Kamienica Augusta Mentzla w Bydgoszczy – kamienica położona w Bydgoszczy przy ul. Gdańskiej 5.
Położenie Budynek stoi w zachodniej pierzei ul. Gdańskiej, naprzeciw galerii handlowej „Drukarnia”.
Historia Budynek Pierwotny budynek, którego właścicielem był aptekarz Constantin August Mentzel, powstał w 1853 roku. Wtedy to wzniesiono zespół zabudowań zaprojektowanych przez mistrza ciesielskiego Heinricha Mautza. W jego skład wchodził dom frontowy ze skrzydłem i zabudowania gospodarcze. Po północnej stronie domu, przy ulicy usytuowany był ogród. Od 1863 roku CA Mentzel prowadził tu aptekę homeopatyczną. Z ogródka pochodziły zioła wykorzystywane do produkcji leków i maści sprzedawanych w aptece.
Swój obecny wygląd budynek zawdzięcza gruntownej przebudowie w 1909 roku. przeprowadzonej z inicjatywy kolejnego właściciela, również aptekarza Alfreda Jacoba. Projekt wykonał architekt Rudolf Kern. Kamienicę rozbudowano o północne skrzydło i tym samym przeniesiono ogród na tył posesji. Zmieniono także aranżację fasady.
Na parterze budynku mieściła się Apteka „Pod Łabędziem”, a od 2003 roku również Muzeum Farmacji. W 2006 roku odzyskano rzeźbę Złotego Łabędzia, który zdobi elewację budynku, podobnie jak w XIX i w I połowie XX wieku.
8 października 2018, po przeprowadzeniu remontu kamienicy, w dawnej siedzibie księgarni Współczesna otwarte zostało Bydgoskie Centrum Organizacji PozarządowychMiejsce dla społeczników. Tak będzie wyglądało w środkuWyłoniła się elewacja kamienicy przy Gdańskiej 5. Odnowiona elewacja uzyskała kremowo-pomarańczowe barwy, dokonano także wyeksponowania zdobień. Koszt inwestycji to 2,7 mln złKamienica na początku Gdańskiej w całej okazałości.
Apteka „Pod Łabędziem” Apteka powstała 27 grudnia 1853 roku jako trzecia w mieście, po aptece „Pod Czarnym Orłem” oraz „Pod Złotym Orłem". W ówczesnej Europie aptekom nadawano wielokrotnie nazwy dumnych zwierząt. Dlatego też Mentzel nazwał swoją aptekę „Pod Łabędziem", gdyż ptak ten jest związany z głęboką symboliką oraz był charakterystycznym i łatwym do zapamiętania znakiem. Po II wojnie światowej apteka została upaństwowiona. Nadano jej jednocześnie miano Apteki Społecznej nr 39. W II połowie lat 70. aptece przywrócono tradycyjną nazwę. Dzięki przemianom ustrojowym w 1990 roku znalazła się znów w rękach prywatnych. 7 czerwca 2017 po 153 latach działalności aptekę zamkniętoNajstarsza bydgoska apteka zlikwidowana po 164 latach działalności. 15 grudnia 2022 aptekę otwarto ponownie, tym razem jako placówkę muzealną.
Złoty łabędź Figura łabędzia odlana ze stopu metali złota pełniła funkcję aptecznego godła prawdopodobnie od czasu otwarcia apteki. Pierwsze fotografie łabędzia pochodzą z przełomu XIX i XX wieku, co potwierdzają widokówki z tego okresu. Figura stała na belce wystającej ze ściany nad głównym wejściem apteki.
Rzeźba wisiała nad wejściem do 1959 roku, kiedy dr Stanisław Proń z Muzeum Farmacji CM UJ w Krakowie, otrzymawszy pozwolenie z Ministerstwa Zdrowia, jeździł po Polsce, zbierając ciekawe starocie apteczne w celu zasilenia nimi zbiorów krakowskiego muzeum. Dr Proń dotarł również do Bydgoszczy, a zobaczywszy łabędzia wywiózł go do Krakowa.
W 2003 roku na zapleczu apteki otwarto Muzeum Farmacji Apteki „Pod Łabędziem". Prace badawcze podjęte przez tę placówkę doprowadziły do odnalezienia łabędzia w magazynie Muzeum Farmacji CM UJ. Krakowianie przekazali figurę bydgoskiemu Muzeum Farmacji w lipcu 2006 roku Bogusław Czerwiński, artysta plastyk wykonał z żywicy epoksydowej wierną kopię zabytkowej figury, którą uroczyście odsłonięto 27 grudnia 2006 roku i umieszczono nad wejściem do apteki, podczas gdy oryginał rzeźby znajduje się w Muzeum Farmacji Apteki „Pod Łabędziem".
Architektura Kamienica posiada secesyjną dekorację elewacji, w której znajdują się stylizowane motywy łabędzi. Na uwagę zasługuje również wystrój Apteki „Pod Łabędziem".
Galeria
Przypisy
Bibliografia Bręczewska-Kulesza Daria, Derkowska-Kostkowska Bogna, Wysocka A., [i inni]: Ulica Gdańska. Przewodnik historyczny, Bydgoszcz 2003 Ślusarczyk Wojciech: Łabędź z apteki. [w.] Kalendarz Bydgoski 2008
Linki zewnętrzne
Bydgoszcz, ul. Gdańska 5 (dawniej: Kamienica Augusta Mentzla) fotopolska.eu
Kategoria:Ulica Gdańska w Bydgoszczy Mentzel Kategoria:Architektura secesyjna w województwie kujawsko-pomorskim