Kościół w Olsker, kościół św. Olafa – kościół obronny w miejscowości Olsker, w północno-zachodniej części wyspy Bornholm. Stoi na wzgórzu wysokim na 112 m n.p.m. Jeden z czterech kościołów na wyspie w formie rotundy. Świątynia należy do Kościoła Danii. Corocznie odwiedza ją około 25 tysięcy turystów.
Historia i architektura Kościół został poświęcony św. Olafowi, królowi Norwegii w latach 1016–1028, który wprowadził w kraju chrześcijaństwo. Tak właśnie był wzmiankowany 3 lutego 1379 roku: Ecclesia sancti Olaui (kościół św. Olafa). Powstał jednak już w XII wieku. Początkowo należał do arcybiskupstwa Lund, a następnie, w okresie reformacji, przeszedł pod panowanie korony duńskiej. W XIX wieku uzyskał pełną niezależność.
Kościół reprezentuje styl romański. Składa się z apsydy, prostokątnego prezbiterium, okrągłej trójkondygnacyjnej nawy wspartej na centralnej kolumnie oraz kruchty. Jest najwyższym z czterech rotundowych kościołów Bornholmu, wznoszącym się na 28 metrów od podstawy do szczytu stożkowatego dachu. Został zbudowany z lokalnego granitowego kamienia polnego, a obramowania drzwi wykonano z wapienia. Z prezbiterium można po wąskich schodach wejść na drugą i trzecią kondygnację. Środkowa stanowiła miejsce schronienia dla ludności w niespokojnych czasach albo magazyn żywności w okresach pokoju. Kondygnacja najwyższa była galerią strzelniczą. Kościół był również wyposażony w wiszącą galerię, wspartą na belkach wystających ze ścian okrągłej nawy. Pierwotnie miał płaski dach.
Konstrukcja świątyni ma sklepienie kolebkowe. Centralna kolumna podtrzymuje wyższe kondygnacje, choć na poddaszu jest smuklejsza. Z nawy prowadzi w kierunku wschodnim niewielkie przejście do małego prezbiterium i również niewielkiej apsydy. Kruchta jest prawdopodobnie średniowieczna, a dwie przypory od strony zachodniej zostały dodane w 1825 roku w celu zabezpieczenia budowli przed zawaleniem. Na terenie przykościelnym znajduje się wolnostojąca dzwonnica, pochodząca z końca XVIII wieku. Ostatnie prace restauracyjne przeprowadził w 2004 roku Nils-Holger Larsen.
Wnętrze lewo|mały|Wnętrze kościoła Podczas wcześniejszych prac restauracyjnych w latach 1911 i 1950–1952, w nawie i w prezbiterium odkryto freski z co najmniej trzech różnych okresów. Najstarszy z nich pochodzi z XIV wieku. Freski (zwłaszcza te w nawie) były jednak w bardzo złym stanie. Do dzisiaj pozostały z nich tylko ornamentalne fragmenty wokół centralnej kolumny oraz pewna nieokreślona postać namalowana w kształcie przypominającym medalion.
W prezbiterium znajduje się kamienny ołtarz wykonany z bornholmskiego granitu, na którym jest umieszczona płaskorzeźba przedstawiająca anioła i kobiety u grobu Chrystusa. Jest to ceramiczna polichromowana rzeźba Gunnara Hansena z 1950 roku. W pobliżu ołtarza znajduje się chrzcielnica wykonana z szarego wapienia, która wcześniej służyła jako koryto do karmienia bydła. Na sklepieniu jest zawieszony sześcioramienny świecznik z około 1600 roku, pochodzący przypuszczalnie z kaplicy św. Małgorzaty na zamku Hammershus. Wczesnorenesansową ambonę datuje się na XVI wiek. Pozostaje ona jedną z najstarszych ambon w kraju. W XVIII wieku została ozdobiona malowidłami przedstawiającymi ewangelistów i aniołów. Nowe organy zostały skonstruowane przez Axela Starupa.
Przypisy
Bibliografia Christensen Robert: St. Ols Church, 1986.
Linki zewnętrzne
Dane kontaktowe miejscowej wspólnoty wiernych
Kategoria:Kościoły na wyspie Bornholm Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Olafa Kategoria:Architektura romańska w Danii Kategoria:Kościoły obronne Kategoria:Zabytkowe kościoły w Danii Kategoria:Świątynie luterańskie w Danii