thumb|240px|Kościół św. Piotra i Pawła
Dębe Wielkie – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Dębe Wielkie. Miejscowość jest siedzibą gminy Dębe Wielkie.
Administracyjnie na terenie miasta funkcjonuje pięć sołectw: Dębe Wielkie Centrum, Dębe Wielkie Północ, Dębe Wielkie Południe, Dębe Wielkie Wschód, Dębe Wielkie Zachód.
Położenie Miejscowość położona jest przy drodze krajowej nr 92, 30 km od Warszawy. Na terenie wsi znajdują się dwa przystanki kolejowe na linii kolejowej nr 2 – Dębe Wielkie oraz Nowe Dębe Wielkie.
Spis powszechny w 2011 ustalił populację wsi na 3084 osoby. Według danych przedstawionych przez władze gminne w 2020 było ich 3746.
Historia Najwcześniejsze pisemna wzmianka o wsi, pod nazwą Dambe, pochodzi z 1416 roku. Wieś była wtedy własnością książąt mazowieckich. Po inkorporacji Mazowsza Dębe Wielkie należało do króla i stanowiło ośrodek królewszczyzny obejmującej Puszczę Dębską oraz wsie Kobierne, Rysie, Mrowiska, Wólkę Wybraniecką, Goździówkę, Zalesie oraz puszczańskie Kąty (późniejsze Kątniki i Chobot). Wieś królewska Dębe położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie garwolińskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiegoMazowsze w drugiej połowie XVI wieku ; Cz.1, Mapa, plany, Warszawa 1973, k. 4.. W XIX wieku było własnością rządową.
Ze względu na położenie przy szosie brzeskiej wielokrotnie dochodziło tutaj do walk i potyczek.
31 marca 1831 r. podczas wojny polsko-rosyjskiej polskie oddziały pod dowództwem gen. Jana Skrzyneckiego odniosły zwycięstwo nad rosyjskim korpusem gen. Grigorija Rosena.
W 1898 podczas wiecu socjalistów SKPiL i PPS-Lewicy w Dębem Wielkim został aresztowany Feliks Dzierżyński. 10 września 1939 roku pociągi ewakuacyjne jadące z Warszawy utknęły w korku w okolicach stacji kolejowej Dębe Wielkie. Dołączył do nich pociąg pancerny nr 52 „Piłsudczyk”, który stał się celem ataku ze strony Luftwaffe. Piłsudczyk bronił swoją załogę oraz ludność cywilną. W 1944 walki pomiędzy Armią Czerwoną a hitlerowcamiTomasz Chludziński, Janusz Żmudziński Mazowsze, mały przewodnik Wyd. Sport i Turystyka Warszawa 1978 s. 112.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.
Instytucje na terenie miejscowości Urząd Gminy Dębe Wielkie (ul. Strażacka 3) Szkoła Podstawowa im. "Wołyńskiej Brygady Kawalerii" (ul. Warszawska 78) Przedszkole Gminne (ul. Strażacka 3) Przedszkole Niepubliczne "Euromisie" (ul. Strażacka 1) Parafia Rzymskokatolicka pw. św. apostołów Piotra i Pawła w Dębem Wielkim (ul. Kościelna 2) Ochotnicza Straż Pożarna (ul. Strażacka 1) Zespół Przychodni Lekarskich (ul. Szkolna 40) Urząd Pocztowy Dębe Wielkie (ul. Strażacka 3)
Zabytki i miejsca pamięci zabytkowy kościół rzymskokatolicki Świętych Apostołów Piotra i Pawła zbudowany w 1906 roku w stylu neogotyckim według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego grób rodziny Tabiszewskich, ostatnich właścicieli majątku Dębe Wielkie (na cmentarzu parafialnym) krzyż na cześć powstańców listopadowych
Znane osoby związane z miejscowością W Dębem Wielkim 3 kwietnia 1886 r. urodził się Stefan Aleksander Okrzeja – robotnik, członek PPS i Organizacji Bojowej PPS, działacz niepodległościowy i socjalistyczny.
W tej miejscowości urodził się Marek Piotrowski – kick-bokser, między innymi mistrz świata według ISKA, PKC i FFKA (full-contact) oraz Karate Kyokushin.
Przypisy Raport o stanie gminy Dębe Wielkie w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 3 Strona gminy, sołectwa
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Bibliografia
Biuletyn Informacyjny Gminy Dębe Wielkie, jednodniówka 600 lat Dębego Wielkiego, wyd. Gmina Dębe Wielkie, Dębe Wielkie, sierpień 2016
Linki zewnętrzne