(łac. 'Ciało prawa cywilnego') – określenie całości wielkiej kompilacji prawa rzymskiego podjętej przez cesarza Justyniana I Wielkiego.
Justynian I Wielki, wydając swoją kompilację prawa rzymskiego składającą się wówczas z Instytucji, Digestów i Kodeksu, nie nadał jej konkretnej nazwy. Nazwa powstała w średniowieczu, dla odróżnienia od , użyta po raz pierwszy w druku w 1583 przez Dionizego GodefroyKazimierz Kolańczyk Prawo rzymskie Warszawa 1997 s.90. W Kodeksie sformułowanie występuje w ustawie z 530 roku, C.5.13.1.pr.
Części składowe – podręcznik w 4 księgach będący równocześnie ustawą, – wybór cytatów z 38 wybitnych prawników w 50 księgach, uznany za obowiązujące prawo, – zbiór konstytucji (ustaw) cesarzy począwszy od Hadriana, Nowele – wydawane sukcesywnie po zakończeniu kompilacji uzupełnienia do Kodeksu (choć nie były one pierwotnie zaliczane do kompilacji Justyniana, to w XVI wieku zaczęto je traktować jako integralną część )
Wyciąg z całości ustawodawstwa Justyniana w tłumaczeniu na grecki kazał sporządzić Leon VI Filozof (Opus Basilicon).
Przypisy
Bibliografia Władysław Rozwadowski, Prawo rzymskie. Zarys wykładu z wyborem źródeł, Poznań 1990 Katarzyna Sójka-Zielińska, Historia prawa, Warszawa 1993. Wiesław Litewski, Rzymskie prawo prywatne, Warszawa 1990 i późniejsze wydania. Michał Sczaniecki, Powszechna historia państwa i prawa, oprac. Katarzyna Sójka-Zielińska, Warszawa 1995. Witold Wołodkiewicz, Maria Zabłocka Prawo rzymskie. Instytucje, Warszawa 1996 Kazimierz Kolańczyk, Prawo rzymskie, wydanie 6 zmienione, Warszawa 2021
Linki zewnętrzne Lion, Hugues de la Porte, 1558-1560. Digitaliacja wyd. z XVI wieku
Denis Godefroy (1549-1621); Simon van Leeuwen (1625?-1682); François Modius (1556-1597). Neapol 1728 - 30 Paul Krüger (1840-1926), Theodor Mommsen (1817-1903) tom 1 tom 2 tom 3
Kategoria:Prawo rzymskie Kategoria:Prawo bizantyńskie Kategoria:Historyczne zbiory praw