mały|Zofia Mrozowska jako cyganka w filmie Ostatni etap, 1947 mały|Grób Zofii Mrozowskiej na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie Zofia Mrozowska (ur. 24 sierpnia 192223 sierpnia za imdb.com i filmpolski.pl, e-teatr.pl podaje 24 sierpnia. w Warszawie, zm. 19 sierpnia 1983 tamże) – polska aktorka teatralna i filmowa, pedagog, w latach 1969–1971 dziekan Wydziału Aktorskiego PWST w Warszawie.
Życiorys Urodziła się w rodzinie Leona i Rozalii z domu Barke (1884–1971).
Podczas II wojny światowej, w 1944 ukończyła konspiracyjny Państwowy Instytut Sztuki Teatralnej w Warszawie, a w 1945 zdała aktorski egzamin eksternistyczny.
Na scenie zadebiutowała w 1945 rolą Maryny w Weselu Stanisława Wyspiańskiego w Teatrze Wojska Polskiego w Łodzi. Związana ze scenami teatrów warszawskich – Współczesnego i Studio. Znaczące role teatralne: tytułowa postać w „Elektrze” Giraudoux (1946), Laura w „Szklanej Menażerii” (1947), Wiola w „Wieczorze Trzech Króli” (1950), Donna Urraca w „Teatrze Klary Gazul” (1955), Emilka w „Naszym Mieście” (1957), Ifigenia w „Ifigenii w Taurydzie” (1961), Masza w „Trzech Siostrach” (1963), Maria w „Marii Stuart” (1969), Mary w „Zmierzchu Długiego Dnia” (1973), Ella w „Janie Gabrielu Borkmanie” (1975) i Marta w „Lecie” Bonda (1982).
Od 1965 była wykładowcą PWST w Warszawie, a w latach 1969–1971 dziekanem Wydziału Aktorskiego tej uczelni. W styczniu 1976 podpisała list protestacyjny do Komisji Nadzwyczajnej Sejmu PRL przeciwko zmianom w Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej LudowejKultura 1976/03/342 Paryż 1976, s. 30.. 23 sierpnia 1980 dołączyła do apelu 64 uczonych, pisarzy i publicystów do władz komunistycznych o podjęcie dialogu ze strajkującymi robotnikamiApel (dokument KSS KOR, Archiwum Opozycji IV/04.05.43 [b.n.s]).
Wśród kreacji filmowych i występów w Teatrze Telewizji wyróżniają się niezapomniane role w filmie Zakazane piosenki (1946) oraz w serialach Lalka (1977) Ryszarda Bera i Polskie drogi (1976–1977) Janusza Morgensterna.
Była pierwszą żoną aktora i reżysera Stanisława Bugajskiego. W związku z reżyserem Erwinem Axerem miała syna Andrzeja Axera, socjologa i dyrektora klinicznego w Cascadia Behavioral Health w Portland (Oregon).
Zmarła 19 sierpnia 1983 w Warszawie wskutek guza mózgu, pochowana na cmentarzu ewangelicko-reformowanym przy ulicy Młynarskiej w Warszawie (kwatera 5-3-9a)śp. Zofia Mrozowska..
Filmografia Zakazane piosenki (1946) – żydowska śpiewaczka uliczna Ostatni etap (1947) – Cyganka Miasto nieujarzmione (1950) – Krystyna Uczta Baltazara (1954) – Tomczyńska Godziny nadziei (1955) – aktorka z teatru polowego Spotkania w mroku (1960) – Rosa Heusler Prawo i pięść (1964) – Anna Wniebowstąpienie (1969) – matka Sebastiana Lokis. Rękopis profesora Wittembacha (1970) – hrabina Szemiotowa, matka hrabiego Michała Opis obyczajów (1972) – pani profesor Chłopcy (1973) – aktorka Narcyza, żona Kalmity Bilans kwartalny (1974) – matka Janka Klara i Angelika (1976) – Klara Naimska, aktorka Polskie drogi (serial telewizyjny) (1976–1977) – Zofia Niwińska, matka Władka (odc. 2. Obywatele GG, odc. 4. Na tropie, odc. 5. Lekcja geografii, odc. 9. Do broni i odc. 11. W obronie własnej) Granica (1977) – hrabina Tczewska Lalka (serial telewizyjny) (1977) – hrabina Joanna Karolowa, siostra Łęckiego (odc. 1. Powrót, odc. 2. Pamiętnik starego subiekta, odc. 3. Wielkopańskie zabawy, odc. 4. Pierwsze Ostrzeżenie i odc. 8. Damy i kobiety) Pokój z widokiem na morze (1977) – Maria Leszczyńska, żona profesora Zaległy urlop (1978) – Maria Bajki na dobranoc (1980) – Irena Holasowa, reżyser Constans (1980) – matka Witolda Głosy (1980) – teściowa Marka Kontrakt (1980) – Maria, była żona Adama, matka Piotra Fantazja dur-moll (1981) – Waleria Kryszakowa Wigilia ’81 (1982) – babcia Paulina
Ordery i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1977) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1970) Złoty Krzyż Zasługi (11 lipca 1955) „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki”. Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) – Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 – na wniosek Ministra Kultury i Sztuki. Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1967) Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy” (1975)
Nagrody Nagroda Ministra Kultury i Sztuki (1966 i 1975) Nagroda Państwowa II stopnia (1954 i 1964) Wyróżnienie zespołowe przyznane przez Podkomitet Literatury i Sztuki Nagrody Państwowej za rolę Doni Uracci w sztuce Prospera Mérimée Teatr Klary Gazul w Teatrze Współczesnym w Warszawie (1955) Nagroda Przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji (1961 i 1967)
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Aktorzy i aktorki teatrów warszawskich Kategoria:Biografie kanonu polskiej Wikipedii Kategoria:Laureaci Nagrody Ministra Kultury i Sztuki (Polska Ludowa) Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Nagrody Państwowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Sygnatariusze Memoriału 101 Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Wspierający Apel 64 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza Kategoria:Zmarli w 1983