wrocław (Europejska Droga Wodna E–30), Miejska Droga Wodna, o gorszych parametrach żeglugowych (II klasa drogi wodnej o znaczeniu regionalnym) Mieszczańska Droga Wodna, który to szlak żeglugowy obecnie nie jest drogą wodną w rozumieniu odpowiednich przepisów prawa, tj. rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie śródlądowych dróg wodnych – wykaz śródlądowych dróg wodnych; nie został on ujęty w wykazie śródlądowych dróg wodnych stanowiącym załącznik do tego rozporządzenia}. Śródmiejskie szlaki żeglugowe zostały jednak udostępnione dla żeglugi przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej we Wrocławiu.

Rozdział wód w WWW Jak wyżej zaznaczono rozdział wód Odry dopływającej do Wrocławskiego Węzła Wodnego następuje właśnie w Węźle Wodnym Bartoszowicko–Opatowickim. Po powodzi tysiąclecia opracowano plany dotyczące przyszłej ochrony Wrocławia przed powodzią, zakres niezbędnych inwestycji oraz sposób rozdziału wód na poszczególne kanały i ramiona rzeki. Kluczowym elementem są dwa węzły wodne w ramach WWW: Bartoszowicko–Opatowicki oraz współpracujący z nim Szczytnicki. Proponuje się ukształtowanie następującego rozdziału wód powodziowych w Węźle Wodnym Bartoszowicko–Opatowickim: Kanał Powodziowy – 1300 m³/s przelew do Widawy – 147 m³/s Odra miejska – 1310 m³/s; z czego następujący rozdział wód w Szczytnickim Węźle Wodnym: Stara Odra – 646 m³/s Odra śródmiejska (Śródmiejski Węzeł Wodny) – 664 m³/s.

Zobacz też Wrocławski węzeł wodny Kanały wodne we Wrocławiu

Uwagi

Przypisy

Linki zewnętrzne Wikimapia (dostęp 2010-02-23)

Kategoria:Wrocławski Węzeł Wodny Kategoria:Księże Kategoria:Strachocin-Swojczyce-Wojnów