Ignacy Trenda

Grób osób zamordowanych na terenie kościoła w Lelowie|thumb|right|300px|Mogiła na cmentarzu przykościelnym w Lelowie, w której spoczywa m.in. Ignacy Trenda Ignacy Trenda (ur. 24 czerwca 1882 w Ślęzanach, zm. 4 września 1939 w Lelowie) – polski robotnik rolny, męczennik za wiarę, Sługa Boży Kościoła katolickiego. Został zamordowany przez żołnierzy Wehrmachtu na początku kampanii wrześniowej z powodu odmowy zbezczeszczenia i podpalenia krucyfiksu w kruchcie kościoła parafialnego w Lelowie.

Życiorys

Wczesne lata i życie w Lelowie Urodził się 24 czerwca 1882 roku we wsi Ślęzany (należącej ówcześnie do parafii św. Mikołaja w Staromieściu) jako najmłodsze z ośmiorga dzieci rolników Józefa (1842–1885) i Franciszki z domu Łyko (1852–1904). Został ochrzczony w dniu narodzin, a jego rodzicami chrzestnymi byli Jan Wójciński i Marianna Germala. Wcześnie stracił oboje rodziców – ojciec zmarł, gdy Ignacy miał 3 lata, a matka, gdy ukończył lat 12. Ze względu na trudną sytuację materialną od wczesnej młodości podejmował najemną pracę na roli jako wyrobnik. Był analfabetą. Mimo skrajnego ubóstwa w pamięci społeczności zapisał się jako człowiek sumienny, życzliwy, unikający przekleństw i alkoholu. Utrzymywał również bliskie relacje z miejscową ludnością żydowską – pracował u żydowskich gospodarzy oraz przez pewien czas wynajmował mieszkanie w ich domostwie przy ul. Ogrodowej w Lelowie.

23 lipca 1930 roku w Lelowie zawarł związek małżeński z 42-letnią Łucją Kłosowicz pochodzącą ze wsi Biała. Świadkami na ich ślubie byli miejscowi rolnicy. Małżonkowie zamieszkali w oficynie w Lelowie, a 25 grudnia 1931 roku na świat przyszedł ich jedyny syn, Jan.

Jego pobożność miała charakter prosty i tradycyjny – przechodząc obok świątyni, kapliczek lub krzyży przydrożnych, zdejmował nakrycie głowy i pozdrawiał przechodniów tradycyjnym pozdrowieniem chrześcijańskim, a wchodząc do kościoła, klękał na posadzce i całował ją przed modlitwą.

Okoliczności męczeństwa W dniach 3–4 września 1939 roku, w pierwszych dniach II wojny światowej, rejon Lelowa zajęły oddziały niemieckiej 2 Dywizji Lekkiej dowodzonej przez gen. Georga Stummego. W nocy z 3 na 4 września w okolicach miejscowości doszło do walk z polskimi oddziałami 7 Dywizji Piechoty, w których zginęło kilku żołnierzy i oficerów niemieckich. W odwecie hitlerowcy przeprowadzili akcję pacyfikacyjną i odwetową (tzw. Säuberungsaktion), paląc miejscowość w ponad 80% (w tym zabytkowy kościół parafialny św. Marcina) oraz rozstrzeliwując ujętą ludność cywilną – Polaków i Żydów.

4 września 1939 roku Niemcy spędzili grupę mężczyzn na plac przykościelny, wśród nich Ignacego Trendę. Dowodzący akcją żołnierz niemiecki wepchnął go do wnętrza świątyni pod wiszący w kruchcie drewniany, barokowy krucyfiks z przełomu XVI i XVII wieku (pochodzący z dawnego klasztoru franciszkanów) i nakazał polanie przygotowanej sterty słomy oraz gałęzi ropą z kanistra i jej podpalenie. Trenda kategorycznie odmówił dokonania aktu świętokradztwa, odpowiadając według relacji świadków: „Jezusicku mój kochany, ja Cię podpalał nie będę”. Przebieg zajścia obserwował m.in. 6-letni wówczas naoczny świadek Wacław Ligór (późniejszy duchowny), który widział, jak po odmowie Trenda został przewrócony, a następnie wypchnięty przed budynek i zastrzelony strzałami w brzuch i głowę.

Podpalona przez samych żołnierzy niemieckich słoma osmaliła rzeźbę Chrystusa (zwęgleniu uległ m.in. palec u stopy, a polichromia uległa pęcherzowatemu zniszczeniu), jednak krucyfiks przetrwał pożar kościoła i po wojnie został przeniesiony do ołtarza głównego odbudowanej świątyni. Ciało Ignacego Trendy zostało pochowane w zbiorowej mogile wojennej na terenie cmentarza przykościelnego obok innych zamordowanych wówczas mieszkańców Lelowa: Władysława Filewskiego, Stanisława Brodzińskiego i listonosza Jana Ilczuka.

Proces beatyfikacyjny 17 września 2003 roku Episkopat Polski podjął decyzję o włączeniu sprawy Ignacego Trendy do drugiego procesu beatyfikacyjnego polskich ofiar nazizmu (początkowo prowadzonego na szczeblu diecezjalnym przez diecezję pelplińską pod nazwą „Henryk Szuman i 121 Towarzyszy”). Sprawę na etapie diecezjalnym badał m.in. Trybunał Beatyfikacyjny diecezji kieleckiej, a wicepostulatorem procesu został ks. Jan Jagiełka. Ignacemu Trendzie przysługuje tytuł Sługi Bożego.

Ponieważ nie zachowała się żadna oryginalna fotografia Trendy, w oparciu o zeznania dziesięciu żyjących jeszcze w latach 2000. świadków plastyk współpracujący z Komendą Wojewódzką Policji w Kielcach sporządził jego oficjalny portret pamięciowy, na którym uwieczniono go w zniszczonym, roboczym kapeluszu.

Zobacz też Jezus Chrystus Niebo Wizja uszczęśliwiająca Święty Maryja Krzyż Święty 108 błogosławionych męczenników Słudzy Boży II procesu beatyfikacyjnego drugiej grupy polskich męczenników z okresu II wojny światowej Zbrodnie niemieckie w Polsce (1939–1945)

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Sylwetka Ignacego Trendy w serwisie procesu beatyfikacyjnego pelplińskiego Martyrs killed in odium fidei by the nazis during the second world war (1)

Kategoria:Ludzie związani z Lelowem Kategoria:Ofiary prześladowań antykatolickich w Polsce (II wojna światowa) Kategoria:Polacy i obywatele polscy straceni przez Niemcy nazistowskie w Polsce 1939–1945 Kategoria:Polscy męczennicy chrześcijańscy Kategoria:Polscy rolnicy Kategoria:Słudzy Boży II procesu beatyfikacyjnego drugiej grupy polskich męczenników z okresu II wojny światowej Kategoria:Urodzeni w 1882 Kategoria:Zmarli w 1939