Wyspy we Wrocławiu, to wyspy na terenie miasta Wrocław otoczone wodami śródlądowymi. Stanowią składnik Wrocławskiego Węzła Wodnego. Ich powstanie wiąże się z istnieniem w obszarze miasta licznych cieków, w tym największej z wrocławskich rzek – Odry. Ponieważ w całej historii Wrocławia układ hydrologiczny tych cieków ulegał naturalnym zmianom, oraz istotnym przekształceniom w wyniku inwestycji z zakresu hydrotechniki prowadzonych przez człowieka, obecny układ wysp różni się od układu historycznego. Część wysp przestała istnieć, powstały też nowe w wyniku budowy nowych kanałów wodnych i przekopów. Najwięcej wysp związanych jest z rzeką Odrą, ale i na pozostałych, mniejszych rzekach przepływających przez miasto istnieją wyspy, choć bezimienne.
Wyspy odrzańskie Największe skupisko wysp odrzańskich występuje w rejonie Starego Miasta w Śródmiejskim Węźle Wodnym. Zespół wschodnich wysp tworzą: Wyspa Bielarska, Wyspa Słodowa, Wyspa Młyńska, Wyspa Piasek, Wyspa Daliowa, Tamka. Wyspy te otoczone są wodami ramion Odry: Odra Północna i Odra Południowa, oraz licznych mniejszych ramion i kanałów. W rejonie tym znajduje się również Ostrów Tumski, który przed zasypaniem jednego z ramion rzeki, również stanowił odrębną wyspę. Na zachód od wyżej wymienionego wschodniego zespołu wysp położona jest Kępa Mieszczańska również otoczona przez Odrę Północną i Południową oraz dwie małe, bezimienne wyspy powstałe przez odcięcie terenu przez przekop dla Śluzy Mieszczańskiej oraz kanał Elektrowni Wodnej Wrocław I. Za największą wyspę odrzańską uznaje się tzw. Wielką Wyspę, otoczona Odrą, Starą Odrą i Kanałem Powodziowym, obejmująca osiedla Biskupin, Bartoszowice, Dąbie, Szczytniki, Zalesie, Zacisze i Sępolno. Oprócz niej istnieje porównywalnej wielkości obszar otoczony Odrą, Starą Odrą i Kanałem Miejskim, obejmujący osiedla Ołbin, Nadodrze, Kleczków i Plac Grunwaldzki, lecz nie powstała dotąd nazwa dla tego obszaru jako wyspy. Pozostałe odrzańskie wyspy: Wyspa Rędzińska, Wyspa Szczytnicka, Wyspa Opatowickapołożona w ramach tzw. Bartoszowicko–Opatowickiego Węzła Wodnego, powstały w wyniku budowy przekopów dla dróg wodnych i śluz komorowych. Swoistymi wyspami są również długie groble rozdzielające: Kanał Powodziowy od Kanału Żeglugowego (z ulicą Folwarczną na koronie wału), Kanał Miejski od Starej Odry (z ulicą Pasterską na koronie wału), Kanał Różanka od Starej Odry, oraz Śluzę Rędzin I od Śluzy Rędzin II (na Stopniu Wodnym Rędzin).
+ Odrzańskie wyspy we Wrocławiuzestawienie obejmuje tylko te wyspy, dla których stosuje się nazwy własne nazwa osiedle ramiona, kanały przeprawy fotografia Wyspa Bielarska Nadodrze Odra Północna Upust Klary Kładka Żabia Most św. Klary 180px Wyspa Daliowa Nadodrze Odra Południowa przekop Śluzy Piaskowej Kładka nad Śluzą Piaskową 180px Kępa Mieszczańska Nadodrze Odra Południowa przekop Śluzy Mieszczańskiej Odra Północna Most Dmowskiego Mosty Mieszczańskie Mosty Pomorskie Mosty Uniwersyteckie 180px Wyspa Młyńska Nadodrze Odra Północna Upust powodziowy Klary Kanał Młyna Maria Mosty Młyńskie Most Słodowy Most Tumski 180px Wyspa Opatowicka Opatowice Górna Odra Wrocławska Kanał Opatowicki Kładka Opatowicka 180px Wyspa Piasek Nadodrze Odra Południowa Kanał Młyna Maria przekop Śluzy Piaskowej Most Piaskowy Mosty Młyńskie Kładka nad Śluzą Piaskową Kładka Piaskowa 180px Wyspa Rędzińska Rędzin Dolna Odra Wrocławska przekop Rędzin mosty nad Śluzami Rędzin 180px Wyspa Słodowa Nadodrze Odra Północna Upust Klary Upust powodziowy Klary Kanał Młyna Maria Odra Południowa Kładka Słodowa Kładka Piaskowa Most Słodowy Most św. Klary 180px Wyspa Szczytnicka Plac Grunwaldzki górna Odra śródmiejska Stara Odra Przekop Szczytnicki 180px Tamka Nadodrze Odra Południowa Kanał Jazu Macieja Most św. Macieja 180px Ostrów Tumskiobecnie, po zasypaniu ramienia Odry opływającej wyspę od północy, nie stanowi już wyspy Nadodrze górna Odra śródmiejska zasypane ramię Odry Most Tumski 180px Wielka Wyspa Bartoszowice, Biskupin, Dąbie,Sępolno, Szczytniki,Zacisze, Zalesie Górna Odra Wrocławska Stara Odra Kanał Powodziowy Most Zwierzyniecki Kładka Zwierzyniecka Most Szczytnicki Mosty Jagiellońskie Most Bartoszowicki Kładka Opatowicka Mosty Bolesława Chrobrego 180px
Wyspy na pozostałych ciekach Na mniejszych rzekach istnieją we Wrocławiu wyspy, które jednak nie posiadają swoich oficjalnych nazw własnych. Do takich rzek należą: Widawa, która rozdzielając się na ramiona boczne lub tworząc lokalny układ z kanałami wodnymi tworzy wyspy w rejonie osiedla Świniary, w rejonie osiedla Widawa (i miejscowości Psary) oraz Polanowice (i miejscowości Krzyżanowice) Bystrzyca, która obecnie tworzy niewielkie wyspy w rejonie osiedla Stabłowice i Marszowice; wiele z ramion tej rzeki to obecnie niewielkie starorzecza, a wyspy przez nie tworzone nie są już obecnie odcięte przez wody całkowicie od reszty lądunp. w rejonie osiedla Ratyń i Jarnołtów na terenie Parku Krajobrazowego Dolina Bystrzycy; ten proces jest wynikiem budowy Zbiornika Mietków i zmniejszenia przepływu w dolnym biegu tej rzekiw wyniku niedostatecznej ilości wody dla zasilania bocznego ramienia rzeki doszło między innymi do likwidacji elektrowni wodnej na Stopniu Wodnym Stabłowice Oława, która tworzy liczne ramiona na terenach wodonośnych Wrocławiapołożonych częściowo na terenie miasta Wrocław, a częściowo na terenie Gminy Siechnice, oraz w rejonie Parku Wschodniego, który w całości leży na dwóch wyspach utworzonych przez ramiona tej rzeki.
Również na innych mniejszych ciekach powstały niewielkie wysepki. Przykładem jest utworzony układ kanałów rzeki Brochówka w Parku Brochowskim, tworzący zespół niewielkich wysepek połączonych licznymi kładkami spacerowymi. Niewielkie wysepki stanowiące schronienie dla ptactwa wodnego można też znaleźć na Fosie Miejskiej, czy na stawach parkowych, np. w Parku Południowym.
Zobacz też Wrocławski Węzeł Wodny
Uwagi
Przypisy