Studenckie Koła Przewodnickie zaczęły powstawać w latach 50. by szkolić kadrę do prowadzenia górskich obozów wędrownych w środowisku akademickim. Obecnie istnieje 13 studenckich kół przewodnickich.

Historia Jako pierwsze powstało SKPG Kraków (1955), kolejnymi były SKPS Wrocław (1957), SKPB Warszawa (1957), SKPB Katowice (1963), SKPG "Harnasie" Gliwice (1967) i in. Podział na "strefy zainteresowania" odbył się po pierwszym kursie przewodnickim, zorganizowanym w 1956 r. w Michałowicach (Karkonosze)Artykuł "Historia Koła – Koło Historii" z "Historia studenckiej turystyki górskiej – 20 lat Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich", Warszawa 1977. Przewodnicy z Wrocławia objęli Sudety, z Katowic – zachodnią część Beskidów (Beskid Śląski, Żywiecki i Mały), z Krakowa – środkową część Beskidów (Beskid Makowski, Sądecki, Wyspowy i Gorce) oraz Tatry, z Warszawy zaś wschodnią część polskich Beskidów (Beskid Niski i Bieszczady), Góry Świętokrzyskie oraz Pojezierze Mazurskie"Historia Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Warszawie" w "Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich 1957–1967", Warszawa 1967. Podział ten jest w pewnym stopniu widoczny do dziś, m.in. po lokalizacji baz namiotowych, chatek studenckich i głównych rajdów.

Już na początku istnienia kół ruszyła najbardziej masowa forma turystyki – rajdy górskie. Pierwszy odbył się w 1956 r. Środowiskowy Babiogórski Rajd Studentów. W latach największej popularności (przełom lat 60. i 70. XX w.), w rajdach uczestniczyło po kilka tysięcy osóbZestawienie imprez SKPB Warszawa w latach 1957–1977 w "Historia studenckiej turystyki górskiej – 20 lat Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich", Warszawa 1977, zaś w celu zabezpieczenia ich uczestnikom powrotu zamawiane były w PKP specjalne pociągi turystyczne. Obecnie na największych rajdach jest kilkuset uczestników. Równolegle w okresie letnim przewodnicy zrzeszeni w kołach organizowali i prowadzili dwutygodniowe obozy wędrowne, firmowane formalnie przez agencje BPiT "Almatur". Każde z kół prowadziło od kilkunastu do kilkudziesięciu 20-osobowych turnusów dla studentów, początkowo na terenie Polski, od końca lat 60. również w Czechosłowacji, Rumunii, Bułgarii i in.

Uprawnienia "przewodnika studenckiego" uzyskiwano po ukończeniu ok. rocznego szkolenia oraz zdaniu egzaminów (teoretycznych i praktycznego) przed komisjami egzaminacyjnymi, powoływanymi w poszczególnych kołach. Od 1963 członkowie kół studenckich z takimi "wewnętrznymi" uprawnieniami uzyskali możliwość zdobywania państwowych uprawnień przewodnickich (zdając egzamin "państwowy" jako eksterni).

W 1967 SKPG Kraków wprowadziło trójkątną "blachę" przewodnicką, wkrótce swoje blachy wprowadziły pozostałe koła (z wyjątkiem SKPŚ Warszawa). Inny atrybut przewodnika studenckiego to strój – jest nim sweter kołowy (od lat 90. zastąpiony przez polar), w zależności od koła różni się kolorem (czerwony, granatowy, szary, zielony) i umieszczonym na nim wzorem (dwukolorowe paski, parzenica). Przewodnicy SKPB Warszawa jako jedyni noszą płócienną, brązową bluzę (od 1992 także czerwony polar).

Zarząd Główny PTTK powołał do życia Radę Przewodnictwa Studenckiego (RPS), która między innymi rozdzielała pomiędzy koła dofinansowania na wyjazdy zagraniczne. Obecnie RPS nie rozdziela już żadnych dotacji i służy wyłącznie wymianie informacji pomiędzy kołami. Przedstawiciele kół spotykają się dwa razy do roku – wiosną i jesienią.

Obecnie koła organizują kursy przewodnickie, obozy wędrowne, rajdy, wycieczki weekendowe, prowadzą chatki studenckie, bazy namiotowe, działalność wydawniczą i inne. Po kursach przewodnickich w studenckich kołach przewodnickich zostaje się studenckim przewodnikiem turystycznym lub górskim; należy jednak zaznaczyć, że jest to funkcja prestiżowa, wewnętrzna (tzn. respektowana w obrębie kół przewodnickich lub zwyczajowo także innych studenckich organizacji turystycznych) i społeczna, natomiast przewodnik studencki nie ma uprawnień przewodnika turystycznego ("państwowego"). Niemniej kursy przewodnickie w tych organizacjach są niejednokrotnie jednymi z nielicznych uprawnionych do przygotowywania kandydatów przed egzaminami państwowymi.

Lista kół 1955: Studenckie Koło Przewodników Górskich w Krakowie 1957: Studenckie Koło Przewodników Sudeckich we WrocławiuStrona Studenckiego Koła Przewodników Sudeckich we Wrocławiu 1957: Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w WarszawieStrona Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Warszawie 1963: Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w KatowicachStrona Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Katowicach 1967: Studenckie Koło Przewodników Górskich "Harnasie" w GliwicachStrona Studenckiego Koła Przewodników Górskich w Gliwicach 1969: Studenckie Koło Przewodników Świętokrzyskich w Warszawie 1970: Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w RzeszowieStrona Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Rzeszowie 1971: Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w LublinieStrona Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Lublinie 1971: Studenckie Koło Przewodników Turystycznych w GdańskuStrona Studenckiego Koła Przewodników Turystycznych w Gdańsku 1976: Studencki Klub Górski w WarszawieStrona Studenckiego Klubu Górskiego 1981: Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w ŁodziStrona Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Łodzi 1987: Akademickie Koło Przewodników Tatrzańskich w KrakowieStrona Akademickiego Koła Przewodników Tatrzańskich w Krakowie 1993: Akademickie Koło Przewodników Górskich w Bielsku-BiałejStrona Akademickiego Koła Przewodników Górskich w Bielsku-Białej 2008: Studenckie Koło Przewodników Turystycznych przy OM PTTK w WarszawieStrona Studenckiego Koła Przewodników Turystycznych przy OM PTTK w Warszawie

Przypisy

Linki zewnętrzne Wzory strojów i "blach" studenckich kół przewodnickich