Shavkat Miromonovich Mirziyoyev (ur. 24 lipca 1957 w wilajecie dżyzackim) – uzbecki polityk, premier Uzbekistanu od 12 grudnia 2003 do 14 grudnia 2016, pełniący obowiązki prezydenta Uzbekistanu od 8 września do 14 grudnia 2016, prezydent Uzbekistanu od 14 grudnia 2016.
Kariera polityczna Z wykształcenia jest inżynierem – ukończył Taszkiencki Instytut Geodezji i Melioracji. Pracę łączył z działalnością w młodzieżówce Komsomoł jako jeden z sekretarzy komórki zakładowej.
Pełnił funkcję gubernatora Dżyzaku (1996–2001), a potem Samarkandy (2001–2003). 12 grudnia 2003 został powołany na urząd premiera przez prezydenta Isloma Karimova, a następnie zatwierdzony przez uzbecki parlament. Zastąpił na tym stanowisku O‘tkira Sultonova z Ludowo-Demokratycznej Partii Uzbekistanu.
W wyborach parlamentarnych, które odbyły się w dniach 21 grudnia 2014 i 4 stycznia 2015 partia Mirziyoyeva – Milliy Tiklanish zdobyła drugie miejsce za partią O’zlidep i uzyskała 36 mandatów.
Prezydentura Po śmierci prezydenta Isloma Karimova, Mirziyoyev został przewodniczącym komitetu pogrzebowego i gospodarzem uroczystości pochówkowych w SamarkandzieIslam Karimov: Uzbekistan strongman’s death confirmed, BBC News, 2016-09-02.Комиссию по организации похорон Каримова возглавил премьер Шавкат Мирзиёев, kommersant.ru, 2016-09-02.. Podczas wspólnego posiedzenia obu izb parlamentu 8 września 2016, Shavkat Mirziyoyev został mianowany pełniącym obowiązki prezydenta Uzbekistanu, zastępując na tym stanowisku przewodniczącego Senatu Nigʻmatillę YoʻldoshevaUzbekistan Names Longtime PM Mirziyaev Interim President, Radio Liberty, 2016-09-08.Uzbekistan: premier Szawkat Mirzijojew p.o. prezydenta, bankier.pl, 2016-09-08.. Tydzień później Mirziyoyev zrezygnował z członkostwa w partii Milliy Tiklanish i ogłosił swój start w wyborach prezydenckich z ramienia ugrupowania O’zlidepUzbekistan interim head Shavkat Mirziyoyev likely to win presidential elections, ibtimes.co.in, 2016-09-16.Uzbekistan’s Acting President To Run In December Election, rferl.org, 2016-09-16..
1 listopada 2016 rządy Uzbekistanu i Kirgistanu ogłosiły osiągnięcie porozumienia w sprawie nowej umowy dot. kontroli i utrzymania granicy pomiędzy krajamiUzbekistan, Kyrgyzstan Reach Provisional Border Agreements, eurasianet.org, 2016-11-01.. Był to pierwszy istotny krok w celu naprawy obustronnych stosunków między państwami, nadszarpniętych szczególnie po zamieszkach kirgisko-uzbeckich w 2010 roku. Decyzja administracji Mirziyoyeva została określona jako progres w polityce zagranicznej i pierwsze oznaki odchodzenia od linii dyplomatycznej Isloma KarimovaMirziyoyev Keeping Up the Good Neighbor Act, The Diplomat, 2016-11-02.. 6 września 2017 miała miejsce pierwsza od 17 lat wizyta prezydenta Uzbekistanu w Kirgistanie, podczas której prezydenci Mirziyoyev i Atambajew podpisali akt o demarkacji wspólnej granicy.
Shavkat Mirziyoyev zwyciężył w wyborach prezydenckich, które zostały przeprowadzone 4 grudnia 2016 uzyskując już w pierwszej turze wynik 88,61% głosów. Drugie miejsce zajął lider Partii Ludowo-Demokratycznej Hotamjon Ketmonov z wynikiem 3,73% głosówШавкат Мирзиёев победил на выборах Президента, gazeta.uz, 2016-12-05.. 14 grudnia 2016 został zaprzysiężony przez parlament na stanowisku prezydenta. Tego samego dnia nowym szefem rządu został Abdulla Aripov.
24 października 2021 został ponownie wybrany na urząd prezydenta Uzbekistanu uzyskując 80,31% głosów w wyborach powszechnych. W kwietniu 2023 w Uzbekistanie odbyło się referendum w sprawie zmiany konstytucji. Przyjęte poprawki wydłużyły kadencję prezydenta z 5 do 7 lat. Liczba kadencji jest nadal ograniczona do dwóch, ale ze względu na zmianę w konstytucji poprzednie prezydentury Mirziyoyeva nie są liczone. Wkrótce potem głowa państwa rozpisała przedterminowe wybory. Odbyły się one 9 lipca 2023 roku. Mirzijojew wygrał z 87% głosów przy frekwencji wynoszącej prawie 80%.
Odznaczenia Order Fidokorona xizmatlari uchun ordeni (2007) Medal Mekhnat Shuhrati (1998) Order „Danaker” (Kirgistan, 1998) Order Korony (Tadżykistan, 2021) Order Aleksandra Newskiego (Rosja, 2022) Najwyższy Order Świata Turkijskiego (Organizacja Państw Turkijskich, 2023) Order Republiki (Turcja, 2024) Order „Złoty Orzeł” (Kazachstan, 2024) Medal Туркменистана «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna (Turkmenistan, 2024) Order Dusliyk (Rosja - Tatarstan, 2024) Krzyż Wielki Legii Honorowej (Francja, 2025) Order Odrodzenia I klasy (Jordania, 2025) Krzyż Wielki z Łańcuchem Orderu Nishan-e-Pakistan (Pakistan, 2026) Order Złotego Runa (Gruzja, 2026) Order „Manas” I klasy (Kirgistan, 2026) Order Heydəra Əliyeva (Azerbejdżan, 2026) Order Republiki Serbii I klasy na Łańcuchu (Serbia, 2026) Doktor honoris causa Nagoya University (2019)
Przypisy
Kategoria:Absolwenci uczelni w Uzbekistanie Kategoria:Ludzie związani z Samarkandą Kategoria:Odznaczeni gruzińskimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni jordańskimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wielkim Legii Honorowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Aleksandra Newskiego (Federacja Rosyjska) Kategoria:Odznaczeni Orderem „Danaker” Kategoria:Odznaczeni Orderem Heydəra Əliyeva Kategoria:Odznaczeni Orderem „Manas” Kategoria:Odznaczeni Orderem Republiki Serbii Kategoria:Odznaczeni Orderem Złotego Orła Kategoria:Odznaczeni pakistańskimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni tadżyckimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni tureckimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni turkmeńskimi odznaczeniami Kategoria:Premierzy Uzbekistanu Kategoria:Prezydenci Uzbekistanu Kategoria:Urodzeni w 1957